Wetenschap - 1 januari 1970

Goedkope melk

Goedkope melk

Goedkope melk


Tijdens de prijzenslag van de supermarkten zijn nu ook de melkproducten
goedkoper geworden. Melkveehouders protesteren tegen de lage melkprijzen
omdat de melk onder de kostprijs verkocht zou worden. Ze voorzien dat er
door de lage prijs straks geen koe meer in de wei loopt. Is de melk te
goedkoop geworden of zeuren boeren gewoon weer?

Ir Cees de Bont, onderzoeker bij LEI, afdeling Dier:

,,Als je naar de kosten van de melkveehouder kijkt, is de melk nu te
goedkoop. Rekening houdend met de inflatie over langere termijn is melk de
afgelopen jaren eigenlijk alleen maar goedkoper geworden voor de consument.
Twintig jaar geleden kreeg een boer drie kwartjes voor een liter, nu is dat
30 tot 32 eurocent. Dat de salarissen van boeren zijn gestegen, komt vooral
doordat ze goedkoper zijn gaan produceren. Bedrijven zijn groter geworden
en de arbeidskosten per liter melk zijn gedaald.
Het is terecht dat boeren klagen, want hun inkomen is niet bijster hoog.
Een melkveehouder verdient tussen de 20.000 en 25.000 euro bruto, terwijl
hij wel dag in dag uit in touw is. De afgelopen jaren is de prijs die
boeren voor hun melk krijgen al gedaald en daarmee ook hun inkomen. Ieder
jaar verdwijnt vijf procent van de bedrijven, omdat inkomens onder druk
staan of omdat stoppen vanwege het vermogen dat in het bedrijf zit een
aantrekkelijker optie is.
Het probleem van melkveehouders is dat ze op de schommel zitten van de
Europese zuivelmarkt. Tweederde van de melk die in Nederland wordt
geproduceerd, wordt geëxporteerd. Vooral als kaas, maar bijvoorbeeld ook
als melkpoeder. Als de kaasexport daalt wordt de prijs voor kaas lager en
daalt ook de prijs die zuivelondernemingen voor de melk betalen.
Melk voor consumptie bepaalt maar voor vijftien procent de uiteindelijke
melkprijs. De 25.000 melkveehouders in Nederland kunnen geen invloed
uitoefenen op de melkprijs. Melk moet namelijk afgezet worden. Hij blijft
niet goed, je kunt er niet mee speculeren en er kan dus ook geen monopolist
opstaan. Boeren zijn ook benauwd over mogelijke Europese maatregelen die
nog komen gaan. Als de prijzen voor boter en melkpoeder gaan dalen zal de
melkprijs voor boeren nog verder dalen.
De opmerking dat er straks geen koeien meer in de wei lopen door deze lage
melkprijs zou nog wel eens waar kunnen zijn. Het gros van de klanten kan
het niet schelen waar de melk precies vandaan komt, of de koeien nou buiten
hebben gelopen of niet. Melk is gezond, altijd van goede kwaliteit en er
zitten geen slechte kanten aan, zoals bij de intensieve veehouderij. Maar
als je als maatschappij zaken als voortbestaan van het landschap en
levensvatbaarheid van het platteland belangrijk vindt, dan moet je er ook
wat voor over hebben. Anders zou het wel zo kunnen zijn dat je straks nog
een melkveehouder in een dorp overhoudt die een paar honderd koeien op stal
heeft staan.’’ |
Y.d.H.

Re:ageer