Organisatie - 21 februari 2008

‘Betrek VHL-student bij onderwijsvernieuwing’

Studenten van Van Hall Larenstein moeten betrokken worden bij de ontwikkeling van competentiegericht onderwijs, meent drs. Renate Wesselink, universitair hoofddocent bij de leerstoelgroep Educatie- en competentiestudies van Wageningen Universiteit. Zij deed onderzoek naar de beleving van het nieuwe leren in het groene onderwijs.
Studenten en docenten van de opleiding Bos- en natuurbeheer bij Van Hall Larenstein (VHL) namen deel aan het onderzoek. Wesselink presenteerde ‘hun’ resultaten op maandag 18 februari bij de hogeschool in Velp. De beleving van tweedejaars VHL’ers en hun docenten is gemeten in november 2006 - het tweede jaar dat er competentiegericht onderwijs werd gegeven op de hogeschool - en in juni 2007.
Opvallend is dat de studenten op het tweede meetmoment het competentiegericht onderwijs minder goed terugzagen in het onderwijs en minder motiverend vonden. ‘Het is een heel kleine daling’, relativeert Wesselink. Ze meent dat die mogelijk te verklaren is door een aanpassing van het onderwijs, dat te vrijblijvend bleek. Er kwam meer sturing en er werd een aanwezigheidsplicht ingesteld. Verder lieten studenten in interviews weten meer instructie te willen voor de start van een project. ‘Het idee om studenten tijdens het project maar te laten tegenkomen wat ze nodig hebben, zorgt ervoor dat studenten zich vaak onzeker voelen om iets te doen in een project’, verklaart Wesselink.
‘Alleen de rol van de docent en het herkennen van kenmerkende beroepssituaties beleven ze als meer motiverend bij de tweede meting, waarschijnlijk doordat studenten meer met projecten aan de slag zijn gegaan’, aldus Wesselink.
Tussen de beleving van studenten en docenten bestaan verschillen. ‘De docenten ontwikkelen zelf het onderwijs en zien de onderliggende principes daardoor beter terug. Ze zijn enthousiaster dan de studenten’, constateert Wesselink. ‘Als docent kun je natuurlijk een prachtig plaatje bedenken. Soms landt het bij de student, soms niet. Daarom zou het goed zijn om studenten bij de ontwikkeling van het onderwijs te betrekken’, luidt haar advies.
Behalve bij VHL werd het onderzoek ook bij vijf groene mbo-opleidingen gedaan. Mbo’ers ervaren hun onderwijs als meer competentiegericht en raken er meer door gemotiveerd dan hbo’ers. Volgens Wesselink komt dit doordat mbo-opleidingen meer beroepsgericht zijn. ‘Bij het hbo is het beroepsperspectief nog niet helder, wat niet ten goede komt aan het competentiegericht onderwijs. Dat betekent dat hbo-onderwijs misschien iets moet inleveren op het hele concept. Binnen het competentiegericht onderwijs moeten leerlingen bijvoorbeeld hun eigen leervragen formuleren. Om te weten wat je straks moet kunnen, heb je concrete voorbeelden nodig. Omdat het werkveld bij hbo breed is, moet de school daar misschien meer invulling aan geven.’
Wesselink vindt de uitkomsten positief. ‘Ik had niet verwacht dat studenten al zoveel aspecten van het competentiegericht onderwijs zouden herkennen. Het praktijkgerichte karakter ervan komt goed uit de verf en wordt positief ervaren.’

Re:ageer