Wetenschap - 1 november 2007

Jacht redmiddel voor dieren in regenwoud

De lokale prijs voor een stukje olifantenbil of buffelschouder zegt veel over de kwetsbaarheid van de diersoorten in die regio. Wetenschappers zouden dat soort gegevens meer moeten gaan gebruiken in hun onderzoek naar natuurbescherming. Dat schrijft dr. Christiaan van der Hoeven in zijn proefschrift Missing link.

Een jager met een Afrikaanse civetkat
Een jager met een Afrikaanse civetkat

Foto: Christiaan van der Hoeven

Wetenschappers in de natuurbescherming staan vaak ver af van de praktijk. De oplossing die Van der Hoeven voorstelt, is simpel en verrassend tegelijk: gebruik de jacht - één van de grootste bedreigingen van beschermde diersoorten - als hulpmiddel.
De methodes die onderzoekers nu gebruiken om gegevens te verzamelen over de populaties olifanten, apen en andere diersoorten zijn volgens Van der Hoeven onpraktisch en duur. Ze lopen vaste routes door het natuurgebied en noteren hoeveel ze van ieder diersoort tegenkomen. Op basis van hun observaties maken ze een schatting voor het hele gebied en stellen ze de kwetsbaarheid van soorten vast.
Op zoek naar een beter hulpmiddel kwam Van der Hoeven uit bij lokale jagers. ‘Zij weten vaak veel beter welke dieren er leven en hoeveel.’ Als test vroeg hij jagers in Kameroen om van meer dan dertig zoogdiersoorten de populatie te schatten. De aantallen die zij gaven, kwamen goed overeen met schattingen uit klassieke methodes. Gebruik maken van hun kennis bleek echter veel sneller en goedkoper. En door die kennis te combineren met de gevraagde marktprijs voor geschoten wild valt ook een goede inschatting te maken van de mate van bedreiging.
Een bijkomend voordeel is de betrokkenheid die ontstaat, zegt Van der Hoeven. ‘Als jagers zelf de gegevens aanleveren is er meer begrip als natuurbeschermers later terug komen met een lijst van diersoorten die niet bejaagd mogen worden.’ / Laurien Holtjer

Christiaan van der Hoeven promoveerde op 29 oktober bij prof. Herbert Prins, hoogleraar Resource Ecology

Re:ageer