Wetenschap - 1 januari 1970

Bestanddeel diesel verhoogt kans infarct

Het zeldzame metaal cerium, dat in minuscule hoeveelheden voorkomt in de uitlaatgassen van vrachtwagens, verhoogt de kans op een hartinfarct. Dat ontdekte een groep wetenschappers uit acht verschillende landen na onderzoek van de teennagels van hartpatiënten.

Oliemaatschappijen voegen cerium toe als katalysator aan diesel. Het metaal zit ook in lampen en misschien in sigaretten. De onderzoekers vonden namelijk een patent voor de toevoeging van cerium aan sigaretten, omdat daardoor de kankerverwekkende werking van het roken van sigaretten zou verminderen.
Of de tabaksindustrie iets met dat patent heeft gedaan is niet duidelijk; of er veel cerium in sigarettenrook zit weten de onderzoekers evenmin. Ook is weinig bekend over de negatieve effecten van cerium op de gezondheid. Dat ze er zijn ligt voor de hand, aangezien bewoners van plaatsen die met cerium zijn verontreinigd vaker long- en blaaskanker krijgen. Dat was voor de onderzoekers van het project Euramic, waaronder de Wageningers prof. Frans Kok, hoogleraar Voeding en gezondheid, en prof. Pieter van ’t Veer, hoogleraar Humane voeding en epidemiologie, reden om in de teennagels te kijken naar cerium.
In het project vergelijken wetenschappers de teennagels van 684 mensen die een hartinfarct hebben gehad met de teennagels van een controlegroep die ongeveer even groot is. Door analyse van de nagels proberen de onderzoekers te achterhalen welke factoren het krijgen van een infarct in de hand werken. Bij mensen met veel cerium in hun teennagels bleek de kans op een hartinfarct bijna drie keer groter te zijn dan bij de mensen met weinig cerium, schrijven de onderzoekers in het tijdschrift Chemosphere. Vooral via luchtvervuiling, en misschien ook via stofdeeltjes, komt het giftige metaal het lichaam in, vermoeden de onderzoekers
De gevonden hoeveelheden waren gering. Bij de patiënten uit het verontreinigde Jeruzalem was de concentratie het hoogst. Maar zelfs daar bevat een kilo teennagel slechts 291 microgram cerium. Het laagst waren de concentraties in de Finse hoofdstad Helsinki.
Opvallend is dat de onderzoekers ook een verband vonden tussen hartinfarcten en scandium, een ander zeldzaam metaal dat in de teennagels zat. Deze stof komt in het leefmilieu via afgedankte computers en lampen. Hoe het mogelijk is weten de onderzoekers niet, maar volgens hun gegevens verlagen hoge concentraties scandium de kans op een hartinfarct. / WK

Re:ageer