Wetenschap - 8 maart 2016

'Glyfosaat niet schadelijk voor gezondheid'

tekst:
Albert Sikkema
6

De Tweede Kamer wil een verbod op het onkruidbestrijdingsmiddel glyfosaat. Is dat dan gevaarlijk voor gezondheid en milieu? Daar is geen wetenschappelijk bewijs voor, stellen twee Wageningse onderzoekers.

Roundup

Corné Kempenaar, onderzoeker bij de Plant Sciences Group, vindt dat de conclusie helder is: glyfosaat is niet schadelijk voor de gezondheid. ‘Duitsland, die reporting member is voor glyfosaat, heeft grondig uitgezocht wat de risico’s zijn van gebruik van glyfosaat. Dat Duitse instituut ziet geen schadelijke toxicologische effecten. Die bevindingen zijn beoordeeld en overgenomen door de Europese voedselveiligheidsorganisatie EFSA. Ik vind het triest wat er gebeurt, want die wetenschap wordt nu aan de kant gezet door de regering.’

Is glyfosaat ook veilig voor het milieu?

‘Daar moet ik de critici gelijk geven, het klopt dat er overschrijdingen zijn van de drinkwaternorm in Nederland met glyfosaat. Dat geeft milieuproblemen, maar geen volksgezondheidsprobleem. Besef wel dat glyfosaat van alle toegelaten onkruidbestrijdingsmiddelen een van de minst milieuonvriendelijke stoffen is.’

Waarom dan deze Kamermotie?

‘Monsanto. Actiegroepen voeren campagne tegen Monsanto, de producent van glyfosaat. Als instanties de veiligheid beoordelen en zeggen dat het veilig is, dan ontstaat er discussie dat die onderzoekers zijn gevoed of betaald door de industrie – lees: Monsanto.’

Het International Agency for Research on Cancer stelde toch dat glyfosaat waarschijnlijk kankerverwekkend is?

‘Je ziet vaker tegenrapporten die zeggen dat er wel een probleem is, zodat het parlement in verwarring raakt. Maar in die Duitse instantie zitten capabele mensen die alle onderzoeksrapporten over de risico’s van glyfosaat op een rij hebben gezet. Die hebben deze IARC-studie ook bekeken en gezegd dat hun eerdere conclusie overeind blijft. Niets aan de hand dus. Vraag het anders aan een toxicoloog, want dat ben ik niet.’

De Wageningen toxicologiehoogleraar Ivonne Rietjens heeft een genuanceerder oordeel dan Corné Kempenaar. ‘Het is waar dat verschillende expertgroepen verschillende conclusies trekken over het gevaar van glyfosaat. Persoonlijk heb ik meer vertrouwen in de EFSA-opinie dan in de IARC-classificatie en denk dus –net als Kempenaar- dat er geen gezondheidsrisico is. Maar ik weet ook dat de gehalten in het oppervlaktewater wel structureel hoger zijn dan toegestaan en kan me dus de roep om risk management wel voorstellen.’

Wat bedoel je met risicomanagement?

‘Je moet voor ogen houden dat risk assessment niet hetzelfde is als risk management. Als je aan het einde van je risicobeoordeling de conclusie trekt dat er geen risico is, kun je alsnog vanwege politieke of economische argumenten of de publieke opinie een ander besluit nemen. Zo kan de politiek het voorzorgsprincipe hanteren. Zo van: kennelijk zijn de wetenschappers het niet eens, dus volgen we het oordeel van de IARC onder het motto: better safe than sorry. Dat is voorbij de toxicologie, dat is aan de politiek.’

Meer lezen? Kijk hier

Re:acties 6

  • Henk Tennekes

    Het EPA memorandum kan hier worden nagelezen:
    http://www.boerenlandvogels.nl/sites/default/files/Lacayo%201985.pdf

    Reageer
  • Henk Tennekes

    Er is een EPA memorandum uit 1985 waarin afstand genomen wordt van de Monsanto interpretatie van de carcinogeniteitsproef met glyfosaat in muizen.Monsanto deed een dosis-afhankelijke toename van niertumoren met behulp van historische controle gegevens af als niet in verband staan met de behandeling.
    De EPA wetenschappers zijn van mening dat dit een onjuiste conclusie is en beschouwen de verhoogde tumor incidentie als gerelateerd aan de glyfosaat behandeling. Het IARC is ook deze mening toegedaan en vindt het gebruik van historische controle gegevens zeer bedenkelijk en ongepast. Als we de toelating van glyfosaat verlengen stellen we de bevolking bloot aan een stof met mogelijk kankerverwekkende eigenschappen. Dat moet gewoon niet kunnen.

    Reageer
  • Sjoerd de Hoop

    De milieubeweging heeft een inschattingsfout gemaakt door zwaar in te zetten op het vermoeden van kankerverwekkend-zijn van Glyfosaat. Ze hadden veel eerder voor bodemgezondheid en bio-diversiteit moeten kiezen als argument.
    Ik vraag mij af of de betreffende Wageningers Kempenaar en Rietjens wel deskundigheid hebben op het gebied van bodembiologie en de verbinding met biodiversiteit kunnen leggen. Een andere Hoogleraar van de WUR zoals Frank Berendse zou ik daar ook wel eens over willen horen.

    Het is wetenschappelijk heel lastig te bewijzen dat er een verband zit tussen Glyfosaat en kanker; ( dat was met roken en kanker ook al zo) en daar kunnen pro-glyfosaat mensen nog heel lang de discussie mee traineren.
    Het signaal van de waterschappen is echter al heel helder en duidelijk dat er nu teveel Glyfosaat als residu in het milieu zit. Het is op de bodem gespoten in de landbouw en bij de gewone huishoudens op de tegels en de stoepen en bij gemeenten in openbaar groen of verharde terreinen. Zo zit het residu nu in het oppervlaktewater en de Waterschappen trekken zich dat aan.

    Reageer
  • Antoon VALCKX HOEX

    Mijns inziens kunnen de conclusies getrokken uit het duitse onderzoek wel waar zijn. Maar waarom dan niet verder onderzocht waar wel de vele gemelde problemen vandaan komen. Vooral in landen van Zuid Amerika doen heel veel, elkaar eveneens tegensprekende verhalen de ronde. Met teveel producten wordt de stelling gehanteerd, net niet schadelijk!
    Maar in het gewone dagelijkse leven van niet wetenschappers komt de stapeling van al deze regelgeving niet tot een bevredigend antwoord. Wetenschap? Prima, maar aan als wartaal te ervaren, elkaar niet opheffende, uitkomsten hebben gewone mensen niets. En inderdaad is al te vaak, pas na jaren en vele slachtoffer, bekend geworden dat positieve uitkomsten van geleerden, waren en worden betaald door de producent die enorm gebaat is bij deze uitkomsten. Kijk iets verder dan het directe resultaat, plus of min. Dat helpt aan een eerlijke en deugdelijke voorlichting.

    Reageer
  • Theo de Vries

    http://zembla.vara.nl/seizoenen/internationaal/afleveringen/24-02-2016/glyfosaat_link_en-documenten/rapporten-glyfosaat

    Reageer
  • boer biet

    Dat geeft milieuproblemen... Dat is wat mij betreft genoeg argument voor het verbannen van die rommel. Net als 'better safe than sorry' trouwens.
    Het wordt tijd voor een duurzamere landbouw/veeteelt sector. Stop eens met het naaien van de boer door domme halve compromis-regeltjes, steun de innovators en laat de conservatieve doordouwers in hun sop gaar koken. Met al die halve maatregelen komen we nergens.

    Reageer

Re:ageer