Wetenschap - 1 januari 1970

Eiwitten remmen hongerhormoon

Na een maaltijd met veel zuiveleiwitten duurt het langer voordat je weer honger krijgt, ontdekte een Wageningse promovenda. Als je er tenminste genoeg van binnenkrijgt remmen de eiwitten de aanmaak van een hormoon dat hongergevoel veroorzaakt.

Dé oplossing voor de epidemie van overgewicht heeft drs. Wendy Blom niet gevonden. ‘Er zijn verschrikkelijk veel hormonen waardoor we honger hebben of juist verzadigd zijn’, zegt Blom. ‘Je hebt cholecystokinine, GLP-1, PYY en nog veel meer stoffen. Al die hormonen samen bepalen het eetgedrag. Het hormoon waarnaar ik heb gekeken heet ghreline.’
Ghreline is in 1999 door Japanse onderzoekers ontdekt. De maag maakt ghreline aan als hij leeg is. Een hoge ghrelinespiegel maakt dat we trek krijgen in eten. ‘Hoeveel we eten tijdens een maaltijd heeft niets met ghreline te maken’, zegt Blom. ‘Ghreline bepaalt wel wanneer we willen gaan eten.’
In haar promotieonderzoek, dat deel uitmaakte van een groter TNO-project over biomerkers voor honger, ontdekte Blom dat maaltijden waarbij proefpersonen een flinke hoeveelheid zuiveleiwitten innamen de aanmaak van het hongerhormoon onderdrukten. Ook bleek dat het na de eiwitrijke maaltijden langer duurt voordat je weer honger krijgt. ‘Het effect treedt niet bij alle soorten eiwit op’, zegt Blom, die haar proeven deed met een preparaat dat zowel wei-eiwitten uit zuivel als caseïne bevatte. ‘Eiwitten uit vlees onderdrukken het hongerhormoon nauwelijks.’
Het precieze mechanisme van het effect heeft Blom niet kunnen achterhalen. Wel vond ze een verband met de verhoogde afgifte van het hormoon glucagon na eiwitrijke maaltijden. Naarmate de aanmaak van glucagon hoger was, duurde het langer totdat de ghrelinespiegel weer steeg.
Blom wil met haar onderzoek niet zeggen dat afslankers het eiwitaandeel van hun maaltijden moeten opschroeven, ook al ligt die conclusie nog zo voor de hand. ‘Het is niet gezond om veel eiwitten te eten. Een volgende stap is het achterhalen van de componenten van zuiveleiwitten die het effect veroorzaken. De voedingsindustrie kan die dan toepassen in eetlustremmende functional foods.’ / WK

Drs. Wendy Blom promoveert op 7 december bij prof. Gertjan Schaafsma, hoogleraar Voeding en levensmiddelen, en prof, Frans Kok, hoogleraar Voeding en gezondheid.

Re:ageer