Organisatie - 9 april 2014

‘Klimaatrapport is iets te somber’

tekst:
Albert Sikkema
1

De voedselzekerheid in de wereld neemt af door de klimaatverandering. Dat concludeert het nieuwe rapport van het IPCC, het klimaatpanel van de Verenigde Naties. Maar volgens agro-ecoloog Pytrik Reidsma is het klimaatpanel te somber.

Reidsma was een jaar geleden een van de reviewers van het klimaatrapport en las de afgelopen week het rapport vluchtig door. ‘Mijn kritiek op het IPCC is dat ze vooral gebruik maakt van gewasmodellen, die het effect van een hogere temperatuur en een grote variatie aan neerslag op het gewas aangeven. Dat is prima, maar het IPCC moet ook de effecten op bedrijfsniveau meten, want op dat niveau worden de beslissingen gemaakt. Wij hebben onderzoek gedaan naar de adaptatie aan klimaatverandering in Nederland, in interactie met boeren. Wij verwachten dat Nederland iets profiteert van de klimaatverandering, dus iets meer produceert in de komende jaren, ook al omdat we betere technologie ter beschikking krijgen. Ook in andere gematigde klimaatzones zien we positieve effecten, maar veel van deze literatuur heeft het IPCC genegeerd.’

De groei in de landbouwproductie neemt toch af, mede door het klimaat?

‘Nee, in Nederland zien we geen afvlakking van de potentiele productie. We hebben onderzoek naar de rassenproeven gedaan en zien dat de potentiele productie van gewassen nog steeds lineair stijgt. In het veld zie je die stijging soms niet terug, omdat er limiterende factoren zijn bij de productie. Die veroorzaken een yield gap. In Nederland is die yield gap klein, in Afrika is deze hoog. De beschikbaarheid van water  – een klimaatfactor – heeft zeker invloed op de productie, maar in Afrika zijn het gebrek aan bodemvruchtbaarheid en kunstmest vaak grotere problemen. Als je de bodems en markten in Afrika verbetert, kan daar nog steeds de productie flink omhoog.’

Dus het IPCC is te somber?

‘Dat is mijn indruk. Boeren passen hun bedrijfsvoering aan als het klimaat verandert. Voor mijn promotie in 2007 heb ik onderzoek gedaan naar adaptatie aan klimaatverandering in de Europese landbouw. In veel gebieden waar volgens de gewasmodellen hogere temperaturen zouden leiden tot een lagere landbouwproductie, lieten historische gegevens zien dat de productie in het echt niet was gedaald. Met dit soort analyses is te weinig rekening gehouden.’

Re:acties 1

  • Rik Leemans

    Ik denk dat Pytrik hier inderdaad een punt heeft. De lead author, Lobell, van het Agriculture chapter heeft zelf erg veel (en goed) experimenteel onderzoek gedaan naar de gevolgen van hittestress op granen en stelt zelf dat dit een van de doorslaggevende effecten is. Misschien klinkt zijn eigen onderzoek ietwat te sterk door in het hoofdstuk.

    Reageer

Re:ageer