Wetenschap - 6 februari 1997

Een herrieband zonder repertoire

Een herrieband zonder repertoire

Een herrieband zonder repertoire
Jazztafette
Probeer alles te relateren aan wat je uit de band hoort. Dat is meteen les een: hoor je je buurman niet, dan speel je al te hard! Saxofonist Gerrit-Jan Binkhorst en trompettist Eric Vloeimans zijn in de kelder van cafe 't Gat druk in de weer om een bijna dertigkoppig muzikaal gezelschap enkele jazznummers eigen te maken. De workshop is een onderdeel van de tweede Wageningse Jazztafette en kent een breed instrumentarium: saxofoons, klarinetten, trompetten, viool, dwarsfluiten, piano, drums, basgitaar, jazzgitaar, toetsen en zelfs een bastuba
Laurens Ganzeveld, drummer bij Faces at 9G, zit aan de bar. Als we spelen staan onze gezichten vaak zoals bij negen maal de zwaartekracht, vandaar. Hij doet niet mee aan de workshop want hij is een linkshandige drummer en het drumstel is voor rechts opgesteld. Later komt hij gelukkig nog aan de bak met zijn band, waarvan de muziekstijl volgens hem niet is uit te leggen. Hij probeert het toch: Wij spelen van Afrikaans tot Miles Davis, deels eigen nummers, deels covers.
Ondertussen vouwt Monique Vermeer foldertjes. Als bestuurslid van de Stichting Jazz in Wageningen (Sjiwa) wil ze de goede zaak promoten. Sjiwa organiseert de tweede Jazztafette ter gelegenheid van haar vijftienjarig bestaan. Ondanks de grote opkomst deze zondag zit een beetje de klad in de animo van mensen voor het organisatorische werk. Vermeer speelt in een duo, Two Getherness, dat af en toe optreedt in kroegen en op feestjes
Ondertussen doet Vloeimans met een trompetsolootje voor hoe het moet. Yeah, yeah, mompelt Ganzeveld goedkeurend. Om kwart voor vijf moet de workshop het veld ruimen voor de in kleurige giletjes gestoken Rijnpijpers. Vloeimans sluit af: Applaus voor jezelf! Altsax Stefan de Graaf speelt ruim een jaar bij de Rijnpijpers. Hiervoor zat ik bij de harmonie in Bennekom, maar dat was een te hoog niveau. Een harmonie is ook serieuzer, de Rijnpijpers spelen meer afwisselende muziek. Voor hij het podium betreedt, bekent hij: Ik hou eigenlijk helemaal niet van jazz. Het is dat ik moet optreden, anders was ik hier niet.
Terwijl in de kelder de Rijnpijpers inzetten, puffen de workshopleiders uit op de begane grond. Vloeimans is verrast door de grote opkomst. Het nadeel is dat het instuderen van nummers er niet makkelijker op wordt. Daarom neem ik een bestaand stuk waarvan ik weet dat het werkt.
Als professioneel muzikant weet hij dat jazz bij het grote publiek niet altijd even populair is. Natuurlijk is het leuker om een publiek a la Marco Borsato te hebben, maar er zijn voor jazz gewoon niet zoveel liefhebbers. In ieder geval kan hij makkelijk van de muziek leven; bovendien geeft hij twee dagen per week les aan het conservatorium. Dat geldt ook voor de kettingrokende Binkhorst, die ooit een blauwe maandag in Wageningen studeerde en een van de oprichters van Sjiwa is. Een clubje mensen wilde graag iets met jazz en was ervan overtuigd dat iedere zichzelf respecterende gemeente met zoveel duizend inwoners een podium moet hebben voor jazz, verklaart hij
Binkhorst blijkt meerdere redenen te hebben om vandaag op het oude nest terug te keren. Alles wat je met een groep uitvogelt, op welk niveau ook, daar leer je van. Een workshop leiden draagt ook bij tot een zekere naamsbekendheid.
De bastuba behoort toe aan voormalig PSFer Janjo de Haan. Als jongetje van tien begon hij bij de fanfare van het Zeeuwse Serooskerke met bugel, vervolgens bariton en, eenmaal groot genoeg, tuba. De Haan kreeg in de workshop een baritonsaxofoonpartij toebedeeld, inclusief een heuse solo. Ook hij maakt deel uit van de Rijnpijpers
Workshopdeelnemer en basgitarist Rypke Zeilmaker is meer een metal-liefhebber. Ik heb in een rockband gezeten maar daar vond ik niet zoveel aan; ik mocht alleen akkoordjes spelen. Hij is bezig een nieuwe band te formeren, die een mix van metal, funk en jazz moet gaan spelen. Ik zoek nog een drummer. Nee, een naam hebben we nog niet. Het was Never more, maar die band bleek al te bestaan, speelde zelfs op Dynamo. Zeilmaker, gestopt met zijn studie bosbouw, speelt nu zo'n 2,5 jaar basgitaar. Onlangs kocht hij zijn eerste jazz-cd. Jimmy Earl. Dat bevalt wel. Geeft je een frisse kijk op muziek. De Rijnpijpers kunnen hem maar matig boeien. Ik hou sowieso niet van blaasinstrumenten. Met zo'n ding in je mond ben je niet vrij.
De beurt is aan de band Winnie Park, aangekondigd met Noisy Free Jazz. Speciaal uit Toldijk! Het licht wordt gedimd, het volume danig opgeschroefd. Enkele didgeridoo-klanken vormen de inleiding van een luide kakofonie van een half uur. De beide gitaristen, op de grond gezeten, lijken in trance te geraken. Halverwege valt uit het niets een mondharmonica hen bij. Wij zijn een soort herriebandje zonder repertoire. Bijna atmosferisch, legt toetsenist Allerd van Bremen na het optreden uit. Onze nummers duren zo lang als het cassettebandje duurt. Gitarist Michel Wolters vult aan: Ik geef toe, het heeft nog nooit zo geklonken als nu. Maar geen nummer is bij ons twee keer hetzelfde. Wij gaan helemaal uit van improvisatie; het is puur intuitief. In de toekomst zijn de Toldijkenaars toch van plan structuur in hun muziek aan te brengen. Niet te veel, misschien in de vorm van gedichtjes of zo.
Na Faces at 9G, een band die ondanks titels als High Speed Chase, Don't smoke in Bed en Graveyard vooral associaties oproept met Nick Vollebregts Jazzcafe in Laren, mogen de workshoppers het geleerde van vanmiddag demonstreren voor een inmiddels geheel gevulde kelder. Ook de bastuba krijgt na zijn solo een bescheiden applaus

Re:ageer