Student - 2 november 2011

Drieluik over dierenleed

Dood in de Oostvaardersplassen op een andere manier weergegeven. Het resultaat van studenten Christoph Janzing en Stefan Sand is een confronterende film die je aan het denken zet. Echte oplossingen blijven echter afwezig.

Christoph en Stefan (eerste rij, midden) tijdens de vertoning van hun film.
Nog even wordt de koe in de juiste richting geduwd. 'Bam', knalt door de filmzaal van Movie W. Een ijzeren pin schiet dwars door de kop van het beest. Onmiddellijk wordt de koe opgehangen en laat men het bloed wegstromen. Het dier ademt nog: 'Puf, puf, puf'. 'Ik durfde bijna niet te kijken', vertelt een bezoeker na afloop. De boer, Wichert Koopman, zei eerder in de film dat hij dit moeilijk vindt. 'Ze was zeven jaar bij ons en is altijd goed voor mij geweest, dankzij mijn dieren heb ik deze stal kunnen bouwen.' Toch ziet hij geen andere oplossing. Het dier kan niet meer drachtig worden, waardoor de melkstroom ophoudt. En zijn biologische melkveebedrijf moet door. 'Door voor een klein slachthuis te kiezen, probeer ik de stress zo laag mogelijk te houden.'
Incompleet?
Op de zelfde wijze zien de filmbezoekers hoe een konikpaard,  een veulen nog, wordt afgeschoten door boswachter Jan Griekspoor. Het paard zou anders van de honger sterven. En op de Veluwe schiet jachtopzichter Cees de Jong, een wild zwijn door de longen. 'Liever dit dan dat ie voor je auto loopt', fluistert hij. Het zwijnengekrijs dringt echter door tot in je botten, ondanks de overtuiging van De Jong dat het dier hier zelf niets van merkt. Steeds zijn de beelden confronterend, maar steeds ook krijgen de hoofdpersonen ruimte voor hun beweegredenen. 'Waarom in de film geen dienrechtenactivist, of een minister?', vraagt een kritische filmbezoeker zich na afloop af. Ecoloog Frans Vera kan zich vinden in het verhaal. 'Maar waarom moet steeds de dood benadrukt worden. In de Oostvaardersplassen kan een paard tenminste altijd paard zijn, maar steeds wordt ingezoomd op de laatste weken van het lijden.'
Dilemma
Uitgesproken meningen zijn er ook: 'Je kan als mens niet zien of een dier lijdt of niet',  'Waarom moet een dier uit het lijden verlost worden en is euthanasie bij mensen in een lijdensweg tegelijk omstreden?' Of: 'In de natuur maken dieren elkaar op de meest wrede wijze af, waarom zouden wij dat niet mogen doen?' Onderzoeker Bert Lambooij mist vooral een eenduidige oplossing. 'Ik vind dat we als mens een morele verplichting hebben om lijden te voorkomen, maar hoe? Met deze film kom ik er niet uit.' En misschien was dat ook precies de bedoeling. Dood blijft een dilemma. ┬« SvG
Vanaf januari is de film op DVD te verkrijgen. Mensen die interesse hebben om de film te gebruiken bij coll├Ęges en/of discussies kunnen mailen naar christoph.janzig[ad]wur.nl   

Re:ageer