Wetenschap - 5 maart 1998

Holly en Belle

Holly en Belle

Holly en Belle
Vorige week presenteerde het biotechnologische bedrijf Pharming een Nederlandse primeur: de geboorte van twee gekloonde kalveren. Inmiddels is duidelijk dat van een primeur geen sprake is, want Pharming gebruikte een techniek die eerder is toegepast. Zijn Holly en Belle ouwe koek?
Het is inderdaad geen wetenschappelijke doorbraak. De methode - cellen van jonge embryo's fuseren met eicellen - bestaat al sinds de jaren tachtig. In Nederland had het bedrijf Embrytec in 1992 al twee klonen geproduceerd. Die kalveren werden echter geboren toen het bedrijf al failliet was, dus hun geboorte kreeg weinig publiciteit
Toch was het voor Pharming belangrijk de klassieke manier van klonen onder de knie te krijgen. Ze willen op termijn transgene dieren produceren voor de farmaceutische industrie. Bijvoorbeeld koeien die in hun melk alfa-glucosidase produceren, een enzym dat mensen kan helpen die lijden aan de ziekte van Pompe. Dat is een stofwisselingsziekte die leidt tot spierdystrofie. Als je eenmaal zo'n transgeen dier hebt, kun je dat via klonen op een effectieve manier vermeerderen. Zeker als je voor veel producten transgene dieren wilt maken
Critici zeggen wel eens dat er ook andere bronnen zijn voor die stoffen. Maar alfa-glucosidase wordt nu alleen in Belgie geproduceerd, door transgene konijnen. Proeven moeten nog aantonen hoe effectief die stof is als medicijn
Pharming mag in Nederland niet verder experimenteren. De commissie Biotechnologie bij dieren, die oordeelt over de aanvragen, redeneert dat nog niet bewezen is dat de betreffende stoffen inderdaad werken. Volgens de commissie is klonen dus nog niet nodig. Pharming opereert internationaal en werkt veel samen met Amerikaanse bedrijven. Het bedrijf zal dus in het buitenland verder experimenteren
Voor de wetenschap in Nederland is het verbod geen ramp. Op de korte termijn zou je toch de kennis die Pharming opbouwt niet krijgen. En op langere termijn kun je wel over die kennis beschikken, ook als Pharming het onderzoek in het buitenland doet. Zodra de kennis via een octrooi is beschermd, is die toegankelijk voor iedereen die puur wetenschappelijk onderzoek wil doen
Ik verwacht echter dat ook onderzoek van LUW en DLO zal worden geremd door de vorig jaar ingevoerde Gezondheids- en Welzijnswet voor dieren waaraan biotechnologische experimenten moeten voldoen. Als het experiment van Pharming al niet mag, ondanks de belangen van patienten met zeldzame ziekten, ben ik bang dat ook wij vaak bot zullen vangen bij de commissie

Re:ageer