Wetenschap - 1 juni 1995

Gewoonte-vorming belemmert duurzame produktie

Gewoonte-vorming belemmert duurzame produktie

Hebben consumenten eenmaal een sterke gewoonte ontwikkeld om elke dag vlees te kopen of de auto te nemen, dan hebben voorlichtingsacties over milieu-aspecten weinig zin. Dit stelde drs H. Aarts van de Katholieke universiteit van Nijmegen, tijdens het congres Nieuwe wijn in nieuwe zakken van de tienjarige Wetenschapswinkel.

Het congres onderzocht in hoeverre ecologische landbouw, streekeigen produktie en milieu-cooperaties, een weg zijn om uit de landbouwcrisis te komen. Voorwaarde voor succes is dat de consument zich aangesproken moet voelen door waarden als natuur, streekeigenheid, of arbeidsomstandigheden. Daartoe moet de producent informatie leveren. Maar, merkte Aarts tijdens zijn onderzoek naar vervoersgedrag onder studenten, als een gewoonte sterk is, hebben mensen geen behoefte aan informatie.

Ir A. Hamstra van het onderzoeksbureau SWOKA ervaart dat voor de consument prijs, gemak en kwaliteit doorslaggevend zijn en meende dan ook dat er voor de alternatieve produktie vooral winst valt te behalen door produkten goedkoper te maken en in door het koopgemak te vergroten, bijvoorbeeld door meer verkooppunten.

Maar de prijs verlagen valt niet mee, wist Hans Hasveld vanuit zijn ervaring met Natuurvoedingswinkels. Juist omdat het bij de streekeigen of ecologische produkten om kleine afzetten gaat, moet de marge op de produkten groot zijn om toch uit de kosten te komen. Anderen stelden voor op de gangbare produkten een milieu-heffing te doen, zodat de alternatieve produkten alsnog een prijsvoordeel krijgen.

Meer verkooppunten leek wel een levensvatbare strategie. Een woordvoerster van een organisatie van plattelandsvrouwen had nabijgelegen supermarkten weten aan te zetten tot de verkoop van ecologische produkten: Als je als consument aangeeft dat je dit wilt, zijn ze hiertoe echt wel bereid."

Re:ageer