Organisatie - 5 juni 2008

Het probleem van de lege bestuurskamers

Moeilijke tijden voor de Wageningse studentenorganisaties. De WSO heeft pas één nieuw bestuurslid voor volgend jaar. Ook de fracties in de studentenraad, studieverenigingen en sommige gezelligheidsverenigingen kampen met een gebrek aan bestuursleden. Uitzondering KSV St. Franciscus weet wat de remedie is: groepsgevoel.

achtergrond_0_140.jpg
achtergrond_0_140.jpg

Foto: Bart de Gouw

In villa Arion, het thuisfront van de WSO, is het de laatste jaren rustig. Niet alleen het bestuur van de studentenvakbond kampt met een gebrek aan mensen, ook de commissies en actiegroepen zijn lang niet meer zo actief als voorheen. Voorzitter Wilma Smilde: ‘Studenten zijn tegenwoordig actief bij verschillende organisaties tegelijk. Het is daarom lastig om al je aandacht en je inzet bij een specifieke organisatie te leggen. De WSO heeft erg veel leden maar slechts een handje vol is actief. Zelf doe ik ook veel bij de Navigators, één van de christelijke studentenverengingen. Die groeien juist hard. Studenten zijn daar soms zo actief dat ik me wel eens afvraag of ze aan hun studie toekomen. Niet elke organisatie zit dus in hetzelfde schuitje.’
Dat wordt bevestigd door Nadine Arce, bestuurslid van studentenvereniging KSV St. Franciscus. ‘Vanaf 2004 groeien we al gestaag. Elke AID werven we meer leden en het vinden van bestuursleden vormt niet zo’n probleem. Dit jaar hadden we er zelfs één teveel.’
Maar KSV lijkt de uitzondering op de regel. Rolien Wilmes van jongerenvereniging Unitas: ‘Momenteel hebben we drie bestuursleden voor volgend jaar, terwijl er zeven vacatures zijn. Als het gaat om het organiseren van activiteiten die overdag plaatsvinden, kunnen we altijd genoeg mensen vinden, maar vooral onze bemanning tijdens de avondactiviteiten is een probleem. Onze leden willen de volgende dag gewoon weer aan de slag. De compensatie die door de Financiële Ondersteuning voor Studenten wordt geboden, biedt schijnbaar niet genoeg compensatie.’
Net als KSV groeit ook Unitas de laatste jaren gestaag. Het aantal leden is dus niet het probleem. ‘Maar mensen vinden die twaalf maanden fulltime aan de slag willen gaan of die door hun functie regelmatig een dag studie moeten missen, is lastig’, zegt Wilmes.
Dit speelt ook bij bij studieverenigingen. Michael Beugeldijk, bestuurslid van Biologica: ‘We moeten steeds vaker jongerejaars vragen voor het bestuur of coördinerende functies. Studievereniging Semper Florens heeft bijvoorbeeld een eerstejaars in het bestuur.’

Groepsgevoel
Over het geheel genomen lijken gezelligheidsverenigingen het iets gemakkelijker te hebben dan organisaties die studentenbelangen behartigen. Arce van KSV denkt wel te weten hoe dat komt. ‘In tegenstelling tot bijvoorbeeld de WSO hebben wij jaarclubs en disputen die het groepsgevoel versterken. Wat dat betreft hebben we een echte ledenstructuur en dus een solide achterban. We kunnen aanspraak maken op actieve groepen in plaats van actieve individuen. Als we bijvoorbeeld barpersoneel nodig hebben, bellen we iemand op van een jaarclub die vervolgens een groot deel van die groep kan mobiliseren.’
Bestuurslid Chick Tassi Yunga van de WSO heeft nog een andere mogelijke verklaring. ‘We richten ons teveel op een kleine groep toch al erg actieve studenten, en zouden ons breder en toegankelijker moeten opstellen. Onze cheapshop waar studenten tegen gereduceerde tarieven onder andere fair trade producten kunnen kopen, kan best een make-over gebruiken waarbij we rekening houden met de vraag van de gemiddelde student. Dan komen er tenminste ook mensen binnenlopen die nog niet tot de actieve, kritische studenten worden gerekend. Verder willen we workshops organiseren die een breed publiek aantrekken, en daarmee onze functie in Wageningen duidelijk maken, namelijk het helpen van studenten bij problemen.’
Het is overigens niet de eerste keer in de geschiedenis van de WSO dat ze kampt met een ernstig tekort aan bestuursleden. In 1982 prikte het bestuur een brief op de gesloten deur van villa Arion, met de mededeling dat de ‘lamballige studenten’ vooral hun eigen verantwoordelijkheid moesten nemen.

Kritische clubs
In de hoek van de kritische clubs hebben ook de fracties in de studentenraad regelmatig problemen met het vullen van hun vacatures. Twee jaar geleden en dit jaar waren er geen verkiezingen wegens een tekort aan kandidaten. Mandy Doddema van studentenpartij Veste: ‘Ik denk dat bij ons vooral het probleem is dat mensen geen goed beeld hebben van onze werkzaamheden. We zouden meer moeten investeren in promotieactiviteiten door het hele jaar heen. Helaas verlies je je als organisatie nog wel eens in het dagelijks werk en kom je niet meer toe aan promotie.’
Hoewel de door idealisme gedreven studentenorganisaties dus het hardst leeg lijken te lopen, geldt dit niet voor het Wageningen Environmental Platform (WEP), een werkgroep die oorspronkelijk is geboren uit de gelederen van de WSO en de Progressieve Studenten Fraktie (PSF). WEP houdt zich bezig met duurzaamheid en milieu, en telt juist steeds meer actieve leden. Yunga: ‘Die thema’s staan momenteel erg op de voorgrond. Het is dus logisch dat veel Wageningse studenten actief zijn bij WEP.’ De werkgroep heeft echter nog geen voltijds bestuurders, en kan dus ook niet zeggen of die gemakkelijk te vinden zijn.
De problemen met het vullen van vacatures bij voornamelijk de kritische organisaties zijn niet alleen een probleem in Wageningen. Joanneke Krämer, vice-voorzitter van de Landelijke Studenten Vakbond (LSVb): ‘We horen door het hele land deze geluiden. Het blijft voor ons lastig om precieze oorzaken aan te wijzen. Zo hebben de lokale studentenorganisaties en studentenraden problemen, maar wij als overkoepelend orgaan hadden dit jaar zelfs meer aanmeldingen voor het bestuur dan we vacatures hadden.’
Ook politieke jongerenorganisaties zoals de Jonge Socialisten (PvdA), de Jonge Democraten (D66) en de JOVD (VVD), ondervinden regelmatig problemen. Merel Schogt van de Jonge Socialisten: ‘We hebben vorig jaar uitgebreid geïnvesteerd in ledenwerving en ledenbehoud. We organiseren activiteiten voor een breed publiek en houden persoonlijk contact met onze leden. We proberen dus net als de gezelligheidsverengingen het groepsgevoel te vergroten.’
Krämer: ‘Hoewel je goed moet kijken naar mogelijke oorzaken van tekorten, moet je je ook realiseren dat dit een probleem is dat met enige regelmaat zijn intrede doet. Je kunt er soms gewoon geen pijl op trekken.’

Meer banen
Frans Zoon, studentendecaan aan Wageningen Universiteit, denkt wel een aantal verklaringen te hebben voor het gebrek aan studentbestuurders. ‘Een effect op termijn is te verwachten door de ontwikkeling van de prestatiebeurs’, zegt Zoon. ‘Vanaf dit jaar groeit de aanvullende beurs niet meer mee met de stijging van het collegegeld. Studenten zullen dus geleidelijk aan extra moeten lenen of op een andere manier aan inkomsten moeten komen. Maar belangrijker lijkt de toenemende vraag naar arbeid. Er worden steeds meer bijbanen aangeboden voor studenten. Voor een student kan de afweging om wel of niet in een bestuur of commissie te gaan puur door het financiële aspect worden beïnvloed. Dat geldt in principe voor alle studentenorganisaties in Wageningen. Ook trekt de banenmarkt voor afgestudeerden aan. Dat kan een stimulans zijn om sneller af te studeren. Vanuit mijn persoonlijke visie raad ik studenten aan om tijdens hun studententijd bestuurlijk of organisatorisch actief te zijn. De ervaring die je daar opdoet is heel nuttig voor je latere carrière.’
Voor ervaring opdoen bij de WSO is het in elk geval nog niet te laat. Yunga: ‘Hoewel onze deadline voor nieuwe kandidaten officieel is verstreken zijn mensen nog steeds welkom om zich aan te melden als bestuurslid.’

Re:ageer