Wetenschap - 30 mei 2002

Het Debat: Wie wordt de nieuwe landbouwminister?

Het Debat: Wie wordt de nieuwe landbouwminister?

'Wageningse kandidaten zijn allemaal boeren, die zouden geen vernieuwing brengen'

Een kabinet van CDA, LPF en VVD ligt voor de hand. Dat daarin een christelijke landbouwminister zal plaatsnemen ligt ook voor de hand. En dat die minister meer voeling zal hebben met de landbouwpraktijk dan zijn voorganger valt ook te verwachten. Maar je weet het nooit in de politiek.

In Wageningse kringen wordt de oud-voorzitter van Wageningen UR Cees Veerman genoemd als kandidaat. Maar ook Gerard Doornbos, voorzitter van LTO, gooit hoge ogen. Wie zal de nieuwe minister van LNV worden? En wie mag het zeker niet worden?

Prof. Jan Douwe van der Ploeg, hoogleraar rurale sociologie: "Het CDA heeft een aantal zeer bekwame kandidaten in huis. LTO-voorzitter Gerard Doornbos zou een uitstekende minister zijn. Maar ook oud-voorzitter van Wageningen UR Cees Veerman en CDA-kamerlid Joop Atsma zijn zeer goede kandidaten. Beslissende personen hebben op beslissende momenten de naam van Cees Veerman laten vallen.

En varkensboer Wien van den Brink van LPF? Laat ik dan ook eens een grap maken. Als we het Verelendungs-ideaal van Pieter Vereijken willen nastreven, zou Wien van den Brink de ideale kandidaat zijn."

Dr Pieter Vereijken, onderzoeker bij Plant Research International: "Ik heb het nooit over Verelendung gehad. Dat is een term uit Das Kapital, marxistische retoriek die ervan uitgaat dat degene die in verval raakt in opstand komt. Maar boeren zijn miljonair als ze ophouden met boeren.

Het gaat op het platteland al lang niet meer in de eerste plaats om voedselvoorziening. Waterbeheer, natuur, landschap, groene recreatie, woonomgeving en klimaatbeheersing, die hebben maatschappelijke prioriteit op het platteland. Een ministerie voor landbouw is dus achterhaald. Er moet, naar Engels voorbeeld, een staatssecretaris van Rural Affairs komen. Er moet dus ook geen landbouwminister meer komen. LPF-strateeg Ferry Hogendijk heeft ook al gezegd dat hij maar acht ministers wil, dus zonder landbouw.

In ieder geval zou er geen boerachtige minister of staatssecretaris moeten komen. Gerard Doornbos en Joop Atsma komen uit de landbouw en kunnen nooit de verandering inzetten die nodig is. Een nieuwe minister moet de landbouw, met haar enorme lobby, durven trotseren. Het agrarisch chauvinisme heeft al te lang het belang van boeren laten prevaleren boven zaken die voor de samenleving van veel groter belang zijn. Het allerergste zou wat dat betreft Wien van den Brink zijn.

Herman Wijffels is van de kandidaten het breedst geori?nteerd en het minst erg een boer, maar hij komt nog steeds uit boerenkring. Even afgezien van partijvoorkeuren heeft ook Wageningen kandidaten. Maar Jan Douwe van der Ploeg, Rudy Rabbinge, Huub Spiertz of Cees Veerman zijn allemaal Wageningse boeren. Die zouden geen vernieuwing brengen."

Prof. Rudy Rabbinge, universiteitshoogleraar Wageningen: "Het is prematuur om een uitspraak te doen over wie het gaat worden. Een CDA-minister ligt voor de hand, maar bedenk wel dat landbouw een portefeuille is die vaak overblijft als de anderen al verdeeld zijn. Er zijn zeker tien goede mensen die zich nu warm lopen en inderdaad is Cees Veerman daar een van."

Prof. Pim Brascamp, hoogleraar fokkerij en genetica en wetenschappelijk directeur kenniseenheid Dier: "Ik kan alleen zeggen wie ik graag als minister zou zien en dat is Pieter van Geel van het CDA. LNV moet de komende vier jaar perspectief geven aan de landbouw in het algemeen en de veehouderij in het bijzonder. Van Geel heeft daar goede idee?n over en ik denk dat hij ook vertrouwen geniet bij veehouders. Er moet het een en ander veranderen, en dat krijg je niet voor elkaar als de veehouderij geen vertrouwen heeft in de overheid. Ze moeten namelijk meer gaan investeren, en doen dat alleen als ze perspectief zien op de langere termijn."

Prof. Cees van Woerkum, hoogleraar communicatie en innovatiestudies en wetenschappelijk directeur kenniseenheid Maatschappij: "Cees Veerman heeft een landbouwvisie voor het CDA geschreven, en dat was niet gebeurd als het CDA niets met Veerman van doen wil hebben. Maar geschiktheid is maar een van de criteria voor het bepalen van een kandidaat. Ook het politieke spel en het tevreden houden van verschillende bloedgroepen in de partij speelt een rol.

Maar ik vind het zeer plezierig dat we een andere minister krijgen. Brinkhorst kon wel saneren, maar geen perspectief bieden waar het dan wel heen moet met de landbouw.

Wien van den Brink k?n het gewoon niet worden. Het CDA zal dat nooit kunnen maken. Ze zijn het aan hun achterban verplicht om d?t te voorkomen. Maar het lijkt me ook een non-issue. Te onwaarschijnlijk."

Dr Bart Gremmen, docent toegepaste filosofie bij Wageningen Universiteit en deeltijd werkzaam bij het projectbureau Biotechnologie bij het ministerie van LNV: "Wien van den Brink zou met hoongelach op het ministerie ontvangen worden. Die man is zo emotioneel, daar kan ik me het minst bij voorstellen als minister. Maar de discussie over de aanstaande minister leeft nu nog niet erg bij LNV. Het gaat er meer om dat de kans dat LNV als ministerie blijft bestaan nu een stuk groter is. Het was altijd de PvdA die de discussie begon over afschaffing van het ministerie. Met deze nieuwe ploeg zitten wij een stuk relaxter."

Cees Veerman (CDA), oud-voorzitter van de raad van bestuur van Wageningen UR: "Iedereen weet dat het niet mijn ambitie is om minister te worden, dat heb ik bij mijn afscheid ook gezegd. Maar je weet het nooit. Als de koningin mij vraagt, wie ben ik dan om nee te zeggen.

Het stelt mij gerust dat er een ruime keus is van veel goede kandidaten. Ook Gerard Doornbos wordt genoemd. Probleem is dat als je het echt wil worden, dan moet je niet van tevoren genoemd worden. Daar zijn historische voorbeelden van."

Joris Tielens

Tekening Henk van Ruitenbeek

'Er zijn zeker tien goede mensen die zich nu warm lopen en Cees Veerman is daar een van'

'Als je het echt wil worden, dan moet je niet van tevoren genoemd worden'

Re:ageer