Wetenschap - 1 januari 1970

Belgen vissen Veluwemeer schoon

Het water van het Veluwemeer is de laatste jaren veel helderder geworden. Wageningse ecologen hebben aanwijzingen dat Belgische sportvissers en de driehoeksmossel hiervoor verantwoordelijk zijn.

‘Uit metingen van Rijkswaterstaat blijkt dat de chlorofylconcentratie, die een maat vormt voor de hoeveelheid algen, sinds de jaren negentig met een factor vijf is afgenomen. Het Veluwemeer zit niet meer vol met algen en het heldere water trekt talloze watervogels aan’, zegt dr Egbert van Nes van de leerstoelgroep Aquatische ecologie.
Van Nes en hoogleraar prof. Marten Scheffer zijn op zoek gegaan naar een verklaring en kwamen na verloop van tijd de Belgische sportvissers op het spoor, bij wie de Hollandse brasem in trek blijkt. De brasem is een vis die bij het zoeken naar voedsel de bodem van het Veluwemeer sterk omwoelt en zo het water minder helder maakt. De Belgische sportvissers laten de brasem opvissen door Nederlandse beroepsvissers, en vervoeren de vis vervolgens levend naar België, waar ze wordt uitgezet in visvijvers. De Wageningse ecologen laten met modelberekeningen zien dat de huidige brasemvangst leidt tot afname van de brasem en tot schoner water, en daarmee een waarschijnlijke oorzaak van het heldere water is.
Van Nes wijst daarnaast op een andere ontwikkeling: de toename van de hoeveelheid driehoeksmosselen in het Veluwemeer. Deze mossel is oorspronkelijk afkomstig uit het gebied rond de Kaspische Zee en neemt in aantal toe in het Veluwemeer. Dit komt volgens de Wageningse ecologen weer doordat de mossel minder last heeft van de brasem die de bodem omwoelt. ‘De mossel kan zo gemakkelijker harde substraten vinden zoals dode mosselen, en zich hierop vastpinnen. En het mooie is dat deze mossel zich voedt met algen en zo het water nog schoner maakt’, aldus Van Nes.
Van Nes concludeert dat visserij op beperkte schaal, zoals op de brasem, een efficiënte vorm van actief biologisch beheer kan zijn. Het is in ieder geval goedkoper dan de experimenten van biologisch beheer die Rijkswaterstaat uitvoerde om de waterkwaliteit te verbeteren, waarbij binnenwateren, zoals het Wolderwijd, in een keer worden leeggevist. / HB

Re:ageer