Wetenschap - 22 april 2013

Betrouwbare fraudetest voor bio-eieren

Het RIKILT heeft een valide methode om biologische eieren van gangbare te onderscheiden. Het instituut heeft de methode succesvol toegepast op eieren uit omringende landen. Je kunt er fraude met biologische eieren mee opsporen.

eieren.jpg
Partners van het RIKILT in het EU-project MoniQA verzamelden eieren van biologische en gangbare pluimveehouders in Europa. Die werden gebroken, waarna de dooiers werden gevriesdroogd. Aan de hand van de geelpigmenten in de dooiers kon RIKILT beoordelen of een ei van een biologisch bedrijf komt. Bij analyse van eieren uit 9 Europese landen wees de test van RIKILT 39 van de 40 keer een bio-ei terecht aan als bio-ei. Bij 29 reguliere eieren werd in 27 gevallen de juiste conclusie getrokken. 'We hebben de test zo ingesteld dat we zo min mogelijk fouten maken bij biologische eieren', zegt onderzoeker Saskia van Ruth. 'Je wilt zo min mogelijk biologische pluimveehouders onterecht van fraude beschuldigen.'
In 1 van de 40 gevallen zat het RIKILT er naast bij de bio-eieren. Omdat er jaarlijks miljoenen bio-eieren in omloop zijn, kan die foutenmarge toch nog veel biologische pluimveehouders onterecht als fraudeur aanwijzen. Maar dat valt mee, antwoordt Van Ruth. 'Aan de Italiaanse partij eieren die als bio werden verkocht, zat een luchtje. Het lijkt er op dat die foutmelding (was formeel biologisch, maar over de authenticiteit bestaan twijfels) in werkelijkheid een fraudegeval was.'
Bovendien, zegt Van Ruth, kan de test nog verder per land worden aangescherpt. 'Dit was de validatietest voor onze methode en die is zeer geslaagd. Als andere landen onze methode willen invoeren, kunnen we de test per land aanscherpen, want Italiaanse bio-eieren kunnen in een net iets andere verhouding kleurpigmenten bevatten van Nederlandse.' De methode van RIKILT wordt in Nederland inmiddels gebruikt door Skal, het controle-instituut voor biologische producten, en door NGO's zoals Wakker Dier. Er hebben zich nog geen buitenlandse opdrachtgevers bij het instituut gemeld om de test ook daar in te voeren.
Fraude met bio-eieren kan uiterst lucratief zijn. Een biologisch ei levert al gauw 7 cent meer op dan een gangbaar exemplaar. Maar de verschillen zijn niet zichtbaar aan het ei.