Wetenschap - 1 januari 1970

Brekebeen krijgt te weinig vitamines

Geef alle 55-plussers een simpele vitaminepil, en het aantal botbreuken in die groep neemt merkbaar af. Dat zou je kunnen je afleiden uit het artikel dat ir Rosalie Dhonuskhe-Rutten publiceerde in de New England Journal of Medicine.

In het artikel vertellen Wageningse, Amsterdamse en Rotterdamse onderzoekers dat ze een verband hebben gevonden tussen de spiegels van het aminozuur homocysteïne in het bloed van ouderen en hun kans op een botbreuk. ,,Onderzoekers brengen hoge concentraties homocysteïne al langere tijd in verband met een grote kans op hart- en vaatziekten en dementie’’, zegt Dhonuskhe-Rutten van de sectie Humane voeding. ,,Maar het verband tussen homocysteïne en de gezondheid van het skelet is een nieuw terrein. Daarom heeft deze publicatie de New England Journal of Medicine gehaald.’’
Botontkalking komt door de vergrijzing steeds meer voor in Nederland. Daarom is er veel belangstelling voor het onderzoek, vooral ook omdat de homocysteïnespiegel eenvoudig is te verlagen, aldus de onderzoeker. ,,Vitamine B12 en vooral foliumzuur verlagen het homocysteïne. Door supplementen of verrijkte voeding zou je het probleem dus kunnen oplossen.’’
Dhonuskhe-Rutten durft niet te zeggen of extra vitamines het aantal ouderen dat botten breekt zullen verminderen. ,,We hebben nu alleen gekeken naar een variabele die samenhangt met B12 en foliumzuur. Uit ons onderzoek kun je nog niet concluderen dat extra vitamines het skelet versterken. Voor hetzelfde geld is er sprake van een schijnverband, en is het homocysteïne niet de oorzaak van de verhoogde kans op breuken, maar een merker van iets anders. In dat geval heb je niets aan vitamines.’’
In een redactioneel commentaar oppert de New England Journal of Medicine de mogelijkheid dat het hoge homocysteïne een gevolg is van een slechte voeding die het skelet verzwakt. Een andere mogelijkheid is dat de hoge spiegels van het aminozuur een teken zijn van een teruglopende aanmaak van geslachthormonen. ,,Of foliumzuur en B12 het skelet versterken weet je pas zeker als je een trial doet’’, zegt Rutten. ,,Pas als je een grote groep mensen jarenlang dagelijks zo’n vitaminepil geeft en kijkt wat er gebeurt zul je zekerheid krijgen.’’
Dhonuskhe-Rutten weet wel dat extra vitamine B12 voor een grote groep ouderen in ieder geval geen kwaad kan. Studies suggereren dat een kwart van de 65-plussers in Nederland te weinig B12 in zijn bloed heeft. Dat komt neer op vierhonderdduizend mensen.
Volgens het zojuist gepubliceerde onderzoek, waarin een groep van 2400 ouderen jarenlang werd gevolgd, hebben mensen met een hoge spiegel bijna twee keer meer kans op een gebroken bot dan mensen met een lage spiegel. ,,We hebben gecontroleerd of mensen met een hoge homocysteïnespiegel vaker vielen’’, zegt de onderzoeker. ,,Maar dat was niet het geval.’’
De onderzoekers hebben niet onderzocht welk mechanisme achter de ontdekking schuilgaat, maar uit de literatuur blijkt dat een hoge homocysteïnespiegel de cellen belemmert die botweefsel opbouwen. | W.K.

Re:ageer