Wetenschap - 5 juni 1997

Grenslandenbeleid stuit op vele cultuurverschillen

Grenslandenbeleid stuit op vele cultuurverschillen

Grenslandenbeleid stuit op vele cultuurverschillen
Samenwerken met Vlamingen en Duitsers vergt engelengeduld
Van minister Ritzen moet elke universiteit en hogeschool eraan geloven: internationaliseren op de fiets, samenwerken met de grenslanden Duitsland en Vlaanderen. Er moeten zelfs binationale instellingen komen. Maar hoe gaat het met de bestaande binationale studies? In Duitsland heet een docent Herr Professor, weet een Nederlander. Maar in Nederland word je als een klein kind behandeld, klaagt een Duitse student
De Vlaming Kurt Kuppen liep voor het eerst college in Nederland en hij moest naar de wc. Dus stak hij zijn vinger op en vroeg de docent toestemming. Een daverend lachsalvo was zijn deel. Kuppen nu: De verhoudingen in Vlaanderen zijn nu eenmaal heel formeel. Wist ik dat dat in Nederland heel anders ligt?
Kuppen is derdejaars Kennistechnologie, een gezamenlijke studie van de Universiteit Maastricht en het Limburgs Universitair Centrum in het Belgische Diepenbeek. Hij volgde de eerste twee jaar in Belgie, het derde en vierde jaar doet hij in Maastricht. De overgang van het schoolse, theoretische Belgische onderwijs naar het praktijkgerichte Maastricht was groot
Kuppens landgenoot Nick Baerten vond de propedeuse ongelooflijk zwaar en abstract. En dat is gek, omdat de tweede helft van de studie hier in Maastricht veel makkelijker is, met veel aandacht voor de praktijk.
De studenten krijgen onomwonden gelijk van prof. dr ir Boon, decaan van de Maastrichtse faculteit der Algemene wetenschappen. We hebben ons schromelijk vergist in de aansluiting tussen het Nederlandse en het Belgische onderwijs. Ondanks het debacle met Kennistechnologie wil de Universiteit Maastricht fuseren met Diepenbeek. Boon: Het kan best. Als je maar niet te licht denkt over de vele cultuurverschillen.
Herr Professor
De parkeerplaats bewijst dat ook de Hogeschool Venlo het grenslandenbeleid heeft ontdekt. Zo'n driehonderd Duitsers komen ondermeer af op de studies Logistiek management en Economie die de hogeschool samen met de Fachhochschule Niederrhein in Krefeld heeft opgezet. Dat aantal zal nog groeien, hoopt de hogeschool, die Duitsland als afzetgebied nog maar net heeft ontdekt. Ook Venlo heeft ervaren hoe moeilijk het is een internationale opleiding te ontwikkelen
In Duitsland heet een docent Herr Professor. Dat zegt al veel, zegt opleidingscoordinator ir Wekking. Duitse studenten volgen na hun middelbare school eerst nog een Ausbildung. Daardoor zijn ze meestal drie jaar ouder dan de gemiddelde Nederlandse hboer. Ze worden meer als volwassenen behandeld, weet derdejaars Etienne van der Kuy. In Venlo loodsen ze je keurig naar een tentamen en is er uberhaupt veel begeleiding. In Krefeld moet je alles zelf doen, terwijl docenten gruwelijk formeel tegen je zijn. Het is altijd u en meneer. Je loopt niet even hun kamer binnen om nog wat te regelen. En soms is er op zaterdag college.
En wat vinden de Duitsers van het Nederlandse onderwijs? De 28-jarige Stefan Goldlucke: Het is vreselijk schools. Ze behandelen je als een klein kind. Alles wordt voor je geregeld. En je hebt om de haverklap een tentamen. Gek word je ervan. In Duitsland is de tentamenstof veel omvangrijker, zegt hij, en het niveau ligt hoger. Wekking betwist dat. Het is wel meer, maar niet moeilijker. Wij vinden nu eenmaal de praktijk wat belangrijker. Duitsers zeggen dat ze bij ons in drie maanden meer leren dan in een heel jaar in Krefeld. Door de aandacht voor de praktijk wint de theorie aan betekenis.
Het Duitse onderwijssysteem is nogal star. Een student die in Venlo bijvoorbeeld op een paar punten na zijn propedeuse heeft gehaald, mag niet alvast in Krefeld beginnen. Wekking: Dan moet ie een jaar wachten. Als je een tentamen niet haalt, dan is er maar een herkansing. Dat is met onze studeerbaarheid eigenlijk ondenkbaar.
Incident
Een eerste vereiste is toch, zegt dr Thomeer van de Fontys Hogescholen, dat de betrokken ministers hun werk doen. Zorg nou eens dat diploma's vergelijkbaar worden, net als de toelatingseisen en de beroepskwalificaties. Waarom erkent Belgie een opleiding als fysiotherapie nog altijd niet? Dat is toch krankzinnig?
Fontys, met zeven hogescholen en dertigduizend studenten de grootste hbo-instelling van Nederland, krijgt bijna drie miljoen gulden aan grenslandengeld. Toch is Thomeer geen gelukkig man, vanwege de talloze wettelijke barrieres. Geld, aldus Thomeer, lost nu eens niets op. Kijk maar om je heen: internationalisering is nog altijd een incident, waaraan veel te weinig studenten meedoen. Nee, zo wordt het niet veel.

Re:ageer