Wetenschap - 2 april 1998

Spiritualiteit

Spiritualiteit

Spiritualiteit
De aarde heeft een knuffel nodig
Aan het einde van een uitgestrekte, met gras begroeide rug van ongeveer een meter hoog, bovenop de Grebbeberg, houdt voormalig biologiestudent Jan-Willem ter Balkt stil. Een bordje even verderop ontmaskert het heuveltje als Keltisch monument. Volgens Ter Balkt is dit een bijzondere plaats: een kruispunt van ley-lijnen. Die naam is volgens hem afgeleid van het oude-Engelse woord leh, dat bescherming of luwte betekent
Hij gaat zitten op een door grote bomen overschaduwde stapel bakstenen. Je voelt wel eens aan dat iemand een knuffel nodig heeft. Zo is het met de aarde ook. Als de aarde een knuffel nodig heeft, kun je bijvoorbeeld gaan zingen. Kort door de bocht: de aarde is precies als een mens. Als je zingt word je vrolijk en de aarde ook. Maar je kunt ook proberen om de aarde fysiek te genezen: als ergens iets lelijks staat kun je dat weghalen. Bijvoorbeeld die bakstenen hier.
Ter Balkt houdt zich al jaren bezig met spiritualiteit. Omgaan met techniek kan volgens hem even goed spiritueel zijn als het lezen van het aura van een boom. Spiritualiteit is de intentie om je geestelijk welzijn voorop te stellen. Je moet dansend door het leven gaan. Met vreugde, vanuit je hart. Dat lukt niet altijd. Je kunt ook manisch-depressief door het leven gaan, maar dan is er geen evenwicht.
Zowel het in evenwicht brengen van de aarde als het in evenwicht brengen van mensen gaat volgens Ter Balkt extra goed op plaatsen waar ley-lijnen elkaar kruisen. Kruispunten van ley-lijnen zijn als het ware de acupunctuurpunten van de aarde. Een ley-lijn is een onderaardse energielijn. Daar waar ze elkaar kruisen stonden vroeger vaak hunebedden of menhirs. Op veel van dit soort plaatsen staan tegenwoordig kerken, en in dit geval een Keltisch monument. Je zou ze de zenuwen van de aarde kunnen noemen en de aarde is een beetje zenuwachtig aan het worden. Het is daarom de taak van de mens om de aarde te ontspannen: hij moet energieblokkades opheffen. We hebben met z'n allen de zaak zodanig verstoord dat het zelfhelend vermogen van de aarde aardig achteruit is gegaan.
Een paar meter verderop schreeuwt een kind: Ik wil oorlogje spelen! Even later rent het schietend door het struikgewas: Ratata... ratatata. Die energie hangt hier ook, verduidelijkt Ter Balkt. De Grebbeberg... oorlog. Deze plek is verstoord. Je kunt die energie oppikken en er agressief van worden.
In de Keltische tijd is dit waarschijnlijk een soort offerplek geweest. Hoewel vroeger veel met offers gewerkt werd, is dat volgens Ter Balkt tegenwoordig niet meer nodig. Dat is omdat Christus gekomen is. Die heeft zichzelf voor ons geofferd. Vroeger moest je offeren. Nu hoef je alleen nog maar mens te zijn. Als je het pad gaat dat hij is gegaan, dan groei je.
Hoewel Jan-Willem ter Balkt veel christelijke ideeen overgenomen heeft, bekijkt het conventionele christendom de zaak eigenlijk op z'n kop, vindt hij. Ik zoek het in mezelf. Niet van: Oh God, help mij, geef mij een aanwijzing. Je moet zelf veranderen. Het is meer dat God door mij heen werkt. Ik wordt een met de aarde en dus ook met God. Dit is een nieuwe tijd: God werd gezocht daarboven, maar nu kun je God vinden in de aarde, dus onder je voeten.
Het in contact treden met God en de aarde blijkt eenvoudig. Ter Balkt demonstreert het staande op een boomstronk, niet ver van het Keltisch monument: de ogen gesloten, zijn armen losjes langs zijn lichaam en zijn voeten stevig op de stronk. Ik laat de energie uit de aarde omhoog stromen door mijn voeten naar mijn lichaam. Van daaruit naar mijn hoofd, alsof het overloopt, en verder naar de kosmos. Als ik gestresst ben leef ik alleen in mijn hoofd. Als ik verbonden ben met de aarde, ben ik in een toestand van ontspanning en voel ik m'n lijf weer.
Naast aardstralen, ley-lijnen en het christendom is er in de gedachtewereld van Ter Balkt ook plaats voor ideeen als reincarnatie. Het is wel goed als je van alle godsdiensten wat pikt. Ik geloof ook wel dat ik in mijn vorige leven een Afrikaan of een indiaan geweest zou kunnen zijn, maar daar doe ik niet zoveel mee. Ik probeer in het nu te leven.
Ter Balkt probeert zo veel mogelijk met beide benen op de grond te staan. Ik ken wel mensen die in hun hoofd heel erg met spiritualiteit bezig zijn, maar die komen zichzelf tegen omdat ze ook ergens van moeten leven. Zo heb ik gewerkt bij stadsboerderij De Kring. Je kunt in die idealistische scene vluchten. Er zijn mensen die dromen van een zelfvoorzienende leefgemeenschap in Frankrijk - ik ook. Maar het probleem is geld. Als je honderdduizend gulden uitgeeft en je krijgt vijftigduizend binnen, dan sta je vijftigduizend in de min. Zo werkt dat.
Deze meer realistische kijk uit zich ook in zijn ideeen over zijn studie biologie, die hij anderhalf jaar geleden staakte. Ik wilde iets met mijn handen doen en ben blij dat ik dat gedaan heb, al was het niet eenvoudig. Toen ik stopte had ik mijn studie helemaal afgeschreven, maar nu sluit ik niet meer uit dat ik de draad weer eens oppak.
Ik ben ooit gaan studeren omdat ik wilde weten waarom een eikenblad zijn specifieke vorm had. Waarom is elk blad ongeveer hetzelfde en niet anders? Dat vond ik magisch. Ik heb het antwoord nog niet gevonden. Wat ik wel weet, is dat er een schepper is.

Re:ageer