Wetenschap - 12 september 1996

Frankena

Frankena

Er staat een artikel in Nature waaruit blijkt dat de gekke- koeienziekte vanzelf verdwijnt. Zijn we uit de zorgen?


Ik heb het stuk gisteren eens doorgeploegd. Het is heel gedegen en de auteurs zijn geen kleine jongens. Je krijgt ook niet zomaar tien pagina's in Nature. Ze hebben de epidemie tot nu toe heel netjes mathematisch gemodelleerd en het model is heel geloofwaardig. Het kan de epidemie goed weergeven.

Vanuit dat model hebben ze geextrapoleerd naar de toekomst en dan blijkt dat er tot 2001 nog maar 340 besmette kalveren zullen worden geboren. Bovendien verwachten ze tot dat jaar nog maar zevenduizend klinisch zieke koeien; dieren die dus echt de gekke-koeienziekte krijgen. Bij het slachten van 45 duizend dieren haal je er daar hoogsten zo'n 1500 van af, maar dan moet je wel op 25 duizend bedrijven een of twee koetjes weghalen. Ik weet niet of dat loont en zelfs niet of ze daar in Engeland toe in staat zijn, want er is daar geen gedegen registratiesysteem.

Het is natuurlijk een model en aan alle modellen kleven onzekerheden. Moeder Natuur kan rare sprongen maken, maar ik zie in dit artikel bijna aanleiding om het exportverbod maar te beeindigen.

Er zijn, zo is berekend, inmiddels een miljoen besmette koeien geslacht. Dat heeft geleid, althans op dit moment bekend, tot twaalf ziektegevallen bij mensen. Er lijkt dus een heel klein risico, al moeten we afwachten of die twaalf het begin van een epidemie vormen. De auteurs concluderen in ieder geval dat we de blootstelling aan het infectueuze agens wel gehad hebben. Ik denk dat er voor de volksgezondheid dus niet zo'n groot risico is, maar het is natuurlijk aan de politiek om dat af te wegen. De volksgezondheidsargumenten van Van Aartsen om in Nederland die 67 duizend kalveren te slachten waren ook een beetje wanargumenten, want het ging natuurlijk meer om handelsoverwegingen: laten zien dat onze veestapel gegarandeerd vrij is van besmetting in verband met de export.

Natuurlijk is Engeland heel nonchalant geweest, maar zo'n onbekende ziekte kan altijd de kop opsteken. Ook in Nederland. Het enige wat wij kunnen doen is aangeven welke risico's er zijn. Een nulrisico bestaat niet.

Ik hoop oprecht dat de maatregelen die nu genomen kunnen worden de problemen van de Britse veehouders verlichten, want het is echt een drama daar.

Re:ageer