Organisatie - 5 maart 2009

MARTIN KROPFF: ‘LEVENSOVERTUIGING IS PRIVÉ’

Als rector magnificus is prof. Martin Kropff verantwoordelijk voor onderzoek, onderwijs en studentenzaken binnen Wageningen Universiteit. Het baart hem geen zorgen dat een derde van de studenten en medewerkers gelooft dat het leven door een schepper ontstaan is. ‘Iemands levensovertuiging is privé. Hier draait het om wetenschap.’

achtergrond_0_195.jpg
Een derde van de studenten en medewerkers vermoedt een schepper aan de basis van het leven. Schrikt u daarvan?
‘Nee, die antwoorden zeggen me niets, mede omdat de vraag niet duidelijk is. Je hebt twee domeinen, die van de levensovertuiging en die van de wetenschap. Bij ons gaat het om wetenschap. Er is niet gevraagd wat ze als wetenschapper vinden. We hebben hier docenten die gelovig zijn, maar in hun werk een duidelijke scheidslijn kunnen aanbrengen tussen hun levensovertuiging en wetenschappelijke verklaringen.’

Er is geen wetenschappelijke aanleiding om te veronderstellen dat het leven geschapen is.
‘Dat klopt. Maar de wetenschap heeft nog geen compleet antwoord op de vraag hoe het leven ontstaan is. Er zijn nog altijd vragen, dat is het uitdagende van wetenschap. Stapje voor stapje komen we verder. De belangrijkste stap werd gezet door Darwin, daarna kwam Mendel met zijn wetten voor overerving, en Watson en Crick met het substraat voor erfelijkheid door de DNA-structuur te ontrafelen. We begrijpen soortsvorming steeds beter. Ook door onderzoek dat we hier doen: bij de leerstoelgroep Erfelijkheidsleer van Rolf Hoekstra wordt ontwikkeling van schimmels onder diverse omstandigheden onderzocht. Bij dat soort organismen duren generaties slechts enkele weken waardoor evolutieprocessen goed bestudeerd kunnen worden.’

Wageningers zijn meer dan gemiddeld creationist. Vermoed wordt dat onze studenten en medewerkers meer dan bij andere universiteiten uit de Biblebelt en andere plattelandsstreken komen.
‘Uit onze administratie blijkt dat onze studenten uit alle nationale regio’s komen. Daarnaast hebben we natuurlijk veel buitenlandse studenten en medewerkers.’

Uit het rondetafelgesprek kwam een advies naar voren om studenten meer handvatten mee te geven om wetenschap van pseudowetenschap te kunnen onderscheiden.
‘Wetenschapsfilosofie is heel belangrijk in een academische opleiding. Anderhalf jaar geleden hebben we op verzoek van de studentenraad laten uitzoeken in hoeverre daar nu ruimte voor is. Toen bleek dat daar veel aandacht voor is. Al in het eerste jaar leren we studenten een open academische houding aan, en docenten nemen wetenschappelijke benaderingen en methodieken op in hun onderwijs. Ook aio’s krijgen hier stevige cursussen ethiek en filosofie aangeboden. Natuurlijk zou je altijd meer willen, maar de lengte van de studie is beperkt. Buiten de studie om geeft Studium Generale ruim aandacht aan discussie over wetenschap en persoonlijke overtuigingen.’

In hetzelfde kringgesprek verbaasde plantenveredelaar Herman van Eck zich over de niet-wetenschappelijke motivaties bij onderzoek naar biologische landbouw.
‘Ook bij biologische landbouw geldt dat de aanpak wetenschappelijk is, al kan het net als elders zijn dat de aanleiding tot de vraag een bredere achtergrond heeft. Het onderzoek moet verifieerbaar zijn en gepubliceerd worden in peer reviewed tijdschriften. Bij DLO, bij praktijkonderzoek en bij de universiteit. Zo pakken we dat in Wageningen aan. We zijn een wetenschappelijke instelling, de methodologie moet altijd kloppen.’

Re:ageer