Nieuws - 8 maart 2016

'Glyfosaat niet schadelijk voor gezondheid'

tekst:
Albert Sikkema

De Tweede Kamer wil een verbod op het onkruidbestrijdingsmiddel glyfosaat. Is dat dan gevaarlijk voor gezondheid en milieu? Daar is geen wetenschappelijk bewijs voor, stellen twee Wageningse onderzoekers.

Corné Kempenaar, onderzoeker bij de Plant Sciences Group, vindt dat de conclusie helder is: glyfosaat is niet schadelijk voor de gezondheid. ‘Duitsland, die reporting member is voor glyfosaat, heeft grondig uitgezocht wat de risico’s zijn van gebruik van glyfosaat. Dat Duitse instituut ziet geen schadelijke toxicologische effecten. Die bevindingen zijn beoordeeld en overgenomen door de Europese voedselveiligheidsorganisatie EFSA. Ik vind het triest wat er gebeurt, want die wetenschap wordt nu aan de kant gezet door de regering.’

Is glyfosaat ook veilig voor het milieu?

‘Daar moet ik de critici gelijk geven, het klopt dat er overschrijdingen zijn van de drinkwaternorm in Nederland met glyfosaat. Dat geeft milieuproblemen, maar geen volksgezondheidsprobleem. Besef wel dat glyfosaat van alle toegelaten onkruidbestrijdingsmiddelen een van de minst milieuonvriendelijke stoffen is.’

Waarom dan deze Kamermotie?

‘Monsanto. Actiegroepen voeren campagne tegen Monsanto, de producent van glyfosaat. Als instanties de veiligheid beoordelen en zeggen dat het veilig is, dan ontstaat er discussie dat die onderzoekers zijn gevoed of betaald door de industrie – lees: Monsanto.’

Het International Agency for Research on Cancer stelde toch dat glyfosaat waarschijnlijk kankerverwekkend is?

‘Je ziet vaker tegenrapporten die zeggen dat er wel een probleem is, zodat het parlement in verwarring raakt. Maar in die Duitse instantie zitten capabele mensen die alle onderzoeksrapporten over de risico’s van glyfosaat op een rij hebben gezet. Die hebben deze IARC-studie ook bekeken en gezegd dat hun eerdere conclusie overeind blijft. Niets aan de hand dus. Vraag het anders aan een toxicoloog, want dat ben ik niet.’

De Wageningen toxicologiehoogleraar Ivonne Rietjens heeft een genuanceerder oordeel dan Corné Kempenaar. ‘Het is waar dat verschillende expertgroepen verschillende conclusies trekken over het gevaar van glyfosaat. Persoonlijk heb ik meer vertrouwen in de EFSA-opinie dan in de IARC-classificatie en denk dus –net als Kempenaar- dat er geen gezondheidsrisico is. Maar ik weet ook dat de gehalten in het oppervlaktewater wel structureel hoger zijn dan toegestaan en kan me dus de roep om risk management wel voorstellen.’

Wat bedoel je met risicomanagement?

‘Je moet voor ogen houden dat risk assessment niet hetzelfde is als risk management. Als je aan het einde van je risicobeoordeling de conclusie trekt dat er geen risico is, kun je alsnog vanwege politieke of economische argumenten of de publieke opinie een ander besluit nemen. Zo kan de politiek het voorzorgsprincipe hanteren. Zo van: kennelijk zijn de wetenschappers het niet eens, dus volgen we het oordeel van de IARC onder het motto: better safe than sorry. Dat is voorbij de toxicologie, dat is aan de politiek.’

Meer lezen? Kijk hier