Wetenschap - 27 april 1995

Hautvast

Hautvast

In Amsterdam was een congres over de science of enjoyment. Een van de lezingen had als titel: Doodziek van de gezondheidsguru's. Is het met de gezondheidsmanie uit de hand aan het lopen?

Nee hoor, dat ligt ook niet in mijn aard. Er wordt meer gelet op wat we eten dan vroeger. Voor de oorlog hadden we nog de gaarkeuken, in de oorlog werd gewoon honger geleden, maar sindsdien....Er is enorm veel voedsel beschikbaar en geld om het te kopen. In West-Europa valt het graasgedrag overigens, vergeleken met de Verenigde Staten, nog wel mee. Een groep Amerikaanse toeristen herken je meestal wel aan hun lichaamsomvang.

Er is veel kennis en dat neemt nog steeds toe. Ik ben nu zo'n vijfentwintig jaar hoogleraar en ik vind het verrassend hoeveel nieuwe feiten blijven opduiken. Met betrekking tot roken is er een zekere sociale dwang, want als u rookt, omdat u dat lekker vindt, moet ik meeroken. Maar wat voedsel betreft geldt dat toch niet. Ja, misschien als iemand te dik wordt...als het visueel wordt. Maar te dik zijn is nu eenmaal niet gezond.

Al die kennis over voedsel zit niet alleen bij de wetenschappers, maar komt bij de consument terecht en die houdt er rekening mee, kan kiezen. Ik vind dat logisch. Wij hebben ooit meegewerkt aan een boekje voor Albert Heijn, Kiezen met kennis, over de verschillende aspecten van voeding. De marketingmanager was daarover heel sceptisch, maar binnen een week was de eerste oplage van zeker 10.000 uitverkocht.

Natuurlijk slaat het soms een beetje door. Er is geen enkele aanleiding - ik ken althans geen hard onderzoek waaruit dat blijkt - om in Nederland op grote schaal vitamine- en mineralensuppleties te nuttigen. Laatst had ik een gesprek met een producent van dergelijke pillen en die kon mij ook geen harde gegevens verschaffen over de noodzaak op grote schaal. Het kan in specifieke gevallen nodig zijn, voor sommige zwangere vrouwen bijvoorbeeld. We kwamen er merkwaardig genoeg op uit dat die pillen een gat in de markt vormen, omdat mensen bezorgd zijn. Bijvoorbeeld omdat hun kroost te weinig groenten eet. Dan helpen zulke pilletjes de ouders om zich gerust te stellen. Er is eigenlijk in Nederland ook niet een echte noodzaak om melk met calcium te verrijken. Er is bij een normaal dieet echt geen calciumtekort. Aan de andere kant geldt hier toch het adagium: baat het niet, dan schaadt het niet.

Ach, vroeger gebruikten we olijfolie, omdat het lekker is, nu omdat het gezond is. We moeten blijven investeren in kennis over voeding en in voeding. Ik zeg wel eens tegen mijn vrienden in dit gebouw: je moet niet alleen weten hoe je worst moet maken, je moet ook weten welke worst de consument wil. Dat gaat dan om smaak, maar ook om vetsamenstelling enzovoorts."

Re:ageer