Wetenschap - 22 november 2007

Digitale coach is coach van niks

Gezondheidsvoorlichters hebben hun hoop gevestigd op computerprogramma’s en websites die mensen vertellen hoe ze gezonder moet eten en leven. Of die elektronische en interactieve varianten van het Postbus 51-spotje ook echt werken, is nog niet bekend. Maar het onderzoek van een Wageningse promovendus belooft weinig goeds.
Ir. Andrea Werkman stuurde tweehonderd proefpersonen cd-roms toe. Daarop stonden programma’s die de deelnemers op maat gemaakt advies gaven over de inname van vet, de grootte van de porties en beweging. De programma’s genereerden het advies op basis van persoonlijke gegevens die de deelnemers zelf moesten invoeren, zoals hun lichaamsgewicht, voedingsgewoonten en lichaamsbeweging.
‘In totaal deden ruim vierhonderd mensen aan het onderzoek mee’, vertelt Werkman, die tijdens haar onderzoek was verbonden aan de afdeling Humane voeding. ‘De ene helft kreeg cd-roms en andere informatie toegestuurd, de andere helft alleen nieuwsbrieven. Alle vierhonderd deelnemers waren net gepensioneerd. We gingen ervan uit dat in die groep het stoppen met werken leidt tot gewichtstoename en toename van buikvet. We wilden weten of de programma’s dat konden tegengaan.’
Maar tegen de verwachting in werden de ouderen juist lichter, en beide groepen verloren evenveel gewicht. ‘De helft van de mensen die ons pakket hadden ontvangen had de cd-rom niet gebruikt’, zegt Werkman. ‘De andere helft wel. We zagen echter geen verschil tussen de deelnemers die het computerprogramma wel gebruikten en de deelnemers die dat niet hebben gedaan.’
Ondanks de teleurstellende resultaten wil Werkman niet concluderen dat interactieve, digitale voorlichting gewoon niet werkt. ‘Uit de literatuur blijkt dat deze benadering soms ook wel werkt. Misschien moeten we meer kijken naar de manier waarop we in dit soort programma’s mensen toespreken. Misschien ervaren de mensen de manier waarop we het nu doen als belerend.’ / Willem Koert

Andrea Werkman promoveert op 28 november bij prof. Evert Schouten, hoogleraar Epidemiologie en preventie, en prof. Frans Kok, hoogleraar Voeding en gezondheid.

Re:ageer