Wetenschap - 21 april 2016

Hopster steunt actie tegen de kiloknaller

tekst:
Albert Sikkema
4

Hans Hopster, themaleider Dierenwelzijn bij Wageningen UR, steunt de actie van Wakker Dier tegen de kiloknaller. Lees hier waarom.

<foto: Rene Verleg>

‘De huidige prijsvorming bij vlees is schadelijk voor de zwakste schakels in de keten: dieren én boeren. De boer heeft te weinig marge om dat te doen wat goed is voor het dier. Via marktwerking het welzijn van dieren verbeteren stuit op weerbarstige problemen. Als we daarvan afhankelijk zijn, nadert voor de veehouderij in Nederland het Laatste Avondmaal met rasse schreden.’

‘In de eerste plaats hebben Biologisch en Beter Leven keurmerk, hoe sympathiek ook, nog steeds een relatief klein marktaandeel. Tussen 2013 en 2014 is de vleesconsumptie per hoofd van de bevolking met gemiddeld 1.3 % afgenomen. Voor het aandeel Beter Leven vlees was de afname echter 3.1% en voor biologisch vlees zelfs 17.1%. Niet direct een bewijs dat marktwerking op dit punt werkt. Bovendien is er voor Beter Leven geen onafhankelijke borging dat de door de Dierenbescherming gehanteerde criteria daadwerkelijk garanderen dat dieren die onder dit label produceren, tijdens hun leven werkelijk een stuk beter af zijn. Diergerichte outputmetingen maken geen deel uit van deze criteria. Consumenten moeten er dus maar op vertrouwen dat de DB voor de dieren de juiste eisen stelt.’

‘Ten tweede: de supermarkten en inkoopbureaus maken de dienst uit waar het gaat om productassortiment en consumentenprijs. Die macht schept verplichtingen. Maar ook supermarkten komen met stapsgewijze verbeteringen in de knel. Zo was er geen goedkeuring van de mededingingsautoriteit NMA voor onderlinge afspraken tussen supermarkten over de ‘Kip van Morgen’. Met als argument dat marginale verbeteringen onderlinge afspraken niet kunnen legitimeren. Die uitspraak suggereert overigens dat substantiële verbeteringen wel zouden kunnen worden ondersteund door prijsafspraken tussen supermarkten.’

‘Ten derde: alles draait om marges en als die op het primaire bedrijf te klein zijn, hebben veehouders geen geld om hun dieren meer ruimte of meer afleiding te bezorgen. Daarom steun ik de actie van Wakker Dier. Ook al kan ik me niet vinden in haar definitie van de kiloknaller. Want hiervoor een absolute kiloprijs hanteren gaat ten onrechte voorbij aan verschillen in productiekosten. Als de Ieren of de Polen in staat zijn om aantoonbaar diervriendelijk rundvlees voor minder dan € 5,-/kg op de markt te brengen vanwege lagere kosten voor grond en arbeid, dan kunnen we daar weinig tegenin brengen.’

‘In een ongelijke wereld blijven streven naar vrijhandel en marktwerking is je beroepen op het recht van de sterkste. En net als met voetbal is het even wennen als je niet langer tot de uitverkorenen behoort. Meer investeren in duurzame alternatieven en daarmee voorop willen lopen, dat zou een passend antwoord zijn.’

Hans Hopster is themaleider Dierenwelzijn bij Livestock Research en lector Welzijn van Dieren bij hogeschool Van Hall Larenstein.

Re:acties 4

  • Jan

    Net als 50 hoogleraren die geen kiloknallers willen. Een kiloknaller is een aanbieding zonder zichtbaar dierwelzijnskenmerk (zie petitie Wakker Dier). Keurmerkloos vlees in de aanbieding doen, mag dus niet, zeggen de hoogleraren. Lastig. Voor bijvoorbeeld vlees van melkvee is er geen welzijnskeurmerk (anders dan biologisch). Eigenlijk zeggen de hoogleraren dat aanbiedingen met rundvlees afkomstig van melkvee niet mogen, tenzij het biologisch gehouden melkkoeien zijn. De prijs maakt niets uit in de Wakker Dier definitie, en de hoogleraren lijken dat niet te beseffen.

    Een van de Wageningse hoogleraren had eerder deze week een vergelijkbare merkwaardige redenering (http://www.gelderlander.nl/regio/nijmegen-e-o/nijmegen/hoogleraar-hoeft-geen-stuntvlees-van-7-euro-per-kilo-1.5937615). De hoogleraar kreeg 3 vleesaanbiedingen voorgelegd, en geen van de 3 zou ze kopen. Terwijl 2 van de 3 aanbiedingen een zichtbaar welzijnskeurmerk ('Beter Leven') hadden en ‘dus’ geen kiloknaller zijn, en de 3e aanbieding betrof rundvlees...

    Ook het op zichzelf verbieden van een lage prijs voor vlees in de winkel, biedt weinig soelaas. Verbod op lage vleesprijzen in winkels heeft maar een zeer beperkt effect op de prijs die de veehouder voor een kilo vlees krijgt: http://www.nrc.nl/next/2015/12/08/verbod-op-kiloknallers-levert-de-boer-niks-op-1566071. Dat heeft te maken met lange termijn contracten voor inkoop die geen direkt verband houden met aanbiedingen, en met de Europese of wereldmarktprijs.

    Aandacht vragen voor dierenwelzijn, prima. Meedoen in framing van Wakker Dier lijkt minder geschikt.

    Reageer
  • Hanneke

    Fijn dat ook u de campagne steunt. Wakker Dier hanteert de volgende definitie voor kiloknallers: vlees zonder keurmerk in de aanbieding. Geen kilopriks dus, want dat doet idd geen recht aan veranderende voerprijzen en verschillende diersoorten.
    Wakker Dier wil met de campagne bereikendat supers scharrelvlees en vleesvervangers promoten ipv het dieronvriendelijkste vlees.

    Reageer
  • G

    Nederlands vlees is ook zonder antibiotica, dus dat is een drogreden. Er wordt wel antibiotica gebruikt bij dieren, maar Nederland loopt voorop als het gaat om verminderen van antibiotica gebruik. Ik ben van mening dat je niet de overheid moet laten bepalen waar de markt zijn vlees vandaan haalt.
    Verder heb ik het idee dat Hopster niet zo goed weet waar hij het over heeft: in het vorige artikel valt namelijk te lezen dat wakker dier juist hun definitie veranderd heeft.

    Reageer
    • Giel

      Ik ben wel van mening dat, wanneer het dierenwelzijn in andere landen slechter is en het antibioticagebruik daarbij hoger is, de overheid daarop moet ingrijpen. Bij beide manieren heb je geen eerlijke concurrentie. Ik vind dan dat je in het belang van de dieren moet kiezen

  • Giel

    Ik heb gehoord dat ze in Zweden alleen nog vlees van eigen bodem verkopen. Dit vlees is zonder antibiotica en is daardoor iets duurder. De Zweden vinden dat prima om te betalen. Ik weet dat dit niet kan qua Europese regels, Zweden heeft een uitzonderingspositie daarin, maar zou dit dan een oplossing zijn voor Nederland?

    Reageer

Re:ageer