Organisatie - 27 september 2012

'Dijkhuizen polariseert'

Dijkhuizen doet ten onrechte alsof we moeten kiezen tussen honger of dierenwelzijn, vindt Rudy Rabbinge. De éminence grise van Wageningen UR maakt zich zorgen. 'Hij constateert tegenstellingen die er niet hoeven te zijn.'

Rudy Rabbinge
Rudy Rabbinge belt. Hij is bezorgd over de positie van Wageningen UR in de discussie over intensieve landbouw en wil dat graag op de redactie komen toelichten.
Rabbinge is de éminence grise van Wageningen UR. De emeritus-hoogleraar Productie-ecologie heeft een indrukwekkende staat van dienst. Rabbinge was lid van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid, was acht jaar senator en is voorzitter van het VN-panel voor voedselzekerheid. Nationaal en internationaal wordt hij alom gerespecteerd. In 2008 regelde Rabbinge met één telefoontje de spreker voor de opening van het academisch jaar: Kofi Annan.
Wat zit u dwars?
'Ik maak me grote zorgen over het imago van Wageningse universiteit. We hebben zorgvuldig gewerkt aan een universiteit voor de life sciences en nu worden we weer onterecht weg gezet gezien als voorvechters van de bioindustrie. Ik ben daar de  afgelopen twee weken op aangesproken, en niet door de minsten. Pieter Winsemius, ex-voorzitter van Natuurmonumenten, Henk Bleker, mensen uit de Raad van Toezicht en mensen uit de top van de Rabobank. "Dat moet je zo toch niet doen," zeggen ze.'
Waarom niet, de discussie is nu opengebroken?
'Dijkhuizen zegt zich te baseren op Louise Fresco en mij. Maar het woord intensief heb ik nooit zo gebruikt, en zou ik ook nooit zo gebruiken. Intensief is een beladen woord, het is in invloedrijke kringen bijna synoniem met slecht. Dijkhuizen polariseert. Door dat woord te gebruiken, luisteren mensen niet meer naar je argumenten. Het wordt een discussie tussen doven.'
Jullie staan voor dezelfde zaak. Dijkhuizen is genuanceerder dan het lijkt. Hij ziet dat onze maat­schappij zich op emotionele en niet op rationele gronden afkeert van de schone en hoogproductieve landbouw waar Nederlandse boeren zo goed in zijn.
'Tot op die hoogte zijn we het eens. Alleen vind ik dat je ook heel goed naar de samenleving moet luisteren en dat je die geluiden serieus moet nemen. Dan moet je mensen niet voor de keuze stellen: honger of dierenwelzijn. Hij constateert tegenstellingen die er niet hoeven te zijn. Bij de Minderhoudhoeve in Flevoland en bij vele voorlopers werken boeren hoogproductief, zonder het kappen van hoeven, zonder het kuddegedrag te verstoren, et cetera. Studies van leerstoelgroepen bij Plant en Dier bevestigen dat het mogelijk is om deze efficiënte bedrijfsvoering te combineren met aandacht voor dierenwelzijn.'
Dijkhuizen prikt de mythes van de milieulobby en GroenLinks door.
'Ik begrijp het wel, ik erger me ook aan onterechte en absoluut niet onderbouwde claims. De geïntegreerde landbouwsystemen blijken veel milieuvriendelijker te zijn dan de systemen die zogenaamd voor duurzaamheid ontworpen zijn, zoals de biologische landbouw. Dat is tegenintuïtief en lastig uit te leggen, maar dat moeten we wel doen.
Let wel, ik vind het prima als mensen kiezen voor biologisch landbouw, ik zal de laatste zijn die ze dat wil ontnemen. We kunnen ons dat in het westen veroorloven. Ik verzet me slechts tegen taboes op kunstmest, pesticiden of gentechnologie en onterechte claims van gezondheid en milieu. Dat is ook de rol die je als wetenschapper moet hebben.'
Ook als de samenleving daar doof voor blijft?
'Roger Pielke jr. heeft in 2007 verschillende rollen voor wetenschappers beschreven. Van oudsher had je de pure scientist, hij voorziet de samenleving van informatie en zegt: kies maar. Ik denk dat Aalt zich als een pure scientist ziet. Daartegenover staat de issue advocate, de wetenschapper die aanstuurt op een bepaalde richting - die rol zie je bij veel mensen uit de biologische landbouw. Een meer recente rol is die van de honest broker, de eerlijke makelaar. Die luistert en helpt de samenleving in het keuzeproces. De honest broker zal honger en dierenwelzijn niet tegenover elkaar zetten, want hij kent de wensen van de samenleving en de inzichten uit de wetenschap. Die ziet het als aansporing om een hele gezonde dierhouderij te ontwikkelen.'
Dijkhuizen debatteert met studenten
Binnenkort is er in de Leeuwenborch een landbouwdebat, met ondermeer Aalt Dijkhuizen en de studenten die tegen hem gedemonstreerd hebben. Zie intranet en studentnet voor de precieze datum. 

Re:ageer