Organisatie - 5 september 2016

Academische jaaropening onderzoekt weerstand tegen innovaties

tekst:
Rob Ramaker
1

Wageningen University & Research luidde vanmiddag het nieuwe academisch jaar in. Met een naamsverandering, en een zoektocht naar manieren de weerstand tegen innovatie te verminderen.

Foto: Vincent Koperdraat

‘De wereld heeft zichzelf op de kop gezet in sommige opzichten’, zei Louise Fresco, collegevoorzitter van Wageningen University & Research, vanmiddag in het Oriongebouw. In landen die door hun koloniale overheersers werden bestempeld als achtergebleven wordt nieuwe technologie gretig omarmd. Herinneringen aan armoede zijn pas een generatie oud, en de wetenschap lijkt de beste uitweg. In de (westerse) middenklasse broeit ondertussen de argwaan; burgers willen ‘natuurlijk’, ‘gmo-vrij’ en ‘ambachtelijk’.

Tijdens haar lezingen heeft Fresco deze weerstand al vaker geduid. Vandaag mengde ze haar ideeën met die van Harvard-professor Calestous Juma. De auteur van Innovation and it’s enemies; why people resist new technologies moest op het laatste moment verstek laten gaan wegens persoonlijke omstandigheden.

Mensen geloven geen feiten, ze geloven andere mensen.
Louise Fresco, collegevoorzitter van Wageningen University & Research

Als je innovaties acceptabel wilt maken, moet je oog hebben voor hun sociale kant, zegt Fresco. Mensen zullen bijvoorbeeld nooit iets accepteren wanneer dit hen buiten de groep plaatst. Ook kunnen ze geloofssystemen meekrijgen die acceptatie in de weg staan. ‘Mensen geloven geen feiten, ze geloven andere mensen.’ In de westerse maatschappij ontstaat weerstand ook op nieuwe manieren. Door de opkomst van sociale media kun je shoppen in eigen meningen, data en misschien zelfs feiten. ‘De weerstand is geïndividualiseerd.’

Toch merkt Fresco dat er nog steeds een breed gedeeld besef is dat wetenschap antwoorden te bieden heeft. En dus kunnen wetenschappers veel doen om de acceptatie van hun werk te vergroten. Zo moeten ze voorzichtig zijn de mogelijke resultaten van hun werk te ‘oversellen’, en in plaats daarvan spreken over plausible benefits. Ook ziet Fresco wel iets in een nieuw type incubator. Een veilige (online) ruimte waar mensen kunnen nadenken over nieuwe technologieën als synthetische biologie en nanotechnologie.  Maar vooral riep ze alle charismatische wetenschappers op die met emotie een verhaal kunnen overbrengen, dit talent te gebruiken.

Voor Wageningen UR zelf was er sprake van een kleine innovatie.  De organisatienaam verdwijnt vandaag officieel, meldde rector magnificus Arthur Mol, om plaats te maken voor  Wageningen University & Research. De naam DLO verandert in Wageningen Research.

Re:acties 1

  • bolkey

    Werkelijk tenenkrommend hoe Louise Fresco vanuit een niet ter discussie staande moreel superieure positie zonder een woord van zelfreflectie drie kwartier politiek betoog houdt. "Wij brengen de innovaties, dat is een zegen voor de mensheid, en wie daar bezwaren in ziet is een vijand die overwonnen moet worden". De kwaliteit van dit denken steekt schril af tegen de uiterst genuanceerde verhalen die de drie promotiestudenten na haar op het podium brachten. Het is jammer dat de Resource niet juist hún verhalen voor het voetlicht brengt en dat zelfs hun namen niet zijn terug te vinden.

    Reageer

Re:ageer