Wetenschap - 27 september 2001

Biologische grondontsmetting effectief maar duur

Biologische grondontsmetting effectief maar duur

Biologische grondontsmetting doodt zo'n tachtig procent van de ziektekiemen in de bodem en werkt daarmee minstens zo goed als chemische ontsmetting. Een nadeel vormen de kosten, waardoor de methode alleen lonend is voor duurdere teelten van bijvoorbeeld aardbeien, asperges, tulpen en bomen.

Chemische bodemontsmetting is vanaf volgend jaar voor bijna alle teelten verboden. Biologische ontsmettingsmethoden vormen een alternatief.

Het principe is eenvoudig: breng een grote lading vers plantaardig materiaal in de bodem - bijvoorbeeld gewasresten of een groenbemester - beregen de grond en sluit deze af met luchtdicht plastic. Het groen gaat gisten, onttrekt binnen een paar dagen alle zuurstof aan de bodem en geeft voor ziekteverwekkers giftige stoffen af zoals organische zuren. Veel schimmels, bacteri?n, aaltjes en andere ziekteverwekkers zijn daar niet tegen bestand. Het resultaat is een behoorlijke schone grond voor de volgende teelt.

Deze methode is ontwikkeld door dr. ir. Wim Blok van de leerstoelgroep Biologische bedrijfssystemen van Wageningen Universiteit en dr. Jan Lamers van het Praktijkonderzoek Plant en Omgeving (PPO) in Lelystad. Blok heeft er jaren mee ge?xperimenteerd en nu proberen drie afdelingen van het PPO de methode uit in praktijkproeven met verschillende gewassen.

Waar chemische ontsmetting vijftienhonderd gulden kost, komt alleen al het afdekplastic bij de biologische methode op vijfduizend gulden per hectare. Bovendien moet deze biologische ontsmetting 's zomers gebeuren, bij hogere temperaturen, waardoor ongeveer twee maanden van het groeiseizoen verloren gaan voor de teelt.

Uit proeven blijkt dat de alternatieve methode minstens zo goed werkt als de chemische. Een ander alternatief is stomen van de grond. Nadeel daarvan, evenals van chemische ontsmetting, is dat de bodem volkomen steriel wordt en daarna extra gevoelig is voor nieuwe opbouw van ziekten en plagen. Bij de biologische methode blijven altijd organismen aanwezig, al treedt een tijdelijke verschuiving op van zuurstofminnende naar zuurstofmijdende microflora. Zo blijft de bodem microbieel gebufferd en daardoor minder gevoelig voor nieuwe opbouw van bodemziekten. Dit blijkt ook in de praktijk: de gewassen groeien goed en gezond. | M.H.

Re:ageer