Wetenschap - 20 maart 1997

In de voetsporen van Django Reinhart

In de voetsporen van Django Reinhart

In de voetsporen van Django Reinhart
Wageningen even het Mekka van oude stijl jazz
Echte liefhebbers van oude stijl jazz kwamen op zaterdag 15 maart van heinde en ver naar Wageningen om de 65ste reunie van Doctor Jazz bij te wonen. De stichting Hot club de France, vernoemd naar de muziekstijl van meestergitarist Django Reinhart, zette good old Eddie Christiani en Frans Poptie in het zonnetje
Er staan nauwelijks fietsen voor de Junushoff, maar dichterbij gekomen bereiken verwaaide en gefilterde koperklanken de voorbijgangers. Dr Jazz is binnen bezig aan zijn 65ste reunie. En natuurlijk staan er weinig fietsen, want de bezoekers - 't is weer bomvol - zijn vanuit het hele land met de auto naar Wageningen gereisd
Bij de deur zit good old jazzman Rein Heij. Tijdens zijn werkzame leven fotograaf en beeldchroniqueur van het Wageningse leven. Nog legendarischer is zijn collectie jazzplaten. Talloze malen voorzag hij radioprogramma's van opmerkelijke of zeldzame platen. Beroemd zijn de avonden na afloop van de concerten in de Rhine Town Jazzclub in zijn vorige huis aan het Bowlespark, waar de muzikanten soms logeerden en waar stevig werd gejamd met Heij op trompet
Heij is er trots op dat Dr Jazz nog steeds in Wageningen bivakkeert. Het is een halfjaarlijks treffen voor de liefhebber van de oude stijl jazz. Bij de garderobe verbaast een bezoeker zich over de gevorderde leeftijd van het publiek. 't Is toch het begin, de basis van alle jazz. Er zijn zoveel jonge jazzmuzikanten in Nederland. Hebben die dan geen belangstelling voor de wortels van hun muziek?
De foyer op de begane grond is een rommelig samenraapsel van cd-handelaren, liefhebbers die hun 78-toeren platen aanbieden en handelaren in boeken en bladmuziek. Geinteresseerd buigen de honderden bezoekers zich over de waar. Op zoek naar de missing link van hun verzameling. Hoesteksten van cd's worden zorgvuldig bestudeerd. Prullaria - flesjes drank in de vorm van een klarinet - zijn er ook, maar gelukkig niet veel. Dit is een Mekka voor de liefhebber
In de bar beneden is de hot club, de muziek van de Belgische zigeunergitarist Django Reinhart. De man met de fabelachtige techniek die, bij een brand in zijn caravan, twee vingers verloor en toen gewoon even zonder die vingers een geheel nieuwe stijl en techniek ontwikkelde. De man die zijn brille combineerde met een onvoorstelbaar gebrek aan zelfdiscipline. Je moest hem bij wijze van spreken opsluiten om zeker te zijn dat ie op het podium zou verschijnen
Een Duits orkest speelt in zijn stijl. De gitarist kijkt diep ongelukkig. Bij zijn solo scheert hij compleet langs het akkoordenschema en het ritme. Het warme meelevende applaus na elke solo, kenmerkend voor jazzpubliek, blijft dit maal achterwege. De band swingt niet
De grote foyer op de eerste verdieping is bomvol en wordt verder gevuld met klanken van een traditionele dixielandband. Aandachtig volgt het publiek de verrichtingen. Ook hier weer stalletjes met prachtige banjo's en een wonderschone, bruinglimmende, vuilwit-omrande gibson tenorgitaar
Legendes
Inmiddels is de Duitse band in de foyer klaar. De voorzitter van de stichting Hot club de France Nederland, opgericht in 1983, betreedt het podium. Twee grijze heren van tegen de tachtig, gitarist Eddie Christiani en violist Frans Poptie volgen hem. Beiden zijn legendes, vertelt de voorzitter. Zij hebben in de jaren net na de oorlog de zigeunerjazz naar Nederland gehaald. Zij hebben de ogen en oren van het Nederlandse publiek voor de muziekvorm geopend. Daarom maakt hij hen erelid van de stichting. Christiani en Poptie, die toch al wat lauweren hebben geoogst, lijken werkelijk geroerd als ze de oorkonde in ontvangst nemen
Poptie, in de jaren veertig leider van de Vincentino's, heeft vooral naam gemaakt onder de serieuze jazzliefhebbers en wordt vermeld in het Amerikaanse jazz-archief onder het kopje great jazz violin players. Christiani heeft de nodige uitstapjes naar het lichte genre achter de rug. In de jaren vijftig was hij een waar tieneridool met bekende hits als Ouwe taaie, Daar bij de waterkant en Spring maar achterop. Tot vandaag de dag is Christiani, die zichzelf geen begenadigd zanger vindt, verwonderd over dat succes
Na de uitreiking van de oorkonde betreedt een hot-club-kwartet het podium. Jonge muzikanten die werkelijk de swing te pakken hebben die de muziek nodig heeft. Virtuoze gitaar- en vioolsolo's begeleid door stuwende bas en slaggitaar. Poptie en Christiani genieten, druk gesticulerend, zichtbaar van hun muzikale navolgers
Terwijl de standwerkers hun handel weer in de kartonnen dozen proppen, betreden in de grote foyer de Jazz messengers het podium. Ze brengen een prachtig carnavalsnummer uit New Orleans, de mardi grass. Een stevig marsritme, een denderende rommelende piano en swingende solo's, onder luidruchtige bijval van het publiek, van de blazers
Terwijl een reusachtig orkest, gekleed in stemmig zwart, het podium betreedt en ceremoniemeester Job Zomer uitlegt dat deze gelegeheidsformatie obscure muziek uit de late jaren twintig tot leven gaat wekken, komen typische studentenverenigingscolbertjes met verkeerde stropdassen haastig de zaal in. Toch nog wat jong volk. In oktober is er weer een nationale Dr Jazz-reunie, ditmaal in het IAC. Gaan!

Re:ageer