Wetenschap - 17 januari 2008

Geschiedenis inspiratie voor Black metal

De afbeelding op de cd <em>Blood fire death</em> van de Zweedse Viking metal-band Bathory.
Statige landgoederen, kastelen en oeroude eikenbossen zouden vaker een locatie moeten zijn voor concerten van metalbands. Dat stellen vier studenten voor na hun onderzoek naar de rol van cultureel erfgoed in de muziekstijl metal.
Niet alleen monumentenzorg houdt zich bezig met cultureel erfgoed. Ook veel jongeren zoeken naar verhalen over kruistochten en oude slagvelden. Alleen is dit soms om heel andere redenen dan de intrinsieke waarde. De historische gebeurtenissen dagen sommige groepen namelijk uit tot gitaarrammen, het dragen van zwarte kleding met doodskoppen en diep gegrom. Historische verhalen en cultureel erfgoed blijken één van grootste inspiratiebronnen te zijn voor metal.
Metal is een genre dat in de jaren zeventig ontstond vanuit de hardrock. Harde ritmes, diepe tonen en versterkte elektrische gitaargeluiden kenmerken de stijl. In de loop der jaren zijn vele substijlen ontstaan.
Vier studenten van Wageningen Universiteit hebben in opdracht van het Belvedere Onderwijsnetwerk onderzocht hoe bands in een aantal van deze subgenres historie en cultureel erfgoed gebruiken in hun muziek. Zij concluderen dat de verhalen over kruistochten, historische veldslagen en heidense gebruiken uit een ver verleden als inspiratie dienen voor songteksten van vooral Black metal, Viking metal en Folk metal. ‘Regelmatig zijn het zelfs geschiedenisleraren die de teksten schrijven’, vertelt begeleider drs. Roel During van Alterra.
De historische invloeden zijn ook merkbaar in optredens en videoclips van de bands. Zo geven bandleden soms hele voorstellingen van veldslagen en andere historische gebeurtenissen om een sfeer rondom hun muziek te creëren.
Volgens During is het van belang om deze grote rol van cultuurhistorie in muziekstromingen beter te begrijpen en meer te belichten. ‘We willen graag dat de geschiedenis wordt overgedragen van generatie op generatie. Dit onderzoek laat zien dat de overdracht van kennis niet alleen via boeken of tv-programma’s gaat, maar dat er ook heel andere mechanismen zijn, zoals metalmuziek.’
Om het cultuurhistorisch besef te stimuleren, stellen de studenten voor om concerten te organiseren in een historische omgeving, zoals bij een kasteel. ‘Nu worden veel metalbands verbannen naar industrieterreinen, maar door concerten te organiseren in een historische omgeving kunnen we deze groep jongeren juist helpen in hun zoektocht naar het verleden en daarmee naar hun identiteit’, zegt During.

Re:ageer