Student - 24 november 2014

Blog: Afrikaans racisme

3

Ik zit nu vier weken met drie studiegenoten in Morogoro, Tanzania. Doordeweeks werken we aan onze thesis, in het weekend drinken we biertjes in het restaurant hier om de hoek. Daar zijn we een groep Zimbabwaanse jongens tegen gekomen. Aardige gasten en ze kunnen zuipen als tukkers.

Het zijn blanke Zimbabwanen. Vergis je niet, het zijn Afrikanen. Ze hebben Europa nog nooit gezien en ze kennen het klappen van de zweep van wonen in een Afrikaans land. Ze hebben ons, naïeve Europeaantjes, al wat lesjes geleerd van wat je wel en niet kunt doen in Afrika. Wel doen: stomdronken achter het stuur van je fourwheeldrive klimmen. Niet doen: een zwarte vertrouwen.

Wie iets van de Zimbabwaanse geschiedenis afweet, weet dat de blanken in Zimbabwe een zwaar decennium achter de rug hebben. De blanke boeren waren heer en meester op het grootste gedeelte van het Zimbabwaanse land, tot ze in 2000 van hun land verdreven werden in de landhervormingen onder leiding van Mugabe, die het land aan de zwarten gegeven heeft. Ze werden gedwongen hun boerderijen te verlaten, velen met geweld.

Het is maar één hoofdstuk uit een geschiedenis van haat en nijd tussen de blanken en de zwarten. En dat zie je terug in onze vrienden. Ze vinden het mooi als één van hen ons probeert te versieren, maar wanneer een zwarte collega dat probeert, treden ze beschermend op. Ze zijn niet erg vriendelijk tegen het bedienend personeel. De uitspraak ‘You can take a black man out of the bush, but you can’t take the bush out of a black man’ is al gevallen.

Voor ons, studenten Internationale Ontwikkelingsstudies, zijn deze uitspraken nogal stuitend. Maar ja, wij komen net uit de beschermde Disney-omgeving van onze universiteit, waar iedereen gelijk is en racisme not done. Daar zijn geen mensen die je een pistool tegen je kop zetten om je auto te stelen. Daar probeert niet iedereen je een poot uit te draaien als je even niet oplet. Daar wordt je oom niet vermoord op zijn eigen boerderij. Dat is een hard leven, ongeacht in hoeverre de zwarte Zimbabwanen gelijk hebben om dit alles te doen.

Als naïeve Europeanen kunnen wij nog een hoop leren van deze geharde mensen die zich al generaties lang staande weten te houden in de Afrikaanse realiteit. Hun racisme één van hun overlevingsmechanismen. Toch neem dat voorlopig nog maar niet over, want het druist in tegen alles waar ik voor sta. Eerst maar eens dronken achter het stuur kruipen en kijken hoe dat afloopt.


Re:acties 3

  • q?

    Ik denk dat het implementeren van Disney normen voor bepaalde resource reageerders (vanuit Thailand en ene TD) niet veel kwaad kan.

    Anyway, Romy: goed geschreven blog! Ik ben het eens met R. Alhoewel het erg lastig is een discussie te voeren of er tegen in te gaan als de racisme, zeker in dit geval, historisch ingebed is. Een meningsverandering zal niet om de hoek staan en ook niet een dorp verder helaas.

    Reageer
  • W

    "En dat zie je terug in onze vrienden". Mag ik je aanraden om daar nieuwe vrienden te maken? En vooral niet je "Disney"-normen en waarden laten varen bij het eerste culturele verschil, zelfs wanneer dit sociaal gezien te verklaren of te rechtvaardigen lijkt. Dat geldt overigens voor zowel racisme als dronken autorijden.

    Reageer
    • JH

      @ W

      Ja, want als je maar genoeg blijft wensdenken, verandert de wereld vanzelf in één grote, happy familie met groene weiden, vlindertjes en zalvende muziek.

      Hoe zou jij denken over de zwarte meerderheid in je land als die je onder leiding van Mugabe van je land af komen schoppen en je alles afnemen?
      Echt, kom eens onder die steen vandaan.

    • R

      Volgens mij doelt "W" hier gewoon op het feit dat ondanks dat racisme daar nog steeds openlijk geuit wordt, dat Romy zich daardoor niet moet laten leiden.
      En ook haar laatste opmerkinge over het dronken rijden. Ook al is dat misschien "cultuur" or "common practice", dan betekent dat niet dat jij zelf dat ook maar moet doen. Want daar breng je ook gewoon anderen mee in gevaar.
      "W" bedoelt ook niet dat ze gelijk alle opties dicht moet gooien en totaal niet moet open staan voor een andere cultuur, maar als je zo makkelijk mee in gaat met dit soort praktijken zijn je eigen waarden op zich best laag.
      Afijn, ik besef me ook dat Romy misschien weinig keus heeft in haar vriendenkring. Als ze met deze mensen breekt, hebben zij en haar studiengenoten mogelijk weinig bescherming meer die ze nu ondervinden. Dus ergens kan ik haar standpunt ook wel begrijpen maar om gelijk overal mee in te gaan, zou mij toch te ver gaan. En "W" denk ik ook.

    • Henk de Vries

      R = W ?
      Je kunt wel goed voor anderen denken "R".

    • W

      @ R, ik sluit me volledig bij je woorden aan

      @JH, Waarom gelijk deze negatieve en aanvallende reactie? Dat racisme te verklaren is betwist ik zeker niet. Zimbabwe is hiervan een duidelijk voorbeeld. Mijn punt is echter dat wanneer we dit soort gedrag accepteren hier nooit verandering in zal komen. De normen en waarden die hier op de universiteit gelden, en wellicht nog meer binnen de studenten Internationale Ontwikkelingsstudies voegen niets toe wanneer ze binnen een andere culturele context gelijk afgelegd worden. Ook wanneer deze normen wel blijven gelden (zoals bij Romy denk ik het geval is), maar niet worden uitgesproken voegt dit niets toe. De haat en het wantrouwen binnen Zimbabwe voor een andere bevolkingsgroep is begrijpelijk gezien de historische context, maar een uitspraak als "You can take a black man out of the bush, but you can’t take the bush out of a black man" is daarmee nog niet gerechtvaardigd. Juist Romy heeft de achtergrond om dit in te zien en daarom de verantwoordelijkheid om hier iets van te zeggen. Zwijgen tijdens een daad van racisme maakt je in mijn ogen mede-verantwoordelijk, te vergelijken met omstanders bij geweld of pesten. Dit kan de gevoelige geschiedenis in dit geval natuurlijk niet wegnemen, maar het gaat verdere polarisatie wel tegen. De illusie dat de wereld daarna veranderd in een happy place met enkel vlinders en groene weiden heb ik niet, maar ik prijs mijzelf gelukkig dat ik geen cynicus ben die alle hoop in de mensheid verloren heeft.

      @ Romy, puur uit interesse: Proef je een zelfde soort haat/wantrouwen/racisme bij de donkere Zimbabwanen? Is dit gebaseerd op de geschiedenis voor 2000, of speelt huidige sociale ongelijkheid een grotere rol?

    • R

      @Henk de Vries
      Nee, R != W. Heb me overigens al vaker hier laten zien en ben het ook niet altijd eens met "W". Beetje raar dat je gelijk stelt dat iemand gelijk dezelfde persoon is zodra een mening wordt gedeeld. Overigens liet ik altijd nog de mogelijkheid dat "W" het hier niet mee eens zou kunnen zijn. En dat ik hem/haar dus verkeerd begrepen had. Maar ik las de comment dus op die manier en daar wilde ik me aansluiten. :)

    • JH

      @ W

      Beter cynisch dan naïef, maar dat is dan mijn bescheiden mening.
      Verder: "sociale ongelijkheid van de zwarte bevolking in Zimbabwe" ?? Dan zal je zeker doelen op de bevoordeling van deze groep tov de blanke bevolking?

  • Wakker Vlees

    [edit] Graag de fatsoensnormen in de gaten houden wanneer je het niet met iemand eens bent.

    Reageer

Re:ageer