Wetenschap - 27 maart 1997

Nieuws

Nieuws

Nieuws
Sectordirecteuren weten niet wat hun taak is
De LUW heeft sinds 1 januari vijf directeuren minder. De sectorbureaus zijn opgeheven en in de nieuwe bestuursstructuur komt de functie sectordirecteur niet meer voor
Dr Piet de Visser zwaait nog steeds de scepter over De Leeuwenborch. Zijn collega's drs Erik van Keulen en ir Albert Olde Daalhuis beheren De Dreijen en De Nieuwlanden. Op Zodiac is dr Egbert Egberts de opvolger van sectordirecteur Jan Wien en in de plantenhoek wordt gezocht naar een vervanger van Fre Schelbergen
De Visser, Olde Daalhuis, Van Keulen en Egberts mogen zich echter geen sectordirecteur meer noemen. De voormalige directeuren hebben daarom sinds januari een ander etiketje opgeplakt gekregen: ze zijn nu hoofd van het departementsbureau. Wat die functie precies inhoudt en hoeveel departementsbureaus er straks zijn, dat weten de nieuwe hoofden echter zelf nog niet
Ook wanneer in april de ruim zestig vakgroepen van de LUW zijn opgegaan in departementen, blijft op de voormalige sectorbureaus alles bij het oude. Voorlopig zijn de departementen niet veel meer dan grote vakgroepen. Maar per 1 januari 1998 krijgt de departementsvoorzitter, een hoogleraar, zeggenschap en verantwoording over het personeelsbeleid, het financieel beheer en het beheer van de gebouwen krijgt. Werken de bureauhoofden nu rechtstreeks onder het college van bestuur, straks zijn ze verantwoording schuldig aan de departementsvoorzitter
Een goede samenwerking tussen de voorzitter en het hoofd van het bureau is dus belangrijk voor het slagen van de nieuwe bestuursopzet. De Visser denkt dat er in de praktijk niet zoveel zal veranderen. Hoogleraren zijn niet opgeleid voor het dagelijks beheer. Als de voorzitter verstandig is, mandateert hij zijn taken dus aan het hoofd van het bureau. Ik mag aannemen dat hoogleraren verstandige mensen zijn.
Van De Visser hoeft het niet zo, de nieuwe structuur. Het wordt alleen maar ingewikkeld. Het liep goed, naar tevredenheid van iedereen. Volgens Egberts, nu nog werkzaam bij Experimentele diermorfologie en celbiologie, verloopt de voorbereiding van het departement Dierwetenschappen op Zodiac soepel. De beoogde voorzitter, prof. dr ir Pim Brascamp, is zelfs al bekend. Het is gewoon een wisseling van petten, zegt Egberts nuchter. (LKe)
Roc Moleculaire wetenschappen wil vijfjarige opleiding

De richtingsonderwijscommissie (roc) van Moleculaire wetenschappen vindt dat haar opleiding niet in vier jaar af te ronden is. Zij heeft het onderwijsinstituut Technologie en voeding daarom gevraagd in te stemmen met een vijfjarig programma. Afgestudeerde moleculaire wetenschappers kunnen volgens roc-secretaris dr Gerard Kortstee nationaal en internationaal niet concurreren met afgestudeerden die een vijfjarig programma hebben doorlopen. De roc denkt met een vijfjarige programma ook de teruglopende instroom van studenten om te kunnen buigen. Zij wijt de daling van 33 procent in de vooraanmeldingen vooral aan het extra jaar studiefinanciering dat andere universiteiten hun studenten scheikunde bieden. Het onderwijsinstituut Technologie en voeding neemt 28 maart een beslissing over het voorstel. (KVe)
Argo wint op Head

Tijdens de dit weekend in Amsterdam verroeide Head of the River is de acht voor zware heren van Argo in het nieuwelingenveld als eerste geeindigd. In een spannende race over acht kilometer bleef de Wageningse acht de tegenstanders Orca en Oceanos nipt voor. De wedstrijd bestaat uit een achtervolging, waarbij de ploegen ongeveer vijftien seconden na elkaar van start gaan. Pas een uur nadat de laatste boot over de finish kwam, werd de uitslag duidelijk. Toen bleek dat de Wageningers met een tijd van 26 minuten en 54 seconden zeven tellen sneller waren dan Orca. Het was tien jaar geleden dat een Argo-formatie voor het laatst deze afstand won. (GvdE)
Bedreigde LUW'er keert niet terug naar Maputo

Het college van bestuur heeft besloten de coordinator van het samenwerkingsproject Plant, soil and water die eind december noodgedwongen werd gerepatrieerd uit Mozambique, niet terug te laten gaan naar Maputo. De Wageninger had in Maputo een dreigbrief ontvangen waarin geld werd geeist en hij met de dood werd bedreigd. Onduidelijk is nog steeds van wie de dreigbrief afkomstig is. Volgens de Nederlandse ambassade in Maputo is er geen garantie te geven dat herhaling van het incident uitgesloten is. De veiligheid van de betrokkene kan dus niet worden gegarandeerd, zegt ir Francisca Moors van de LUW-afdeling Kennisbemiddeling
De LUW zal het project, dat dit jaar afloopt, wel afronden. Onbekend is nog wie de taken van de Wageninger overneemt. Die was verantwoordelijk voor de leiding van het project en de projectfinanciering en is deskundige op het gebied van irrigatie en bodem en water. In Maputo verblijft nog een tweede LUW-projectmedewerker. Zijn veiligheid is niet in het geding, aldus Moors. (JWe)
WSO mogelijk de dupe van eigen protestacties

De Wagenings Studenten Organisatie (WSO) heeft zichzelf wellicht in de vingers gesneden met de studentenprotesten tegen de bezuiniging op bestuursbeurzen die ze half februari organiseerde. Het protest resulteerde in de instelling van een werkgroep die de opdracht meekreeg om aan te geven bij welke studentenverenigingen de zeven bestuursbeurzen het best weggehaald kunnen worden. En dat is voor geen enkele studentenvereniging voordelig, stelt WSO-voorzitter Corien van Vliet in het WSO-blad Arion van 16 maart. In het bezuinigingsvoorstel van het college werd niet op WSO-beurzen gekort
Studenten met een bestuursbeurs stoppen in hun bestuursjaar hun studiefinanciering uit Groningen en krijgen in plaats daarvan een beurs van de Landbouwuniversiteit. Het college van bestuur trok 4 maart als reactie op de studentenprotesten het voorstel in om alle grote studentenvereniging en de sportstichting SLW een bestuursbeurs te laten inleveren en Argo zelfs twee. Het college houdt wel vast aan het terugbrengen van het aantal beurzen van 62 naar 55. In een werkgroep moeten de betrokken organisaties zelf bepalen hoe ze dat doen. Bij zo'n inhoudelijke evaluatie heeft de WSO net zo veel kans een bestuursbeurs te verliezen als de andere betrokkenen, schrijft Van Vliet. Daar waar de WSO zich eerst inzette voor het algemeen belang, dreigt onze inmenging uit te lopen op een verlies voor de WSO zelf. Eigen belang of algemeen belang, een vreemd dilemma voor een studentenorganisatie. (MS)
Teeltvakgroepen protesteren tegen departementsindeling

De besluitvorming over de departementsindeling in de universiteitsraad is onzorgvuldig geweest. Doordat de teeltvakgroepen niet op de hoogte waren van de koerswijziging die de universiteitsraad tijdens zijn vergadering koos, konden zij daar niet tegen protesteren, meent prof. dr ir Paul Struik van de vakgroep Agronomie. Hij heeft daarom mede namens de andere teelthoogleraren een bezwaarschrift ingediend bij de Commissie van advies voor de beroep- en bezwaarschriften
De teeltvakgroepen hadden geen problemen met de voor de aanvang van de raadsvergadering bekende voorstellen van het college van bestuur en met de amendementen van de raad. Ze zijn het echter niet eens met het uiteindelijke besluit om de sector Plant- en gewaswetenschappen op te splitsen in twee departementen. Dit besluit nam de raad na een pleidooi van viroloog prof. dr Rob Goldbach. Tijdens zijn inspreektijd pleitte hij namens de plantenveredelings- en gewasbeschermingsvakgroepen voor een eigen departement voor deze vakgroepen. Hij kwam hiermee terug op zijn eerdere uitspraak om PGW bij elkaar te houden, omdat de raad de botanische vakgroepen in het departement Biomoleculaire wetenschappen wilde plaatsen
Niet iedereen heeft nu in gelijke mate van zijn democratische rechten gebruik kunnen maken en niet alle relevante aspecten zijn meegenomen in de besluitvorming, meent Struik. Wij verlangen gehoord te worden en achten het redelijk dat invoering van het huidige besluit wordt opgeschort totdat heroverweging heeft plaatsgevonden. (MS)
Zodiac vrij van varkenspest

Het Zodiac-gebouw van de Landbouwuniversiteit is vrij verklaard van varkenspest. Het bedrijf was verdacht omdat het in januari twee biggen had ontvangen van een bedrijf uit Oost-Brabant, dat later werd geconfronteerd met varkenspest
De structuur op het proefbedrijf is erg open, aangezien voor diverse onderzoeken varkens in en uit gaan. Door die structuur valt volgens prof. dr Jos Noordhuizen, hoogleraar Veehouderij, ook niet met zekerheid te zeggen dat nu op Zodiac geen varkenspest zal uitbreken. Wel worden varkens uit voorzorg aangetrokken uit gebieden met weinig risico, van drie vaste bedrijven
Noordhuizen vindt dat de varkenssector onzorgvuldig omspringt met de varkenspest, en het zou hem niet verbazen als de pest nog een tijdje doorwoedt. Clandestiene transporten van varkens uit besmette gebieden en illegale verkoop van sperma van besmette KI-stations, ziet hij als zelfmoordacties van de sector. (WRe)
Iets betere arbeidsmarkt voor ontwikkelingswerk

Het Loopbaancentrum van de Koninklijke Landbouwkundige Vereniging (KLV) ziet een kentering in de vraag naar ontwikkelingswerkers met weinig ervaring. Volgens Petra Naber zien de ingenieursbureaus in dat het vacaturebeleid van de afgelopen jaren leidt tot een gebrek aan jongeren met werkervaring. De afgelopen jaren werden vrijwel uitsluitend ontwikkelingswerkers met meer dan vijf jaar werkervaring gevraagd
Ondanks deze positieve ontwikkeling is het voor veel pas-afgestudeerden met weinig werkervaring nog steeds moeilijk om werk te vinden. Zij zijn ongeschikt als leidinggevende, waar vooral in Oost-Europa vraag naar is, aldus ing. Meindert Witvliet, hoofd internationale arbeidsbemiddeling van het IAC. Zijn organisatie bemiddelt voor ingenieurs met meer dan vijf jaar werkervaring. Het Loopbaancentrum neemt in principe de pas-afgestudeerden met weinig of geen werkervaring onder haar hoede
Witvliet stelt dat ingenieurs met werkervaring niet vanzelf werk vinden in Oost-Europa; kennis van het land en de taal zijn ook nodig. Daarin schuilt volgens Naber een kans voor de pas-afgestudeerde. Die kan voor een maand of drie naar een land afreizen, de taal leren en proberen werk te vinden.
Witvliet constateert dat in de afgelopen twee jaar vooral Duitse ingenieursbureaus vacatures aanbieden in Oost-Europa. Vooral de Europese Unie financiert daar projecten. Technische vakkennis, zoals cultuurtechniek of bosbouw, is daar minder gevraagd dan vakkennis van plattelandsontwikkeling of economie, aldus Witvliet. (ABo)
Aseksuele voortplanting is besmettelijk

Bacterien die zorgen voor aseksuele voortplanting bij sluipwespen blijken regelmatig van het ene individu naar het andere over te steken. Dit betekent dat aseksuele voortplanting bij sluipwespen besmettelijk is en dat de bacterie niet, zoals tot voor kort werd aangenomen, alleen wordt overgedragen via de eitjes van de sluipwespen. Dit schrijven de Wageningse entomologen dr ir Richard Stouthamer en dr Menno Schilthuizen deze maand in het tijdschrift Proceedings of the Royal Society of London
De ontdekking is met name van belang voor de biologische bestrijding. Telers maken meestal gebruik van vrouwelijke sluipwespen, die eitjes leggen in de eieren van plaaginsecten. Aseksuele voortplanting van de sluipwespen is de meest efficiente voortplanting, omdat dan geen nutteloze mannetjes worden geboren. Tot voor kort werd aangenomen dat de verantwoordelijke bacterie Wolbachia zich alleen verspreidt via de eitjes van de sluipwespen. Stouthamer en Schilthuizen vonden echter via DNA-analyses dat de stambomen van de Wolbachia-bacterien niet geheel samenvallen met de stambomen van het sluipwespengeslacht Trichogramma. Dat betekent dat de voortplanting van de bacterie niet alleen via de eitjes van de wespen loopt, maar dat er ook andere manieren zijn voor de verspreiding
Volgens de onderzoekers kan de ontdekking grote betekenis hebben voor de biologische bestrijding. Sluipwespen zijn blijkbaar te infecteren met de bacterie en bovendien is de aseksuele voortplanting ook weer te genezen. Dat laatste toonden de onderzoekers aan door sluipwespen te behandelen met antibiotica. De bacterie gaat dan dood en de wespen produceren ook weer mannelijke nakomelingen. (GDu)
Rectificatie

In het artikel over de tropenstudies in WUB nummer 11 zegt agronoom dr ir Tjeerd Jan Stomph dat hij disciplinair onderwijs pas in het derde of vierde studiejaar aan bod wil laten komen. Hier is Stomph verkeerd begrepen. Hij is voorstander van in ieder geval een blok multidisciplinaire verkenningen per studiejaar, naast disciplinair onderwijs in elk studiejaar. (SVk)

Re:ageer