Wetenschap - 8 december 2015

Blog: Economie boven klimaat

tekst:
Gastredacteur

Erik-Jan van Oosten bezoekt de klimaattop in Parijs en beschrijft voor de Resource hoe er over problemen en oplossingen gedacht wordt op de COP21.

Week 1: de economie
De Conference of Parties (COP) wordt door een veelvoud aan partijen bezocht. Overheden, NGO's, lobbyisten, kennisinstellingen, journalisten en wetenschappers. Bij al deze partijen staat de economie volop in de belangstelling. Veel informatiestands en presentaties leggen zoveel nadruk op de economie dat het haast lijkt alsof het deze gered dient te worden in plaats van de planeet.

Dat is niet eens zo'n gekke gedachte. Onze planeet draait wel door, met of zonder ons, en heeft eigenlijk geen hulp nodig. De economie daarentegen is een fragiel dingetje dat van crisis naar bubble naar crisis zigzagt. Bovendien worden haast alle klimaatproblemen direct veroorzaakt door economische activiteit. Het inperken van de hoeveelheid economie die we op de planeet botvieren kan daarom een flinke bijdrage leveren aan de leefbaarheid.

Helaas staat de economie als vakgebied er niet rooskleurig voor. De hoofdstroming die economen aanhangen, het neoliberalisme, werd na de financiële crisis in 2008 failliet verklaard door o.a. de Occupy-beweging en Alan Greenspan, belangrijkste vertegenwoordiger van deze stroming. Cruciale aannames van het neoliberalisme bleken niet bleken te kloppen.

Het inperken van de hoeveelheid economie die we op de planeet botvieren kan een flinke bijdrage leveren aan de leefbaarheid.
Erik-Jan van Oosten

Desondanks domineert economie de klimaatconferentie in Parijs. De uitkomst zal meer lijken op een ‘wie-betaalt-wat- overzicht’ dan een visie voor een duurzame toekomst. Hoewel ik hoopte dat men klaar was die oude, neoliberale groei-economie tot leven te wekken en open zou staan voor nieuwe oplossingen, blijkt dit niet het geval. Op de klimaattop ontstaat een soort zombie-economie uit de wrakstukken van die oude economie.

Klimaatverandering, in veel opzichten een direct gevolg, wordt als reden gebruikt om de oorzaak van het probleem nieuw leven in te blazen. Dus meer economische groei, meer rendement en meer consumptie. Onomstotelijk onderdeel van het probleem. En toch moet wel iets heel raars gebeuren als dit straks niet triomfantelijk wordt gepresenteerd als deel van de oplossing in het klimaatakkoord. Een fout die we ons, letterlijk en figuurlijk, niet meer kunnen veroorloven.


Re:ageer