Wetenschap - 5 april 2001

Antioxidanten in thee doen geen wonderen

Antioxidanten in thee doen geen wonderen

Een aanvankelijk veelbelovende groep stoffen in thee, appels en chocolade beschermt nauwelijks tegen ziekten als kanker en hart- vaatziekten. Dat is de teleurstellende conclusie van het promotie-onderzoek van een Wageningse promovenda. Onderzoeken naar proefdieren en in vitro-studies wekten een belofte die nooit werd ingelost.

Toen ir. Ilja Arts met haar onderzoek van start ging, zag het ernaar uit dat catechines konden verklaren waarom mensen die veel thee dronken of fruit aten minder vaak ziekten als kanker krijgen. Catechines zijn krachtige antioxidanten, die agressieve vrije radicalen in het lichaam onschadelijk maken en zo de slijtage van allerlei moleculen en cellen verminderen.

Het onderzoek naar de effecten van catechines kwam echter moeilijk van de grond, omdat nog niet precies bekend was welke voedingsmiddelen veel catechines bevatten en welke niet. "We wisten alleen dat ze veel in thee zaten", zegt Arts, die werkt op RIVM en Rikilt. Ze besteedde de eerste twee jaar van haar onderzoek aan analyses van allerlei plantaardige voedingsmiddelen. Daarna onderzocht Arts gegevens over de voedingsgewoonten en gezondheid van grote groepen mensen. Die waren verzameld in grootschalige studies, waarbij duizenden mensen jarenlang waren gevolgd.

Catechines bleken matig tot niet te beschermen tegen ziekten. Wel verminderen ze de sterfte door aangetaste bloedvaten rond het hart en de kans op rectaalkanker. Arts: "Het beschermend effect van thee, groenten en fruit wordt misschien veroorzaakt door stoffen die we nog niet kennen. Maar catechines zijn niet 'de' beschermende stoffen in onze voeding." | W.K.

Arts promoveert op 27 april bij prof. dr. ir. Daan Kromhout, hoogleraar Volksgezondheidsonderzoek bij Wageningen Universiteit.

Re:ageer