Wetenschap - 14 februari 2013

'Een derde deel van boeren gaat sneuvelen'

Boeren, burgers en milieuorganisaties hebben een akkoord bereikt over de toekomst van de veehouderij in Brabant. 'De crux van het akkoord is het terugbrengen van de binding tussen boer en omgeving', zegt Theo Vogelzang van het LEI. 'Boeren die wat willen, moeten hun plan maken in interactie met de omgeving - anders krijgen ze geen vergunning. Dat is een breuk met het verleden.'

Wat behelst het akkoord concreet?
'Het akkoord bevat een aantal goede voornemens, maar het enige concrete in de slotverklaring is dat een groter bouwblok dan 1,5 hectare voor de veehouderij bespreekbaar is in bepaalde gevallen. In ruil daarvoor moeten alle bedrijfsplannen van de veehouders worden getoetst op het gebied van duurzaamheid en landschappelijke inpassing. Daar moet een maatlat voor komen, maar die moet nog worden uitgewerkt.'
Hoe geef je de omwonenden van de boeren een stem?
'Sommige gemeenten stellen al verplicht dat veehouders de buurt inlichten over hun bouwplannen op een informatieavond, maar daar kom je er niet mee volgens mij. Ik denk dat je concrete afspraken moet maken met de buurt in een soort omgevingscontract. Omwonenden maken zich vooral druk om de landschappelijke inpassing, stank en de gezondheidsrisico's van fijnstof. Ook het vervoer van de dieren is een kwestie. Daar kan een veehouder heel concreet op inspelen met een biologische luchtwasser en vervoersafspraken met de buurt.'
Boeren die niet duurzamer produceren, krijgen geen vergunning meer. Wat betekent dat voor die bedrijven?
'De commissie Van Doorn, een van de wegbereiders van dit akkoord, verwacht dat de helft van de bedrijven in de periode tot 2020 stopt en dat de bedrijven die overleven veel groter worden. Ik zie een tweedeling ontstaan in de intensieve veehouderij, met wat kleinere bedrijven voor een nichemarkt en grote bedrijven die voor de kostprijs gaan. Ik denk dat een derde deel van de bedrijven in de periode tot 2020 gaat sneuvelen. De kleinere gezinsbedrijven zijn volgens mij taaier dan gedacht.'

Re:ageer