Wetenschap - 11 mei 1995

Koenraad

Koenraad

De BBC zond op 8 mei een documentaire uit over het optreden van resistenties in ziekenhuizen bij o.m. Campylobacter. Patienten zijn daardoor moeilijk te behandelen. De oorzaak, zo suggereerde de BBC, was het gebruik van antibiotica in de pluimveeteelt. Beetje stom om op twee plaatsen in een keten met dezelfde antibiotica te werken?

Dat is nog maar de vraag. Bij humane isolaten vind je resistente Campylobacterstammen, maar in mijn onderzoek vonden we die resistenties ook bij die micro-organismen in de vrije natuur. Campylobacter komt, zo bleek, ook in bijvoorbeeld het oppervlaktewater voor. De vraag is nu waardoor die resistentie is ontstaan? Hoe bouwt een stam weerstand op tegen bepaalde groepen antibiotica.

Het probleem is dat patienten met infecties in ziekenhuizen met dezelfde antibiotica worden behandeld als slachtkuikens. Daardoor is niet een eenvoudige correlatie te leggen tussen het gebruik ervan aan het begin van de keten en het optreden van resistentie aan het eind, ook omdat we niet weten wat er verder in die pijplijn gebeurt. In zijn algemeenheid is het natuurlijk onverstandig om op twee plaatsen in een keten hetzelfde antibioticum te gebruiken, maar in dit specifieke geval is niet duidelijk of het de oorzaak is van de resistentie in ziekenhuizen. Ook al omdat de bronnen van de infectie bij mensen niet bekend zijn; Campylobacter komt immers ook in het oppervlaktewater voor.

Ik ga naar de keuringsdienst van waren, maar de vakgroep gaat door met dit onderzoek. We willen nu weten welke mechanismen een rol spelen bij de resistentie, hoe snel die wordt opgebouwd, kortom het onderzoek wordt fysiologischer.

De meeste mensen schrikken van het woord Salmonella, maar wij denken dat Campylobacter een even groot, zo niet groter probleem is. Het probleem is ook dat een patient gevoelig blijft voor een infectie. Het is dus niet zo, dat als je op je dertigste een infectie hebt gehad, met alle bijbehorende verschijnselen van koorts en buikkrampen, je het niet nog een keer op je drieendertigste kunt krijgen. Je blijft gevoelig. Dit geldt althans voor de westerse wereld.

We weten dus niet precies waardoor mensen ziek worden van het beestje. Sommigen zeggen dat het komt doordat de bacterie de darmwand penetreert, anderen denken dat hij toxinen produceert. Al met al vind ik het een prachtig beestje...Als je het onder de microscoop ziet met die flagel en die mooie spiraalvorm. Schitterend."

Re:ageer