Wetenschap - 12 januari 2012

Extreem weer bedreigt ­landbouw meer dan crisis

De Nederlandse economie zucht onder de voortwoekerende schuldencrisis. Ook in de land- en tuinbouw klinken inmiddels pessimistische geluiden. LTO-voorman Albert Jan Maat moedigt boeren aan investeringen uit te stellen. Kees de Bont, onderzoeker van het landbouwinstituut LEI nuanceert het pessimisme. Natuurlijk lijden land- en tuinbouw onder de crisis, maar vergeet andere invloeden niet.

'Als er sprake is van een tegenvallende economie zet dat prijzen in de landbouw onder druk. Als het gaat om iets essentieels als voedsel zal de hoeveelheid die Nederlanders consumeren niet sterk dalen. Nederland exporteert echter 70 tot 80 procent van de productie. Dat kan  in crisistijd teruglopen wanneer landen hun markten afsluiten of afnemers problemen hebben met de betalingen.
 Nu kunnen landbouwbedrijven hun productieomvang niet van de ene op de andere dag bijsturen; een groot verschil met de industrie. In de land- en tuinbouw zijn het daarom vooral de inkomens van boeren en tuinders die dalen, terwijl de industrie een crisis vooral merkt in teruglopende werkgelegenheid. Het is dan moeilijk te zeggen welke sector erger getroffen is. Een werkloze zal zijn werkloosheid als erg ervaren, maar voor een boer of tuinder is een halvering van zijn inkomen ook erg vervelend.
Verder verschilt de inkomensontwikkeling sterk tussen de verschillende sectoren. De glastuinbouw heeft een moeilijk jaar gehad. Dat hangt ook samen met de EHEC-affaire. De consumptie van komkommers, tomaten en paprika's is tijdens een belangrijk deel van het afzetseizoen weggevallen. De melkveehouderij heeft daarentegen een goed jaar achter de rug, met een gunstige export. Wel had de veehouderij in het algemeen last van de hoge prijzen van veevoer. Die waren nog het gevolg van  de droogte  in 2010, met onder meer de Russische zomerbranden als gevolg. Dat gaf een tegenvallende graanoogst.
Doorzetten van de huidige crisis kan negatief uit pakken voor de landbouw, maar je moet ook rekening houden met andere factoren. Weers- en klimaatomstandigheden, zoals de branden in Rusland, hebben een groter effect op de prijzen dan een economische crisis.'

Re:ageer