Organisatie - 6 juni 2019

Het zwanenmeer is leeg (gevist)

tekst:
Roelof Kleis
17

Eerst waren er acht pluizebolletjes. Daarna drie en toen eentje. En nu zijn ze allemaal weg. Het zwanenpaar in de Forumvijver is kinderloos. De dader zwemt waarschijnlijk rond.

Het zwanenpaar in gelukkiger tijden © Askhat Zhanibekov

Askhat Zhanibekov, tweedejaars master Business Economics uit Kazachstan, volgt het zwanenpaar op de voet. Net als velen met hem die dagelijks over de vijverbrug de campus op komen. Het zwanenpaar broedt er elk jaar, met meer of minder succes. Dit jaar leek aanvankelijk een topjaar. ‘Ze hadden maar liefst acht prachtige babyzwaantjes.’ De student maakte er mooie foto’s van.

Gestolen?
‘Maar twee weken later zag ik er nog maar drie’, mailt hij Resource. ‘Oké, dacht ik, zal wel natuurlijke selectie zijn. De sterksten overleven.’ Maar een paar dagen later dreef er nog maar eentje rond. En die is sinds een week ook weg. Wat is hier aan de hand, wil Zhanibekov weten. ‘Is het een gebrek aan voedsel, zijn er natuurlijke vijanden in het spel, of worden ze gestolen?’

Kuikens staan op het menu. Het is gewoon natuurlijke selectie en we grijpen er niet op in
Elike Wijnheijmer

Het zijn de snoeken, zegt parkmanager Elike Wijnheijmer beslist. ‘Sinds de aanleg van de vijvers, zo’n 15 tot 20 jaar geleden, heeft zich een ecosysteem ontwikkeld - inclusief de snoek als top van de voedselketen. En kuikens staan op het menu. Het is gewoon natuurlijke selectie en we grijpen er niet op in. Volgens de deskundigen horen snoeken bij een gezond ecologisch evenwicht van een vijver.’

leeg zwanennest.jpg

Dat klopt, beaamt aquatisch ecoloog John Beijer. Hij kent de vijvers bij Forum en Orion als zijn broekzak. Hij doet er veelvuldig practica met studenten. ‘Snoeken zijn de toppredator in een aquatisch systeem. Ze eten vis, onderhouden de vijver en zorgen dat het water helder blijft.’ Maar ze zijn dus ook niet vies van een kuiken. ‘Zeker de grotere snoeken, en dat zijn meestal de dames, zijn hongerig’, weet Beijer.

Boosdoener
Dat er zulke grote snoeken in de Forumvijver zitten, staat als een paal boven water. ‘Ik heb vorig jaar onder de brug een snoek gezien van 70 tot 80 centimeter. Die zal er zeker nog zitten. Dat zou de boosdoener kunnen zijn. Ik heb op een plas in de buurt bij mij thuis een snoek een jonge meerkoet zien pakken. Maar het kan ook dat reigers of buizerds de kuikens hebben opgegeten.’

Ik stond naar de zwanen te kijiken, toen ineens een bek van een vis opdook die het jong zo naar beneden trok
Ellen Torfs

Dat kan, maar het strookt niet met wat Ellen Torfs (Education Support Center) vorige week dinsdag zag. Zij was ’s middags bij toeval op de brug, toen een snoek het laatste kuiken greep. ‘Ik stond naar de zwanen te kijken, toen ineens een bek van een vis opdook die het jong zo naar beneden trok.’ Pas 15  seconden later, terwijl ze nog beduusd naar de plaats delict staarde, schoot het jong plotseling weer tevoorschijn. Op het oog ongedeerd.

Vangen
Een dag later was de vogel toch verdwenen, zoals Zhanibekov tot zijn spijt constateerde. Hij vindt dat er iets gedaan moet worden om de jonge dieren te beschermen. Al was het maar omdat de zwanen de campus charme geven. Ecoloog Beijer wijst ingrijpen niet per definitie van de hand. ‘Als de snoek de dader is, en wij vinden het met zijn allen zielig dat-ie de jonge zwanenkuikens opeet, dan zou je ervoor kunnen kiezen om het beest te vangen.’

Re:acties 17

  • Natascha

    It’s not just the swans. The black coots have also lost their babies! Something should be done. At least one pond should be a safe environment for the birds. In an ecosystem that small this kind of predating has nothing to do with natural selection. Poor birds! Such a shame!

    Reageer
  • Lidy van der Lugt

    Ja hoor kies maar voor snoeken regelen alsjeblieft, er zal er wel meer dan één zijn. Vissen is ook een schone zaak en een sport, trouwens. Acht kuikens, jammer.

    HG
    Lidy

    Reageer

Re:acties 1

  • Cristina

    Maybe the solution, instead of catching the pike, could be protecting closely a couple of the chicks next year, in order to ensure that they would reach adulthood. It would be sad that eventually the swans died and we would end up without any of them in WUR. Moreover, if pikes are so important for the ecosystem, it would be very unwise to catch it.


Re:ageer