Wetenschap - 20 juni 2016

Koolhydraten vervangen door eiwit verlaagt bloeddruk

tekst:
Anja Janssen

Als de hoeveelheid eiwit in de voeding stijgt ten koste van de hoeveelheid koolhydraten, verlaagt dat de bloeddruk. Maar de hoeveelheid eiwit alléén lijkt niet uit te maken.

Dat concludeert promovendus Susanne Tielemans van Humane Voeding in haar proefschrift. Om tot die slotsom te komen, analyseerde Tielemans de uitkomsten van 29 studies, waaronder 17 klinische trials.

Uit die meta-analyse bleek dat 40 gram méér eiwit per dag in de voeding ten koste van 40 gram koolhydraten, zorgt voor een bovendrukverlaging van 2 mm kwikdruk. ‘We weten echter niet of dit komt doordat je meer eiwitten neemt of doordat je minder koolhydraten neemt’, nuanceert Tielemans. Voor aangepaste voedingsadviezen is dus onvoldoende bewijs.

Eerder onderzoek
Eerder had de onderzoeker in een epidemiologische studie ook een verband gevonden tussen een hogere consumptie van plantaardig eiwit en een lagere bloeddruk, maar dat kon ze in de meta-analyse niet hard maken. Tielemans: ‘Ik vermoed daarom dat plantaardig eiwit geen ander effect heeft op de bloeddruk dan dierlijk eiwit. Mogelijk is het verband dat we eerder vonden, gerelateerd aan een meer plantaardig voedingspatroon in het algemeen.’

Een daling in de systolische bloeddruk van 2 mmHg door meer eiwit en minder koolhydraten lijkt weinig, maar is volgens Tielemans wel degelijk relevant. ‘Dit heeft een grote impact op de volksgezondheid. Het geeft naar verwachting 6 procent minder sterfte aan beroerten en 4 procent minder sterfte aan coronaire hartziekten, zoals hartinfarcten.’

Het geeft naar verwachting 6 procent minder sterfte aan beroerten en 4 procent minder sterfte aan coronaire hartziekten, zoals hartinfarcten.

Hoeveel een hogere bloeddruk kan schelen voor de levensverwachting maakte Tielemans duidelijk in een ander onderdeel van haar promotieonderzoek. Ze gebruikte hiervoor twee gegevenssets van oudere mannen die tot aan hun dood zijn gevolgd: één uit Minnesota in de VS en één uit Zutphen.

Bloeddruktraject
Ze groepeerde de mannen op basis van hun bloeddruktraject. De groep met de laagste bloeddruk op baseline was de referentie. ‘Zo konden we bijvoorbeeld heel duidelijk zien dat de mannen in het derde traject vier tot acht verloren levensjaren hadden ten opzichte van de referentie. Dat geeft aan dat mensen in die groep een behoorlijk risico hebben om eerder te sterven. En hoe hoger het beginniveau, des te hoger de bloeddrukstijging.’

Tielemans pleit ervoor om mensen al bij een lichtverhoogde bloeddruk leefstijladviezen te geven die bijdragen aan bloeddrukverlaging. ‘Op die manier kun je proberen te voorkomen dat de bloeddruk zo sterk door blijft stijgen.’

Susanne Tielemans promoveert op 14 juni bij Marianne Geleijnse, hoogleraar Voeding en Hart- en Vaatziekten, en Daan Kromhout, emeritus hoogleraar Volksgezondheidsonderzoek.

Meer weten over dit onderwerp?


Re:ageer