Wetenschap - 23 april 1998

Wageningse Kennisdagen 1998, 1

Wageningse Kennisdagen 1998, 1

Wageningse Kennisdagen 1998, 1
Geslaagde congresdag en banenmarkt redden kennisdagen
De Wageningse Kennisdagen beginnen moeizaam op donderdagavond. Na het welkomstwoord van de door zenuwen overmande burgervader Jaap Sala dommelen de aanwezigen langzaam weg tijdens de toespraak van EU-commissaris Franz Fischler in de warme Aula. Het debat over diens landbouwhervormingsvoorstellen komt niet echt op gang, maar prikkelende opmerkingen van Ria Beckers (Natuur en Milieu) en vooral LUW-voedingsprof Jo Hautvast laten zien dat Fischler een universiteit bezoekt
In de feesttent op De Dreijen kunnen de niet-genodigden de toespraken in de Aula volgen. Twintig LUW-medewerkers maken daar gebruik van, evenals dertig agrarische jongeren, die na het protest tegen het landbouwbeleid van Fischler bij de Aula een patatje hebben gescoord en een biertje komen drinken in de feesttent. Een interactieve verbinding met de Aula komt niet tot stand
Vrijdag is de eigenlijke kennisdag. Zeventienhonderd bezoekers luisteren naar een keur aan lezingen en discussies op het Dreijen-terrein en in de Aula. De zaaltjes zitten doorgaans goed vol met rond de honderd bezoekers. In sommige discussies ontmoeten wetenschap en samenleving elkaar op prikkelende wijze, soms overheerst de discussie tussen wetenschappers. De bezoekers zijn meestal te spreken over het aanbod. Leuk bedacht zijn de tekenfilmpjes tussen de lezingen door in het Biotechnion. De organisatie schat in dat een kwart tot een derde van de bezoekers van buiten Wageningen komt
Ruim honderd studenten stappen rond in kleurige T-shirt van de kennisdagen om de sprekers en het publiek wegwijs te maken. Zeer nuttig, omdat de bezoekers van buiten Wageningen tussen de lezingen door regelmatig moeten zoeken naar het volgende gebouw in hun programmering. De studenten weten ook snel een verlate spreker op te sporen die de programmering in de war dreigt te schoppen. Per mobiele telefoon heeft de organisatie snel in de gaten: hij is niet in de zaal, maar is de toegangspoort reeds gepasseerd
De Bedrijvenmarkt valt wat tegen: weinig aanbod van producten, weinig bezoek van bedrijven. Deze markt wordt vooral bezocht door congresgangers die even geen zin hebben in een lezing. De veelheid aan lezingen en markten wordt echter bepaald niet als een bezwaar gezien - de moderne kennisconsument houdt van keuze en varieteit. De Banenmarkt van de Koninklijke Landbouwkundige Vereniging (KLV) is wel een succes: maar liefst zeshonderd studenten en afgestudeerden komen langs om zich te laten informeren over de arbeidsmarkt. De organisatie van de kennisdagen denkt dat in totaal ruim drieduizend bezoekers de vrijdag hebben bezocht
Op zaterdag waren er weer zo'n drieduizend bezoekers, gokt de organisatie, maar dit lijkt wishfull thinking. Voor de lezing van onderwijsminister Jo Ritzen op zaterdagmorgen worden gauw nog wat standhouders van de Bedrijvenmarkt de zaal in geloodst, zodat hij toch nog een publiek van ruim honderd aandachtige luisteraars heeft. De meeste Wageningers zijn op dat moment boodschappen aan het doen in de stad. Tussen de middag voeren twee Afrikaanse muzikanten een mooi toneelstuk op op De Dreijen voor slechts twintig mensen, terwijl het symposium van het bedrijf Aglink in de middag wordt afgeblazen bij gebrek aan belangstelling. Het klimaatsymposium van LUW en DLO trekt zo'n vijftien bezoekers, allen wetenschapper. De meeste drukte op zaterdag ontstaat door het bezoek van middelbare scholieren aan de voorlichtingsdagen van de universiteit. Zaterdag was the day after; is twee dagen kennisfestival misschien teveel? (ASi)
Miljoenen mensen lijden onnodig honger
De wereld is nog lang niet vol. We kunnen onder de huidige klimatologische omstandigheden vijftien miljard mensen voeden. Dat is bijna het dubbele van het aantal waarop de wereldbevolking in de komende eeuw volgens de prognoses stagneert. En als we wat minder vlees zouden eten, zou er nog meer voedsel overblijven. Dr Stein Bie, directeur van de International Service for National Agricultural Research (Isnar), hield zijn toehoorders in het Scheikundegebouw voor dat er geen reden is voor doemdenken. In principe hoeft niemand de komende eeuw zonder voedsel te zitten. Alleen in erg afgelegen gebieden kunnen logistieke problemen voor blijvende voedselonzekerheid zorgen
Vooralsnog zijn 840 miljoen mensen in de wereld ondervoed. Vooral kinderen in Zuidoost-Azie hebben vaak niet de beschikking over voldoende voedsel: zij vormen zowel absoluut als procentueel de grootste groep. Armoede is de belangrijkste oorzaak. Volgens Bie zijn er bijna evenveel armen op het platteland als in de stad. De voedselzekerheid zou volgens de Noor verbeteren als kleine boeren worden gestimuleerd hun productie te vergroten, bijvoorbeeld door verbetering van de prijzen. Wanneer de prijzen stijgen, gaan kleine producenten vanzelf meer produceren dan voor eigen gebruik. Boeren halen bijna nergens de productie die op proefstations wordt gehaald. Er is een groot verborgen potentieel aan productiecapaciteit, als de belemmeringen voor deze producenten maar worden weggenomen. (LKe)
Fischler wil meer geld vrijmaken voor onderzoek
Europees landbouwcommissaris Franz Fischler wil in de toekomst meer geld besteden aan landbouwkundig onderzoek. Dat stelde hij tijdens de openingsavond van de Kennisdagen in de Aula. Nu de productiviteit in de landbouw blijft stijgen, zijn goede analyses nodig over de structuurveranderingen in de Europese landbouw, aldus de commissaris
Fischler wil een duurzame landbouw realiseren in de EU. Voor sommigen betekent die doelstelling dat we terug moeten naar de oude tijd, maar ik wil geen Europees museum. De echte uitdaging is hoe we met moderne technieken een duurzame landbouw kunnen realiseren. Met de verlaging van de interventieprijzen voor granen en zuivel, die hij onlangs voorstelde, wil hij meer competitie in de landbouw creeren. Daarnaast verhoogt hij het budget om zorg te dragen voor een gevarieerd en leefbaar Europees platteland. Wetenschappers moeten de tools aanreiken om dit te realiseren
Fischler schat de LUW hoog in. Toen ik in Wenen studeerde in de jaren zeventig was Wageningen het Mekka van de landbouwwetenschappen. Nog steeds is dit een van de beste universiteiten in Europa. Wageningse wetenschappers participeren in veel EU-projecten.
Voorzitter prof. de Cees Veerman van het Kenniscentrum Wageningen reageerde verheugd op de aangekondigde uitbreiding van het onderzoeksbudget. We weten u te vinden. Fischler maakte daarop duidelijk dat Wageningen gewoon kan meedingen naar onderzoekopdrachten uit Brussel, waar onafhankelijke deskundigen de voorstellen zullen beoordelen
De EU-commissaris ziet de sociale en ecologische basis van het Europese platteland eroderen en wil de leefbaarheid van het platteland verbeteren via een multifunctionele aanpak. De tijd is voorbij dat we een aspect, de productiviteit, maximaliseerden. We hebben nu meerdere, soms tegenstrijdig lijkende doelstellingen die we moeten optimaliseren. Fischler wil meer subsidies geven aan boeren die aan natuurbehoud doen en wil zich in zijn plattelandsprogramma's niet beperken tot de landbouw, maar ook geld uittrekken voor de renovatie van dorpen en de ontwikkeling van ambachtswerk en toerisme
De directe prijssteun aan de Europese melkveehouders daalt fors. Verschillende landbouworganisaties zijn fel gekant tegen deze subsidiekorting. Zo vergastte het Nederlands Agrarisch Jongeren Kontakt (NAJK) Fischler voor de Aula op een protest tegen zijn beleid. (ASi)
Peper: KCW, bescherm het fundamentele onderzoek
Binnen het Kenniscentrum Wageningen is het beschermen en koesteren van het fundamentele onderzoek van essentiele betekenis. Dat stelde dr Bram Peper, adviseur van minister Van Aartsen over KCW, in zijn lezing in de serie De positie van Kenniscentrum Wageningen. De universitaire onderzoekers moeten meer denken in plaats van publiceren. Dat moet je organiseren. Gekke mensen aan de universiteit heb je nodig.
Peper, die nog eens voorlas uit zijn advies van twee jaar geleden, stelde dat KCW twee hoofdfuncties moet vervullen, ieder met een eigen dynamiek. Het onderwijs en het fundamentele onderzoek moeten ten dienste staan van de kennisontwikkeling, het vraaggestuurde onderzoek moet zich richten op beleid en bedrijfsleven. De onderzoekscholen moeten de kennistransfer tussen het fundamentele en toegepaste onderzoek regelen.
Uit het betoog van rector Karssen daarna bleek hoe het KCW-bestuur de adviezen van Peper had vertaald. De rector pleitte niet voor een eigen dynamiek van het fundamentele onderzoek, maar stelde dat dit onderzoek juist veel baat heeft bij de invloed van toegepaste vragen. Miniraden bij de geintegreerde kenniseenheden - de departementen van de LUW met de bijpassende divisies van DLO - gaan volgens de rector keuzes maken: welk onderzoek wel, welk onderzoek niet? Daar moet de integratie plaatsvinden.
Peper heeft de KCW-vorming het afgelopen jaar niet gevolgd en kon geen commentaar geven op de strategische visie van het bestuur. Een enkel geluid wijst erop dat u iets met het advies heeft gedaan. (ASi)

Re:ageer