Wetenschap - 12 september 1996

Uitkeringsinstantie maakt wachtgelders moedeloos

Uitkeringsinstantie maakt wachtgelders moedeloos

Je weet nooit waar je eigenlijk recht op hebt

LUW-personeel wiens contract is beeindigd, ontvangt elke maand wachtgeld van de stichting USO in Zoetermeer. Althans, dat is de bedoeling. De klachten over late beschikkingen en het uitkeren van te hoge, te lage of geen uitkeringen door deze instantie stapelen zich op. Een personeelslid heeft inmiddels een advocaat in de arm genomen.


Na enkele maanden haar formulier van stichting USO (Uitvoeringsinstelling sociale zekerheid overheid en onderwijs) niet te hebben ontvangen, besloot Anneke Zandstra in juli de organisatie in Zoetermeer maar eens te bellen. O, maar u bent verhuisd", luidde de reactie aan de andere kant van de telefoonlijn. Daar had ik zelf niets van gemerkt. Natuurlijk was ik niet verhuisd. Na het invullen van weer een aantal formulieren is het voor USO-begrippen relatief snel weer voor elkaar gekomen. Het voorval is echter wel typerend voor de gang van zaken bij deze organisatie", aldus Zandstra.

De uitvoering van wachtgeldregelingen door de USO verloopt niet altijd even vlot, blijkt uit navraag bij Wageningers die met de instelling te maken hebben. De instantie verzendt beschikkingen erg laat, betaalt te veel, te weinig of helemaal niet en raakt formulieren kwijt. De klanten van de stichting worden er moedeloos van.

Ook Dineke van Zwieten, die herhaaldelijk op basis van tijdelijke contracten aan de LUW werkte, heeft slechte ervaringen met de USO. Ten eerste is de organisatie vreselijk laat met de beschikking over je uitkeringsaanvraag. Heb je die uiteindelijk gekregen, dan blijkt er in kleine lettertjes onder te staan dat de beschikking onder voorbehoud is, waardoor je nog niet weet waar je recht op hebt."

Ook bij wijzigingen in de regelgeving neemt de USO volgens Van Zwieten niet snel de moeite om haar klanten daarvan op de hoogte te stellen. Je krijgt wel iets toegezegd, maar je weet nooit op basis waarvan."

Marieke Leentvaar weet er ook over mee te praten. Zij heeft volgens haar eigen berekeningen sinds september vorig jaar recht op een aanvullende wachtgelduitkering. Ik heb netjes alle formulieren op tijd ingevuld. In januari had ik nog niets gehoord, dus ik besloot maar eens contact op te nemen. Mijn formulieren waren zoekgeraakt. Of ik ze opnieuw wilde invullen. Ik toog dus weer met mijn contracten en formulieren, in totaal al gauw een velletje of dertig, naar de kopieermachine en zond de boel opnieuw in. Daarop ontstond zowel bij Personeelszaken van de LUW als bij stichting USO verwarring: die formulieren hadden ze immers al?"

Voorschot

Leentvaar slaakt een diepe zucht. Achteraf bleken mijn formulieren toch te zijn teruggevonden. Niemand die voor dit voorval zijn verontschuldigingen aanbood. En nog heb ik geen cent gezien, afgezien van een voorschot, dat ik ontving nadat ik een aangetekende brief verstuurde. Ik heb inmiddels wel een beschikking onder voorbehoud gekregen, waaruit blijkt dat ik slechts over een maand recht heb op een aanvullende wachtgelduitkering. De toelichting ontbreekt. Over die ene maand ben ik nu al een jaar aan het bakkeleien. Als ik de behandelend ambtenaar bel en navraag doe, krijg ik antwoorden in onbegrijpelijke en nietszeggende termen. Ik weet nog steeds niet waar ik recht op heb. Gelukkig heb ik inmiddels een aanstelling voor vier dagen in de week, anders was ik allang van honger omgekomen."

Ook de afdeling Personeelszaken van de LUW is bekend met de problematiek bij de USO, die in 1996 is ontstaan uit een fusie tussen uitvoerders van arbeidsongeschiktheidregelingen en wachtgeldregelingen. De problemen varieren van mensen die helemaal geen geld krijgen via mensen die te veel geld krijgen tot klanten die plotseling een brief krijgen met de mededeling dat ze binnen veertien dagen dertigduizend gulden moeten terugbetalen.

Het gaat op verschillende fronten herhaaldelijk fout", verzucht K.W. Sulzle van Personeelszaken. De problemen lijken deels voort te komen uit het gebruik van verschillende computersystemen voor de salarisadministratie, die slecht met elkaar communiceren. Dat heeft de afgelopen jaren geresulteerd in een reeks uitschieters en onbegrepen beslissingen die zijn weerga niet kent."

Klantvriendelijkheid

De LUW keert, aldus Sulzle, op jaarbasis zo'n vijftien miljoen gulden aan wachtgelden uit. De fouten die door de USO in Zoetermeer gemaakt worden, kosten de universiteit waarschijnlijk ook geld. Het valt echter moeilijk vast te stellen of dat zo is, en zo ja, hoeveel. Als klant van de stichting heb je geen enkele invloed op de gang van zaken daar."

Ook de klantvriendelijkheid van de stichting heeft volgens Sulzle lange tijd te wensen over gelaten. Toch geeft hij de moed niet op. Mede door overleg binnen een door USO gesteunde werkgroep hebben we het afgelopen jaar wel vooruitgang geboekt. Helaas zit er, juist nu er verbetering in lijkt te zitten, een overheveling van activiteiten aan te komen van USO in Zoetermeer naar USO in Groningen. We lopen daarmee de kans dat we weer helemaal opnieuw kunnen beginnen."

Liesbeth Klaver, die als toegevoegd onderzoeker bij diverse vakgroepen aan de LUW werkte, heeft inmiddels een advocaat ingeschakeld. Klaver ging in mei 1995 16 uur werken in plaats van 32 uur. Enkele maanden later werkte zij drie maanden als niet-ambtenaar voor een stichting. De USO zegt nu dat ik vanwege die drie maanden bij het GAK moet aankloppen voor een uitkering. Het GAK stuurt me vervolgens weer terug naar de USO. Ik heb er nu zo'n zes weken werk ingestoken en nog steeds geen cent gezien. Nu blijkt dat ik niet de enige ben die met problemen bij de USO te maken heeft, probeer ik samen met anderen een rechtszaak tegen de instelling aan te spannen. Volgens mijn berekeningen moet ik nog ruim vijfduizend gulden krijgen. Ik ben ten einde raad. Bij de supermarkt kan ik ook niet zeggen: stuur de rekening maar naar de USO."

Stichting USO in Zoetermeer maar eens gebeld. Is de stichting zich bewust van deze problemen? Ja, in een aantal opzichten wel. Maar laat ik u het nummer geven van onze afdeling Communicatie en relatiemanagement in Heerlen."

Uiteraard zijn wij ons bewust van individuele problemen", zegt woordvoerder H. de Jager. Hoewel het klachtenpercentage volgens ons niet ongebruikelijk hoog is, voldoet dat percentage nog niet aan de streefnorm van onder de een procent."

Complex

Hij geeft toe dat er fouten worden gemaakt. Natuurlijk zijn die fouten niet goed te praten, maar uitkeringen in het onderwijs zijn nogal ingewikkeld. We hebben te maken met een ingewikkelde systematiek, en met klanten die meestal met tijdelijke contracten bij verschillende werkgevers werken. Dat is allemaal van invloed op de hoogte en duur van de uitkering. De situatie is bijzonder complex. Maar alle individuele klachten worden op het hoogste niveau in behandeling genomen."

Daar komt bij dat de regelgeving aan het veranderen is. Uiteindelijk moeten in 1998 alle oude regelingen vervangen zijn door WW en WAO", legt De Jager nog maar eens uit. Mede met het oog op die veranderingen gaan we de totale onderwijssector onderbrengen bij USO Groningen. Voor de klant wijzigt dan alleen het postadres. We hopen voor die tijd ook te komen tot een voor de klant zo helder mogelijke organisatiestructuur."

Re:ageer