Wetenschap - 7 maart 2019

De rol van de media

tekst:
Guido Camps

Het televisieprogramma Rambam schokte op 24 januari de voedingswereld met een uitzending over marktonderzoek. Om me heen hoorde ik vooral verhalen over twee anonieme hoogleraren die met een grote zak onderzoeksgeld leken te worden verleid om positieve ‘onderzoeksresultaten’ te presenteren over een energiedrankje. Maar ik viel zelf over een ander stuk van de uitzending.

De presentatoren voerden namelijk ook een – naar eigen zeggen – slecht onderzoek uit, om te kijken of ze er het nieuws mee konden halen. Nadat hun flauwekulstudie snel was opgepikt door enkele media-outlets, concludeerden zij dat het schrikbarend makkelijk was om onderzoeksresultaten als marketingtool te gebruiken. Rambam legt tijdens de uitzending de focus op onderzoekers en onderzoeksinstellingen, maar kijkt niet naar de rol van de media in het verspreiden van slecht onderzoek en het slecht beschrijven van goed onderzoek.

Op de dag van de uitzending stond een artikel op de site van het Algemeen Dagblad over een Belgisch onderzoek naar zeelucht en kankercellen. De onderzoekers zelf zijn realistisch: ‘Er is met zeespray getest op kankercellen op schaaltjes in het lab. Voordat zoiets echt werkt, ben je honderd stappen verder. Er wordt nu gekopt: zeelucht goed tegen kanker. Maar op basis van zo’n labstudie kun je dat natuurlijk helemaal niet zeggen.’ En wat kopte het AD over deze labstudie? ‘Inademen van zeelucht helpt tegen kanker en hoog cholesterol’. Wellicht kunnen de mensen van Rambam ook eens naar hun collega’s in de media gaan kijken.

Guido Camps (34) is dierenarts en postdoc bij Humane Voeding. Hij houdt van bakken, bijen houden en bijzondere dieren.


Re:ageer