Organisatie - 21 januari 2011

1050 Hoogleraren doen mee aan uniek protest

Een historische dag was het vandaag, de dag waarop zo’n 1050 Nederlandse hoogleraren samen protesteerden in Den Haag. Eensgezind schaarden universiteiten zich achter de opvatting dat bezuinigingen op onderzoek en onderwijs de toekomst van de Nederlandse kenniseconomie in gevaar brengen.

Rector Martin Kropff maakt zich op voor het protestcortège in Den Haag.
Rond de dertig Wageningse hoogleraren treffen 's ochtends in Den Haag duizend collega's van andere universiteiten om te protesteren tegen bezuinigingen op het hoger onderwijs. In cortège, twee aan twee, lopen ze om half elf van Het Plein naar de Dr. Anton Philipszaal. Ze vormen een indrukwekkende stoet waaraan geen einde lijkt te komen.
Eenmaal op locatie is het openingswoord van de zitting aan Martin Kropff, rector magnificus van Wageningen Universiteit en voorzitter van het rectorencollege. Zijn constatering dat een derde van alle hoogleraren nu aanwezig is, wordt begroet met een donderend applaus. Vervolgens stijgt een schamper gelach op uit de zaal, wanneer Kropff herinnert aan de ambitie van het kabinet om in de top vijf van kenniseconomieën te komen. Sprekers als NWO-voorzitter Jos Engelen, HBO-raadvoorzitter Guusje ter Horst, VSNU-voorzitter Sijbold Noorda, burgemeester van Nijmegen Tom de Graaf, hebben dezelfde boodschap: investeren in kennis en onderwijs is investeren in de toekomst.
Hersens en handel
Veel bijval oogst de Utrechtse studentenraadvoorzitter Fay van Zeijl met haar analogie met een spelletje Monopoly, waarbij tijdens het spel de regels veranderen. ‘Investeer in onze generatie en geef ons de kans Nederland weer naar boven te trekken. Meet succes niet in tijd maar in kwaliteit', luidt haar oproep.
Het kapitaal van Nederland zit in de hersens en de handelsgeest en die twee moeten worden versterkt, betoogt oud-landbouwminster en CDA' er Cees Veerman. In 2010 presenteerde een commissie onder zijn leiding een veelgeprezen visie op het hoger onderwijs. ‘Wij zijn bereid om kwaliteitsverbeteringen door te voeren en de diversiteit in het onderwijs te vergroten. Maar dan moet er steun en waardering zijn vanuit de overheid. Geen ongemotiveerde inbreuken op onderwijstrajecten en ingrijpende financiële bestraffingen.' Veerman verwijt het kabinet gebrek aan visie. ‘Snoeien doet groeien, inderdaad. Maar snoeien gebeurt aan het dorre hout en niet aan het groene.'
Persoonlijk beledigd
De Wageningse hoogleraren vinden de bijeenkomst indrukwekkend. ‘Wat vandaag is gezegd, moet eigenlijk op televisie en in de krant worden gezegd', meent Huub Rijnaarts. De hoogleraar Milieu- en watertechnologie is betrokken bij Wetsus, het topinstituut voor watertechnologie dat wordt gefinancierd met bijdragen uit FES-gelden en van de lokale overheid en het bedrijfsleven. ‘Veel aio's doen promotie-onderzoek dat is gericht op innovaties en toepassingen voor het bedrijfsleven en begeleiden afstuderende studenten. Wij hebben de verbinding gelegd tussen de vraag vanuit het bedrijfsleven en onderzoek en onderwijs. Nederland is een van de weinige landen waar dit gebeurt.' Technologische topinstituten moeten dan ook gekoesterd worden, zegt Rijnaarts. Daarnaast stoort hij zich aan het beeld dat van studenten wordt geschetst. ‘De creativiteit en de drive van die mensen is vaak gigantisch. Ik ervaar het bijna als een persoonlijke belediging wanneer studenten als luie, asociale types worden neergezet. Het zijn juist actieve studenten, die bijvoorbeeld een bestuursjaar doen, die uitlopen. De regering slaat daarin de plank honderd procent mis.'
De laatste keer dat hoogleraar Experimentele zoölogie Johan van Leeuwen demonstreerde was in de tweede helft van de jaren zeventig, tegen de ultracentrifuge voor radioactief materiaal bij Dodewaard. ‘Toen was ik student en heb ik nog een spandoek gemaakt bij de WSO.' Zijn deelname ziet hij als een uiting van bezorgdheid en woede. ‘Het gevaar dreigt dat we het hoger onderwijs enorme schade berokkenen. Dat kan voor een deel irreversibel zijn. Het is een misverstand dat dit over links of rechts gaat. Dit gaat over de kansen die je de jeugd moet bieden om zich goed te kunnen ontwikkelen.'
Op YouTube staat een filmpje dat de VSNU maakte van het hooglerarenprotest en Resource maakte foto's.

Re:ageer