Wetenschap - 11 januari 2010

Buienradar 'onthult' zware regenval

Een buienradar laat zien of het regent of niet. Maar de radargegevens zijn ook goed te gebruiken om de kans op extreme regenval te bepalen.

Om uitspraken te doen over zware regenval moet je achterom kijken. 'Je kijkt naar het verleden in lange reeksen van neerslag en gebruikt dan statistiek om de kans op extreme neerslag te berekenen. Ook voor extremen die groter zijn dan gemeten', legt hydroloog Aart Overeem uit. Hij promoveerde vorige maand op onderzoek naar het gebruik van radar om de kans op extreme regenval te bepalen.
6000 regenmeters
Regenmeters staan dus aan de basis. Het KNMI heeft er verdeeld over ons land vijfendertig staan die continu meten. Voor bepaling van de regenval ter plekke is dat afdoende. Maar de dichtheid van het netwerk is te klein om uitspraken te doen over bijvoorbeeld een heel waterschap of een provincie. De buienrader kan dat wel. Al ruim tien jaar maakt het KNMI gedetailleerde radarbeelden van ons land. Elke vijf minuten een nieuw beeld van zesduizend pixels, elk goed voor zes vierkante kilometer Nederland. Dat zijn dus eigenlijk zesduizend regenmetertjes.
Riolen
Het gebruik van de radarbeelden leverde Overeem een stortvloed aan nieuwe gegevens op, waarmee hij in staat is bruikbare en gedetailleerde uitspraken te doen over de kans op extreme regenval. In Wageningen bijvoorbeeld kunnen we gemiddeld eens in de twintig jaar rekenen op 60 millimeter regen in een etmaal. Maar in Zuid-Holland loopt dit op tot meer dan 75 millimeter regen. Die regionale verschillen waren tot nu toe niet zó gedetailleerd in kaart te brengen. Bovendien is door de radar nu ook veel meer bekend over zware regenval in korte perioden van bijvoorbeeld een kwartier. En dat is informatie die waterbeheerders graag willen hebben. Overeem: 'Het is vooral van belang voor het ontwerp van riolen en gemalen. Maar ook in de voorlichting naar het publiek is het van belang. Bij zware neerslag wil het publiek graag weten hoe extreem dat nu is.'   

Re:ageer