Wetenschap - 25 januari 2007

‘Je gaat toch geen meisjes versieren op de fiets’

Marokkaanse Amsterdammers fietsen een stuk minder dan hun autochtone stadsgenoten. Fietsen hoort niet bij de Marokkaanse cultuur, en veel Marokkanen hebben nooit leren fietsen of vinden het een teken van armoede. Dat blijkt uit de afstudeerscriptie van een studente Milieubeleid.

Van de autochtone Amsterdammers fietst bijna tachtig procent; onder Marokkanen is dat maar veertig procent. Zij nemen liever de tram of, als ze het kunnen betalen, de auto. MSc-studente Aafke Verbeek interviewde Marokkaanse Amsterdammers op het schoolplein, voor de moskee en bij de snackbar en vroeg waarom ze niet willen fietsen. De belangrijkste reden die ze noemen is dat het niet in de cultuur past. Ze groeien, anders dan autochtone Nederlanders, niet op met de fiets. En de tweewieler heeft weinig status.
Verbeek tekende mooie citaten op: ‘Schamen is een groot woord’, zegt een Marokkaanse student, ‘maar als het heel hard regent en je ziet iemand fietsen, dan denk je niet dat diegene veel geld heeft.’ En: ‘In Marokko is een minister een man die respect moet afdwingen binnen de gemeenschap. Dat doe je niet door op de fiets te gaan.’ Marokkaanse jongeren hebben hun eigen reden om niet te fietsen: ‘Je gaat toch geen meisjes versieren op de fiets.’
Verbeek denkt dat het zinvol is om Marokkaanse kinderen fietsles te geven op de basisscholen, zodat ze er al jong kennis mee maken. Voor het milieu is dat niet zo belangrijk, stelt ze, want de meeste Marokkanen die niet fietsen nemen de tram. Maar haar zorg is dat Amsterdam anders straks niet meer de internationaal vermaarde fietsstad is die het nu is.
Een fietsende Marokkaan is ook de hartenwens van menig beleidsmaker die integratie wil stimuleren. Toch vindt Verbeek haar voorgestelde fietsbeleid niet belerend. ‘Marokkanen willen het zelf. Er is een wachtlijst voor de fietslessen. En het is emancipatie voor de vrouwen, die dan niet meer met hun man in de auto hoeven.’

Re:ageer