Wetenschap - 26 maart 2015

Internationale beurs voor Arjan de Visser

tekst:
Rob Ramaker

Evolutiebioloog Arjan de Visser heeft een beurs van ruim een miljoen dollar binnengesleept. Met een internationaal team gaat hij in minuscule druppeltjes de evolutie van bacteriën bestuderen.

De Visser, die sinds 1 maart persoonlijk hoogleraar is bij het Laboratorium voor Erfelijkheidsleer, is trots dat het gelukt is juist deze beurs binnen te halen. ‘Dit is een heel competitief programma met slechts 3 procent kans te worden uitgekozen’, zegt hij. ‘Uiteindelijk bleken we tiende van de zeshonderd ingediende voorstellen.’

Doel is een ‘geautomatiseerde evolutiemachine’ te bouwen die voortbouwt op eerder werk van Erfelijkheidsleer. Met dit apparaat kun je één tot honderd bacteriën stoppen in een minuscule druppel emulsie met voedingsstoffen. Wetenschappers volgen daarna in talloze druppels tegelijkertijd de evolutie van groepjes bacteriën. Zo is het mogelijk evolutie exact en getalsmatig te volgen. De groep krijgt direct de beschikking over het apparaat.

Uiteindelijk bleken we tiende van de zeshonderd ingediende voorstellen.
Arjan de Visser

Zelf wil De Visser deze gebruiken om de evolutie van antibioticaresistentie te bestuderen. Zo geven sommige bacteriën antibiotica af aan de omgeving, waar ook de ‘buren’ van profiteren. Sommige ‘valsspelers’ stoppen vervolgens zelf antibiotica te maken, leunen op hun buren en kunnen zo sneller groeien. De Visser is benieuwd hoe dit soort interacties de evolutie van bacteriën beïnvloedt. ‘Er wordt tegenwoordig veel beweerd over samenwerking tussen bacteriën en het misbruik van elkaar,’ zegt hij, ‘maar dit zijn vooral vermoedens.’ Hij hoopt dat zijn onderzoek hier meer licht op gaat werpen.

De 1,35 miljoen dollar zijn afkomstig van het Human Frontier Science Program, een internationale financier. Doel van het programma is ‘innovatief en risicovol’ onderzoek in de levenswetenschappen te stimuleren.  De Visser werkt in het project samen met collega’s uit Nieuw-Zeeland, Frankrijk en Israël. Groot voordeel van de beurs, vindt hij, is dat onderzoekers relatief weinig verantwoording af te legen en dat er geen eisen zijn voor valorisatie.


Re:ageer