Wetenschap - 5 oktober 1995

Werknemer raakt zeggenschap kwijt

Werknemer raakt zeggenschap kwijt

Een groeiende groep burgers krijgt steeds minder zeggenschap over de arbeidssituatie. Dat stelde hoogleraar Arbeidssociologie dr A.L. Mok bij zijn afscheidscollege op 28 september.


Mok noemde de uitzendkrachten, de tijdelijke arbeidscontracten in plaats van contracten met goudgerande arbeidsvoorwaarden en de groei van het aantal zelfstandig ondernemers in Nederland. Hij wijst het feit dat burgers niet meer een baan voor het leven hebben en met flexibilisering te maken krijgen, niet van de hand. Maar op dit moment overheersen de onzekerheden voor de burgers, aldus Mok.

Volwaardige arbeid is de voornaamste toegangspoort tot volwaardig lidmaatschap van de samenleving. Dan kun je je niet veroorloven die poort voor sommigen blijvend dicht te doen, voor vele anderen op een kier en voor een kleine rest wagenwijd open te zetten."

Mok onderbouwde de afnemende zeggenschap over de arbeid door te verwijzen naar de tanende invloed van adviesorganen waarin werkgevers en werknemers elkaar ontmoeten, zoals de Stichting van de arbeid, de Sociaal-economische raad (SER) en het Landbouwschap. Hij wees erop dat de hoeveelheid arbeid sinds 1947 slechts met vijf procent is gestegen, terwijl de deelname aan het arbeidsproces met 35 procent is toegenomen.

Prof. dr ir J.D. van der Ploeg van de vakgroep Sociologie roemde Mok om zijn grote aantrekkingskracht op studenten die afstudeervakken liepen. Dankzij Moks benadering van het arbeidsproces is de rurale sociologie begin jaren tachtig nieuw leven ingeblazen. Hij had een enorm bestand aan adressen en contacten. En hij is de enige socioloog die rijk is geworden met zijn vak." Van der Ploeg doelde daarmee op het boek Grondbeginselen van de sociologie van Mok en De Jager, lange tijd verplichte kost voor studenten. Mok neemt na Wageningen ook afscheid van zijn leerstoel in Leuven.

Re:ageer