Wetenschap - 28 maart 2002

Commentaar: Glazen stad bij Schiphol

Commentaar: Glazen stad bij Schiphol

Veertigduizend woningen en een nieuwe glazen stad onder de rook van Schiphol. Dat is het voorstel van Adri Duivesteijn, ir Staf Depla en Harm Evert Waalkens van de Tweede Kamer-fractie van de PvdA in hun plan Rubiks ruimte. Volgens de Kamerleden past het plan in de grote ruimtelijke opgaven waarvoor Nederland staat. Het grootschalige plan biedt volgens hen oplossingen voor zowel het gebrek aan woonruimte als het ruimtegebrek van de Nederlandse glastuinbouw.

Is het een re?el plan?

Prof. Arnold van der Valk, hoogleraar landgebruiksplanning:

"Het is waarschijnlijk dat zo'n plan op den duur werkelijkheid wordt. Is het niet binnen deze kabinetsperiode dan wel in de toekomst.

Het ligt ook in de lijn van verwachting. Ik heb in 1991 samen met prof. Andreas Faludi een boek geschreven over groeikernen. Daarin hebben we een voorstel gedaan om in de Haarlemmermeer een groeiregio te ontwikkelen, door net als in Almere plukken van duizenden woningen te bouwen in economisch gunstige periodes.

Dat je in de buurt van Schiphol woningen bouwt, ligt voor de hand. Het komt ook niet uit de lucht vallen. Bij de uitwerking van het streekplan voor de Haarlemmermeer is rekening gehouden met de mogelijkheid van verstedelijking tussen Haarlemmermeer en Nieuw-Vennep.

De glastuinbouw is een economische activiteit die zich goed laat vermengen met stedelijke functies. Tuinbouwlocaties worden per definitie dicht bij steden gebouwd, want daar zit de afzetmarkt en de technische ondersteuning. De nodige infrastructuur is aanwezig, maar ook de kennis voor tuinbouwtechnische ondersteuning zit in de steden. En de grote aantallen arbeidskrachten die de tuinbouw nodig heeft.

De tuinbouw kan ook veel restproducten gebruiken van de stad, zoals restwarmte. Binnen de stad is het drie graden warmer dan buiten de stad. Die warmte zou je kunnen gebruiken voor de verwarming van de kassen.

Ik ben geen tuinbouwexpert, maar de slechte naam die de tuinbouw vroeger had - werken met veel pesticiden, enzovoort - is verdwenen. De glazen stad van de jaren zestig van de vorige eeuw is niet hetzelfde als de glazen stad van de eenentwintigste eeuw. De technologie is vooruitgegaan. Met uitzondering van de bloemensector zit het overgrote deel van de tuinbouw nu op substraat.

Ik woon in Amsterdam. Wat ik uit fietstochten meekrijg van de Haarlemmermeer is dat er veel groen wordt aangelegd tussen de bebouwing. Zo'n groenstructuur past goed in een verstedelijkte bebouwing met lage dichtheid.

Op dit moment past het plan niet in de plannen van de Vijfde nota ruimtelijke ordening. Het zal nog heel wat voeten in aarde hebben. En dan zijn er nog de praktische problemen, zoals de geluidscontouren rondom Schiphol. Daar weet ik ook niet zo een, twee, drie een oplossing voor. | M.W.

Re:ageer