Wetenschap - 24 oktober 1996

Vitaliteit bacterien snel meetbaar

Vitaliteit bacterien snel meetbaar

Levensvatbare micro-organismen die worden opgeladen met speciale lichtgevende kleurstoffen, kunnen deze naar buiten werken. Dode kunnen dat niet en daarmee is de kleuring een maat voor de levensvatbaarheid. Met fluorescentie-technieken is die kleuring snel en nauwkeurig te meten. Zo ook de zuurgraad in de cel, die waarschijnlijk bepalend is voor de ontkieming en de groeisnelheid van bacterien en gisten. Dit blijkt uit het proefschrift van Pieter Breeuwer, die op 18 oktober promoveerde bij prof. dr ir F.M. Rombouts.

Kennis over de levensvatbaarheid van cultures van melkzuurbacterien en gisten is van belang bij de productie van bier, wijn en yoghurt. Tellen van het aantal micro-organismen dat op een voedingsbodem ging groeien was tot voor kort de meest betrouwbare methode om die levensvatbaarheid te bepalen. Dit kost echter twee tot vijf dagen. De fluorescentie-techniek kost slechts een half uur.

De fluorescentie-techniek maakt ook het nauwkeurig en continu meten van de pH in de cel mogelijk. Breeuwer gebruikt daarvoor een kleurstof die in een omgeving met een hoge pH overwegend een andere kleur licht uitzendt dan bij een lagere pH en die in de cel blijft doordat hij daar bindt aan de eiwitten. Hij ontdekte met deze techniek dat een toename van de pH nodig is voor de opzwelling en dus voor de ontkieming van sporen en hij vermoedt dat de pH in de cel ook een belangrijke parameter is voor de levensvatbaarheid.

Re:ageer