Wetenschap - 1 januari 1970

Essay | Pluriformiteit…

Essay | Pluriformiteit…


Maatschappelijk debat niet gebaat met eenduidig standpunt Wageningen UR

In Deventer vond gisteren de aftrap van het nationale debat over de
toekomst van de intensieve veeteelt plaats. Stel dat heel Wageningen mee
zou hebben gedaan aan het debat in Deventer?

Witteman: ,,Welkom bij het nationale debat over de toekomst van de
intensieve veeteelt. Aan tafel de heren Den Hartog en Dijkhuizen. Via WUR-
TV hebben we verbinding met de Hofsteezaal in Wageningen, vanwaar
medewerkers en studenten van de landbouwuniversiteit meediscussiëren. Ook u
kunt meedoen via nummer 0900 – 0666. Professor Den Hartog,
onderzoeksdirecteur bij Nutreco en bijzonder hoogleraar aan de
landbouwuniversiteit, u had een stelling?’’

Den Hartog: ,,Dank u wel, mijnheer Witteman. Om te beginnen wijs ik u er op
dat ik hoogleraar ben aan de Wageningen Joenevursetie ent riesurtsj senter
bij de ènimul saijens kroep. En dan mijn stelling. We moeten toe naar een
situatie dat de overheid nog een beperkt aantal, maar veel strengere,
regels oplegt. En er moeten eisen gesteld worden aan product en
productiewijzen. Daarnaast moet de EU vaccinatie toestaan. Tenslotte moeten
veehouders zich verzekeren tegen calamiteiten.’’

Witteman: ,,Maar meneer den Hartog, wat is nou de stèlling?’’

Den Hartog: ,,Nou, om het extreem te stellen: het gaat slecht in intensieve
veehouderij maar toch moet het Nederlandse bedrijfsleven daar goed geld aan
kunnen verdienen.

Witteman: ,,Meneer Dijkhuizen van dezelfde hogeschool. U wilt daar op
reageren zie ik?’’

Dijkhuizen: ,,Dank u wel, mijnheer Witteman. Het is Wageningen
Juniewursitie ent rieseurts senter! En volgens mij kan een dier- en
milieuvriendelijke pluimveesector zich alleen handhaven als een groter
aantal consumenten bereid is meer te betalen voor vlees en eieren.’’

Witteman: ,,Dat zei Veerman ook al in zijn openingswoord! Op de tribune zie
ik meneer Wolleswinkel van de pluimveesector. U bent het daar mee eens?’’

Zaalmicro: ,,Ik vind dat laatste wat de heer Dijkhuizen zei natuurlijk
razend interessant: meer betalen. Daar weet de sector wel raad mee.’’

Witteman: ,,Een reactie uit Wageningen!’’

Via WUR-TV: ,,Mijn naam is Dijksterhuis, werkzaam bij Ègrooteknolodzjie ent
voet innoveesjuns beevee. Ik heb me recent bezig gehouden met het verschil
tussen wat burgers zeggen dat ze willen, en wat ze als consumenten doen.
Als burger zien we allemaal het morele dilemma: wil je goedkoop vlees van
de kiloknaller, of kies je voor diervriendelijk bij de biologische
vakslager, met een hogere prijs. Maar éénmaal in de winkel pak je het
kortetermijnvoordeel. Je mag het gerust schizofreen noemen. Je kan het dus
wel op je buik schrijven dat de consument meer wil betalen.’’

Witteman: ,,Dus de overheid moet met maatregelen komen? Meneer Dijkhuizen,
uw reactie?’’

Dijkhuizen: ,,Dat van die overheidsmaatregelen is natuurlijk onzin. Je kunt
prima op korte termijn iets doen met maatregelen, maar zoiets is altijd
maar tijdelijk. Als ijzeren wet geldt: als de markt het niet oppikt, wordt
het niets. Alle maatregelen moeten wel leiden tot een onderscheidende
vraag. En dat betekent dus dat de consument meer moet betalen.’’

Via WUR-TV: ,,Michiel Korthals, zeg maar de huisfilosoof van de Wageningen
Joe Arr. Ik wil toch even wijzen op de mythe van de vrije markt. De markt
is slechts dat deel van het commerciële speelveld dat expliciet vrij wordt
gelaten door de bestaande regels. Door in die regels de burgerwensen vorm
te geven, kan de consument met schoon geweten zijn gang gaan.’’

Witteman: ,,Inmiddels hebben we een beller. Graag eerst uw naam en daarna
uw reactie.’’

Telefoon: ,,Mijn naam is De Jonge, directeur bij de Consumentenbond. Als ik
het goed heb gehoord, dan noemt die mijnheer Dijksterhuis ons schizofreen?
Wij willen gewoon goede waar voor weinig geld zonder gedonder. En daar is
niets schizofreens aan!’’

Witteman: ,,We gaan verder met iemand uit de zaal. Daar op rij één in het
midden.’’

Zaalmicro: ,, Ja mijnheer Witteman, u kent mij wel. Ik ben Rabbinge, de
universiteitshoogleraar. De rest van mijn functies bespaar ik u. Je moet
die hele intensieve veehouderij natuurlijk in een globaal èn historisch
perspectief plaatsen. Na de oorlog hadden we de intensieve pluimveeteelt
nodig voor voeding en om onze economie te ontwikkelen. Maar nu hebben wij
teveel, en in Botswana hebben ze te weinig kip. Dus verwacht je export. Wat
mij betreft niet van de kip, maar van de boeren. Wij zijn de overlast
kwijt, en geven tegelijkertijd dat land een economische, humanitaire en
religieuze boost.’’

Witteman: ,,Meneer Wolleswinkel, wellicht een gespreksonderwerp voor
vanavond thuis??’’

Zaalmicro: ,,Ik kom wel eens in een wereldwinkel. Daar houd ik het
voorlopig maar bij.’’

Witteman: ,,Terug naar Wageningen. Stelt u zich even voor, en wat is uw
bijdrage?’’

Via WUR-TV: ,,Mijn naam is Goewie, ik werkte al in Wageningen toen dat nog
Landbouwuniversiteit was. Toen al pleitte ik voor regionale
zelfvoorzienendheid volgens ecologische principes. Iedereen zijn eigen
kippen, en het eigen afval als kippenvoer. Voldoende voeding, je bouwt wat
weerstand op, en niemand heeft die intensieve sector nog nodig.’’

Witteman: ,,Alweer een beller die reageert. Zegt u het maar.’’

Telefoon: ,,Ja goedenavond, met Boer, van Albert Heijn. Ik zat toch al in
het call-center om boze klanten terug te halen. Vanaf vandaag zijn we
eerlijk, open en transparant. Volgens onze ervaring kan het allemaal veel
eenvoudiger. Maak de klant verslaafd aan kwaliteit. Wij, de retail,
beperken de schapruimte en hebben daarmee macht. Iedereen gehoorzaamt ons.
Als je de onderkant van de markt van het schap weert, is het verder
gepiept. Wij vragen dan voor de rest een mooie prijs, en binnen een paar
weken kraait er geen haan meer naar. Zo hebben we in de afgelopen tijd
afscheid kunnen nemen van het kooi-ei, de zelfbak kroepoek, het grijze wc-
papier en het fabrieksbrood. Een truc van Mickey, die hier naast mij zit.’’

[geritsel en gefluister]

Telefoon: ,,Ja Huibregtsen hier. Een andere truc is natuurlijk
kwaliteitsapartheid. Het topsegment breid je uit, de onderkant van de markt
laat je vallen. Voor pluimvee betekent het dan meer afzet op de
consumentenmarkt, en minder grondstof voor de industrie. Geen verse eieren
in een vlaai. De Hema haalt maar eipoeder uit Botswana. Geen extra waarde
voor de consument, maar toch shareholdervalue door een andere klantenmix.
Dit advies is momenteel voor Nutreco miljoenen waard.’’

Witteman: ,,Als ik het zo hoor, is het allemaal heel erg simpel. Sheriff
Veerman bewaakt de grenzen van het reservaat, en de cowboys van het
bedrijfsleven, aangespoord door consultants, zorgen voor de rest. Maar is
dat echt zo?’’

Via WUR-TV [geschreewd]: ,,Dit is nog lang niet alles! Waar is het
tegengeluid? Idealisme wordt gediscrimineerd in Wageningen. Waarom zit
Platform X niet aan tafel?’’

Witteman: ,,Mooi! Het debat komt op stoom…

Re:ageer