Wetenschap - 1 januari 1970

Herverdeling inkomens door hectaretoeslag

Een ander systeem van verdeling van toeslagen die boeren krijgen van de Europese Unie zou forse verschuivingen opleveren in de inkomens van boeren in Nederland. Dat blijkt uit onderzoek van LEI en Alterra.

Sinds dit jaar zijn de Europese bedrijfstoeslagen die boeren ontvangen niet meer gekoppeld aan productie. De verdeling van de toeslagen gebeurt op basis van productie in het verleden. Boeren moeten hierbij wel voldoen aan voorwaarden op gebied van milieu, dierwelzijn en voedselkwaliteit.
Er wordt overwogen om in de toekomst een ander model te gebruiken, namelijk een toeslag per hectare die voor alle sectoren hetzelfde is. Dit zogenaamde flat rate zou een forse herverdeling van inkomens tot gevolg hebben, concluderen LEI en Alterra.
De verdeling van landbouwsubsidies is nu nog ongelijk per hectare. Sommige bedrijfstakken krijgen meer, andere minder. Wanneer overgegaan wordt op een nieuw systeem waarin voor elke hectare evenveel ontvangen wordt, heeft dat gevolgen voor de boeren die nu relatief meer krijgen. Dat zijn vooral melkveehouders en de kalvermesters. De melkveehouders zullen in het huidige systeem toeslagen van gemiddeld rond de twintigduizend euro per bedrijf ontvangen. Dit komt neer op ongeveer vijftig procent van het gezinsinkomen. Het LEI schat dat overgaan op een flat rate systeem 2600 bedrijven de kop zal kosten. Aan de andere kant zullen ruim duizend bedrijven waarvan het bestaan nu in gevaar is juist overleven door invoering van dit systeem. Dit zijn vooral bedrijven in de tuinbouw en extensieve veehouders. De meeste akkerbouwers hebben eveneens voordeel van een flat rate. Ook kan het systeem meer kansen bieden aan bedrijven die willen verbreden.
Alterra bracht in een ander onderzoek de gevolgen van verschillende vormen van landbouwbeleid letterlijk in kaart. In zogenaamde hittekaarten geven de onderzoekers voor verschillende scenario’s aan in welke gebieden de meeste subsidie opgestreken zal worden. In het huidige beleid is dat per ontvangend bedrijf in het noorden van Nederland en Flevoland lager, maar per hectare zijn de bedragen hoger in het midden, oosten en zuiden van het land. Een gelijke hectaretoeslag zou ongunstig zijn voor de Veenkoloniën, Noord-Brabant, de Gelderse Vallei, Overijssel en Gelderland, terwijl vooral het westen zou profiteren. / JT

Re:ageer