Wetenschap - 27 januari 2015

Alternatief voor schadelijke stof in kassabon

tekst:
Rob Ramaker
1

Een schadelijke stof die verwerkt zit in kassabonnen kan worden vervangen door ‘groene’ alternatieven. Dat concludeert Food & Biobased Research in een literatuurstudie in opdracht van het RIVM.

Veel kassabonnen bestaan uit hittegevoelig papier dat bisfenol-A bevat. Deze stof fungeert als ‘ontwikkelaar’ en zorgt dat aangebrachte inkt bij verhitting zichtbaar wordt. In ons lichaam heeft bisfenol-A echter hetzelfde effect als het vrouwelijk geslachtshormoon oestradiol waardoor de hormoonhuishouding ontregeld kan raken. Vooral zwangere vrouwen lopen risico, aangezien embryo's het meest gevoelig zijn voor de verstorende werking.

De ‘groene’ economie kan echter voor alternatieven zorgen. In biomassa zitten chemicaliën die bisfenol-A kunnen vervangen in kassabonnen, stelt Daan van Es, DLO-onderzoeker bij Food & Biobased Research. Wel is er eerst onderzoek nodig naar de economische en praktische haalbaarheid. Als mogelijke kandidaat noemt Van Es galluszuur, een stof die wordt gewonnen uit houtsnippers. Het is daarmee een goed voorbeeld van de ‘biobased economy’. Hierin worden chemicaliën en materialen uit biomassa gemaakt in plaats van fossiele brandstoffen.

Het Wageningse rapport hoort bij een Europees traject dat zoekt naar alternatieven voor bisfenol-A. Van Es is negatief over veel van de tot dusver voorgestelde vervangers. Deze zouden nog te veel lijken op bisfenol-A en hoogstwaarschijnlijk dezelfde schadelijke neveneffecten hebben. ‘Dat is het paard achter de wagen spannen’, zegt Van Es. ‘Alleen het gebruik van compleet andere stoffen lijkt me haalbaar.’

Europese autoriteiten steggelen al langer over de vraag hoe gevaarlijk bisfenol-A exact is. In januari publiceerde voedselveiligheidsorganisatie EFSA nog een nieuwe risicobeoordeling. Hieruit bleek dat voedsel slechts lage concentraties bevat die ongevaarlijk zijn. Wel bestaan er nog vraagtekens over andere blootstelling aan bisfenol-A, zoals in kassabonnen. Hierover bestaat nog te weinig onderzoek.

Foto: Ben Osteen

Re:acties 1

  • Jan-Willem

    Volgens mij heeft hier iemand een oplossing bedacht, en daar later een probleem bij verzonnen. Ik dacht even dat ik op De Speld zat.

    Het feit dat er over die hele zogenaamde blootstelling aan bisfenol-A in kassabonnen nog totaal geen duidelijkheid is, laat nogal pijnlijk zien zien dat de 'groene economie' zich wel erg graag opdringt om allerlei niet bestaande problemen op te lossen. Man o man.

    Reageer
    • SFS

      De totale blootstelling mag dan misschien nog niet duidelijk zijn, er lijkt me niets mis met het vervangen van stoffen die bewezen hormoonverstorend en kankerverwekkend zijn. Bovendien zijn er aanwijzingen dat interacties van dit soort stoffen tot veel sterkere effecten leiden dan de afzonderlijke stoffen. Verdiep je eens in dit probleem, je schrikt je waarschijnlijk rot!


Re:ageer